TẾT NGUYÊN ĐÁN – NĂM BÍNH NGỌ
Mồng Một : Thánh lễ Tân Niên – Mẫu 1
Ca nhập lễ
Tiết đông nay đã qua rồi,
mưa phùn lạnh lẽo ngừng rơi bên thềm.
Ngàn hoa rực rỡ vươn lên,
toả hương ngào ngạt khắp miền đồng quê.
Mùa vui hát lại trở về,
tiếng chim gáy đã vẳng nghe thôn làng.
Bài đọc 1
Phải có những vầng sáng … xác định các đại lễ, ngày và năm.
Bài trích sách Sáng thế.
14 Thiên Chúa phán : “Phải có những vầng sáng trên vòm trời, để phân rẽ ngày với đêm, để làm dấu chỉ xác định các đại lễ, ngày và năm. 15 Đó sẽ là những vầng sáng trên vòm trời để chiếu soi mặt đất.” Liền có như vậy. 16 Thiên Chúa làm ra hai vầng sáng : vầng sáng lớn hơn để điều khiển ngày, vầng sáng nhỏ hơn để điều khiển đêm ; Người cũng làm ra các ngôi sao. 17 Thiên Chúa đặt các vầng sáng trên vòm trời để chiếu soi mặt đất, 18 để điều khiển ngày và đêm, và để phân rẽ ánh sáng với bóng tối. Thiên Chúa thấy thế là tốt đẹp.
Đáp ca
Đ.Hãy ký thác đường đời cho Chúa, chính Người sẽ ra tay.
3Cứ tin tưởng vào Chúa và làm điều thiện,
thì sẽ được ở trong đất nước và sống yên hàn.4Hãy lấy Chúa làm niềm vui của bạn,
Người sẽ cho được phỉ chí toại lòng.
Đ.Hãy ký thác đường đời cho Chúa, chính Người sẽ ra tay.
5Hãy ký thác đường đời cho Chúa,
tin tưởng vào Người, Người sẽ ra tay.6Chính nghĩa bạn, Chúa sẽ làm rực rỡ tựa bình minh,
công lý bạn, Người sẽ cho huy hoàng như chính ngọ.
Đ.Hãy ký thác đường đời cho Chúa, chính Người sẽ ra tay.
23Chúa giúp con người bước đi vững chãi,
ưa chuộng đường lối họ dõi theo.24Dầu họ có vấp cũng không ngã gục,
bởi vì đã có Chúa cầm tay.
Đ.Hãy ký thác đường đời cho Chúa, chính Người sẽ ra tay.
25Từ nhỏ dại tới nay tôi già cả,
chưa thấy người công chính bị bỏ rơi,
hoặc dòng giống phải ăn mày thiên hạ.26Ngày ngày họ thông cảm và cho mượn cho vay,
dòng giống mai sau hưởng phúc lành.
Đ.Hãy ký thác đường đời cho Chúa, chính Người sẽ ra tay.
Bài đọc 2
Anh em hãy vui luôn trong niềm vui của Chúa. Tôi nhắc lại : vui lên anh em !
Bài trích thư của thánh Phao-lô tông đồ gửi tín hữu Phi-líp-phê.
4 Thưa anh em, anh em hãy vui luôn trong niềm vui của Chúa. Tôi nhắc lại : vui lên anh em ! 5 Sao cho mọi người thấy anh em sống hiền hoà rộng rãi, Chúa đã gần đến. 6 Anh em đừng lo lắng gì cả, nhưng trong mọi hoàn cảnh, anh em cứ đem lời cầu khẩn, van xin và tạ ơn, mà giãi bày trước mặt Thiên Chúa những điều anh em thỉnh nguyện. 7 Và bình an của Thiên Chúa là bình an vượt lên trên mọi hiểu biết, sẽ giữ cho lòng trí anh em được kết hợp với Đức Ki-tô Giê-su. 8 Ngoài ra, thưa anh em, những gì là chân thật, cao quý, những gì là chính trực tinh tuyền, những gì là đáng mến và đem lại danh thơm tiếng tốt, những gì là đức hạnh, đáng khen, thì xin anh em hãy để ý.
Tung hô Tin Mừng
Ha-lê-lui-a. Ha-lê-lui-a. Ngày lại ngày, chúng con ca ngợi Chúa, mãi ngàn năm, xin chúc tụng danh Ngài. Ha-lê-lui-a.
Tin Mừng
Trước hết, hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa và đức công chính của Người.
✠Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mát-thêu.
25 Khi ấy, Đức Giê-su nói với các môn đệ rằng : “Thầy bảo cho anh em biết : đừng lo lắng cho mạng sống : lấy gì mà ăn ; cũng đừng lo lắng cho thân thể : lấy gì mà mặc. Mạng sống chẳng trọng hơn của ăn, và thân thể chẳng trọng hơn áo mặc sao ? 26 Hãy xem chim trời : chúng không gieo, không gặt, không thu tích vào kho ; thế mà Cha anh em trên trời vẫn nuôi chúng. Anh em lại chẳng quý giá hơn chúng sao ? 27 Hỏi có ai trong anh em có thể nhờ lo lắng mà kéo dài đời mình thêm được dù chỉ một gang không ?
28 Còn về áo mặc cũng thế, lo lắng làm gì ? Hãy ngắm xem hoa huệ ngoài đồng mọc lên thế nào : chúng không làm lụng, không kéo sợi ; 29 thế mà, Thầy bảo cho anh em biết : ngay cả vua Sa-lô-môn, dù vinh hoa tột bậc, cũng không mặc đẹp bằng một bông hoa ấy. 30 Vậy nếu hoa cỏ ngoài đồng, nay còn, mai đã quẳng vào lò, mà Thiên Chúa còn mặc đẹp cho như thế, thì huống hồ là anh em, ôi những kẻ kém lòng tin !
31 Vì thế, anh em đừng lo lắng tự hỏi : ta sẽ ăn gì, uống gì, hay mặc gì đây ? 32 Tất cả những thứ đó, dân ngoại vẫn tìm kiếm. Cha anh em trên trời thừa biết anh em cần tất cả những thứ đó. 33 Trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa và đức công chính của Người, còn tất cả những thứ kia, Người sẽ thêm cho. 34 Vậy, anh em đừng lo lắng về ngày mai : ngày mai, cứ để ngày mai lo. Ngày nào có cái khổ của ngày ấy.
Ca hiệp lễ
Chúa nói : “Thầy ở cùng anh em
mọi ngày cho đến tận thế.”
THÁNH LỄ TÂN NIÊN – MỒNG MỘT TẾT NGUYÊN ĐÁN – NĂM BÍNH NGỌ
Hôm nay, trong không khí rạo rực của mùa Xuân, khi vạn vật như thức tỉnh sau giấc ngủ đông dài, chúng ta quy tụ nơi đây để cử hành Thánh lễ Tân Niên, ngày Mồng Một Tết Nguyên Đán năm Bính Ngọ. Đây là khoảnh khắc thiêng liêng nhất của dân tộc Việt Nam: năm cũ khép lại với bao niềm vui, nỗi buồn, ân tình và thử thách; năm mới mở ra với bao hy vọng, ước mơ và những dự phóng cho tương lai. Trong niềm vui sum họp gia đình, trong tiếng pháo giao thừa đã lắng dịu, trong hương hoa mai vàng rực rỡ hay cành đào thắm đỏ, chúng ta không chỉ chào đón một mùa Xuân thiên nhiên, mà còn đón nhận một mùa Xuân ân sủng từ Thiên Chúa – Đấng là Chúa của thời gian, của mọi mùa Xuân và mọi khởi đầu.
Lời Chúa hôm nay, trích từ Tin Mừng theo Thánh Mátthêu (6,25-34), như một lời chúc tụng bình an sâu thẳm nhất mà Chúa Giêsu dành cho chúng ta ngay trong ngày đầu năm mới. Ngài không nói về những điều cao siêu xa vời, mà dùng ngôn ngữ rất gần gũi, rất đời thường, rất Việt Nam: ăn gì, mặc gì, lo lắng cho ngày mai. Những nỗi lo ấy, ai trong chúng ta cũng từng trải qua, đặc biệt trong những năm tháng khó khăn, dịch bệnh, kinh tế biến động, hay những lo toan cho con cái, cho sức khỏe, cho tương lai gia đình. Chúa Giêsu biết rõ tâm tư ấy, nên Ngài không trách móc, mà dịu dàng mời gọi: “Đừng lo lắng… Cha anh em trên trời thừa biết anh em cần tất cả những thứ đó.”
Hãy cùng dừng lại để chiêm ngắm ba hình ảnh tuyệt đẹp mà Chúa dùng để dạy chúng ta về lòng tin cậy phó thác. Trước hết, chim trời: “Chúng không gieo, không gặt, không thu tích vào kho; thế mà Cha anh em trên trời vẫn nuôi chúng. Anh em lại chẳng quý giá hơn chúng sao?” Chim trời bay lượn tự do giữa bầu trời xanh thẳm, không có kho lẫm dự trữ, không có kế hoạch dài hạn, nhưng chúng vẫn sống, vẫn ca hát mỗi buổi sáng. Thiên Chúa không bỏ quên chúng, dù chỉ là một con chim sẻ nhỏ bé. Huống chi là con người – tạo vật quý giá nhất trong muôn loài, được dựng nên theo hình ảnh Chúa, được Chúa yêu thương đến độ ban Con Một xuống thế làm người. Nếu Chúa còn chăm sóc cho chim trời, thì làm sao Ngài lại để con cái Ngài thiếu thốn?
Tiếp theo, hoa huệ ngoài đồng: “Chúng không làm lụng, không kéo sợi; thế mà ngay cả vua Sa-lô-môn, dù vinh hoa tột bậc, cũng không mặc đẹp bằng một bông hoa ấy.” Hoa huệ – hay hoa loa kèn trắng tinh khôi – mọc lên giữa đồng hoang, không cần bàn tay con người chăm sóc, không cần tơ lụa đắt tiền, nhưng vẻ đẹp của nó khiến cả vị vua vĩ đại nhất lịch sử Israel phải thua kém. Thiên Chúa đã mặc cho hoa cỏ đồng nội một vẻ huy hoàng tạm thời, dù chúng “nay còn, mai đã quẳng vào lò”. Vậy mà Ngài vẫn ban tặng sự đẹp đẽ ấy. Huống chi là chúng ta, những người được Chúa yêu thương vô bờ, được mời gọi sống đời đời trong vinh quang của Ngài? Lời Chúa nhắc nhở: “Ôi những kẻ kém lòng tin!” – một lời trách yêu thương, chứ không phải lên án. Chúa muốn chữa lành sự thiếu tin cậy nơi chúng ta, để chúng ta không còn bị nỗi lo vật chất làm chủ, mà để Chúa làm chủ cuộc đời mình.
Và cuối cùng, lời khẳng định mạnh mẽ nhất: “Trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa và đức công chính của Người, còn tất cả những thứ kia, Người sẽ thêm cho.” Đây chính là chìa khóa cho một năm mới bình an, hạnh phúc. Không phải chúng ta bỏ bê công việc, không phải chúng ta lười biếng, mà là thay đổi thứ tự ưu tiên: đặt Thiên Chúa lên trên hết. Khi chúng ta tìm kiếm Nước Thiên Chúa – nghĩa là sống theo ý Chúa, sống công chính, yêu thương tha nhân, tha thứ, chia sẻ, cầu nguyện, sống Bí tích – thì mọi sự khác sẽ được ban thêm. Không phải theo cách chúng ta mong muốn, có khi không giàu sang phú quý, không phải mọi bệnh tật đều khỏi, không phải mọi kế hoạch đều thành công, nhưng chắc chắn là bình an nội tâm, là sức mạnh để đối diện gian nan, là niềm hy vọng vượt qua mọi thất bại.
Trong văn hóa Việt Nam, Tết là dịp để “ăn Tết”, để no đủ, để mặc đẹp, để chúc tụng nhau “sống lâu trăm tuổi”, “phát tài phát lộc”. Nhưng Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta đi sâu hơn: đừng để Tết chỉ là ăn chơi, là lo toan vật chất. Hãy để Tết trở thành dịp để “tìm kiếm Nước Thiên Chúa”. Hãy bắt đầu năm Bính Ngọ bằng việc dâng mình cho Chúa, phó thác năm mới cho bàn tay quan phòng của Ngài. Hãy để Chúa “xông nhà” tâm hồn chúng ta, để Ngài là “lộc” đầu tiên và quý giá nhất mà chúng ta hái được trong ngày mồng Một.
Hãy nhìn lại năm cũ: có những lúc chúng ta lo lắng quá mức, chạy theo tiền bạc, địa vị, danh vọng, đến nỗi quên mất Chúa. Có những lúc chúng ta đau khổ vì mất mát, bệnh tật, thất bại, và lòng tin bị lung lay. Nhưng chính trong những lúc ấy, Chúa vẫn ở đó, vẫn nuôi dưỡng chúng ta như chim trời, vẫn mặc đẹp cho chúng ta bằng ân sủng hơn cả hoa huệ đồng nội. Năm cũ dạy chúng ta bài học phó thác; năm mới mời gọi chúng ta sống bài học ấy triệt để hơn.
Hôm nay, trong Thánh lễ này, chúng ta hãy cùng nhau thưa với Chúa: “Lạy Cha, con tin Cha quan phòng. Con xin tìm kiếm Nước Cha trước hết. Xin Cha thêm cho con những gì con cần, và xin Cha ban cho con ơn bình an để con không còn lo lắng vô ích.” Hãy để năm Bính Ngọ trở thành năm của lòng tin cậy, năm của sự phó thác, năm mà chúng ta sống như những người con thực sự của Cha trên trời.
Và khi ra khỏi nhà thờ hôm nay, khi trở về với gia đình, với mâm cỗ Tết, với những lời chúc tụng, chúng ta hãy mang theo bình an của Chúa. Hãy chúc nhau không chỉ “an khang thịnh vượng”, mà còn “bình an trong Chúa”, “sống công chính theo ý Chúa”. Hãy để Tết của người Công giáo là Tết của niềm tin, Tết của hy vọng, Tết của tình yêu thương.
Lạy Chúa Giêsu, Đấng đã dạy chúng con đừng lo lắng, xin dạy chúng con biết sống phó thác như chim trời và hoa huệ. Xin cho năm mới Bính Ngọ này tràn đầy ân sủng Chúa, để chúng con tìm thấy Nước Chúa giữa cuộc sống thường ngày, và để mọi lo toan dần tan biến trong tình yêu quan phòng của Cha.
Lm. Anmai, CSsR
BÀI GIẢNG LỄ TÂN NIÊN – XUÂN BÍNH NGỌ: TỰ TẠI GIỮA ĐẤT TRỜI TRONG BÀN TAY QUAN PHÒNG
Trong bầu khí linh thiêng của buổi bình minh đầu năm Bính Ngọ, khi những giọt sương xuân còn đọng trên nụ hoa mai vàng rực rỡ và tiếng pháo tâm hồn đang rộn rã reo vui, chúng ta quy tụ về đây để dâng lên Thiên Chúa lời tạ ơn chân thành nhất. Năm Bính Ngọ đã gõ cửa, mang theo hình ảnh con ngựa – biểu tượng của sự bền bỉ, sức mạnh và những hành trình vạn dặm. Thế nhưng, giữa nhịp sống hối hả như vó ngựa phi đường xa, lời Chúa hôm nay vang lên như một nốt lặng đầy quyền năng, mời gọi chúng ta dừng lại để nhìn sâu vào bản chất của sự sống: “Đừng lo lắng cho mạng sống: lấy gì mà ăn; cũng đừng lo lắng cho thân thể: lấy gì mà mặc.” Đây không phải là lời khuyên về sự lười biếng, mà là một mặc khải về niềm tín thác tuyệt đối vào Cha trên trời, Đấng nắm giữ vận mệnh của cả vũ trụ và từng hơi thở của mỗi người chúng ta.
Chúng ta bước vào năm Bính Ngọ với những ước vọng về sự thành công, về những chuyến đi xa và những dự định lớn lao. Con ngựa luôn hướng về phía trước, nhưng nếu con ngựa ấy không có người cầm cương, nó sẽ lạc lối; cũng vậy, nếu cuộc đời chúng ta chỉ biết mải miết lao theo những lo âu vật chất mà quên mất Đấng chăn chiên nhân lành, chúng ta sẽ kiệt sức trên chính hành trình của mình. Chúa Giê-su nhìn thấu tâm can con người, Người biết rằng nỗi lo là căn bệnh trầm kha của nhân loại. Chúng ta lo cho tương lai, lo cho kinh tế, lo cho danh tiếng, và đôi khi cái lo ấy biến chúng ta thành nô lệ của chính những thứ chúng ta tạo ra. Nhưng hãy nhìn xem, mạng sống chẳng trọng hơn của ăn sao? Thân thể chẳng trọng hơn áo mặc sao? Chúa nhắc nhớ chúng ta về giá trị cốt lõi của phẩm giá con người, một giá trị không nằm ở những gì chúng ta sở hữu, mà ở việc chúng ta là ai trước mặt Thiên Chúa.
Hãy chiêm ngắm những cánh chim trời đang chao liệng giữa bầu trời xuân Bính Ngọ. Chúng không gieo, không gặt, không thu tích vào kho, vậy mà Cha trên trời vẫn nuôi chúng. Hình ảnh này chạm đến tận cùng của sự tự do. Con chim không lo lắng vì nó biết bầu trời là của nó và thức ăn là quà tặng từ tạo hóa. Chúng ta, những người con được dựng nên theo hình ảnh Thiên Chúa, lại thường mang lấy gương mặt u sầu vì những toan tính chi ly. Phải chăng chúng ta đang tự coi mình thấp kém hơn cả loài chim khi không dám tin rằng Chúa sẽ chăm sóc mình? Sức mạnh của con ngựa Bính Ngọ nằm ở đôi chân vững chãi, nhưng sức mạnh của người Kitô hữu lại nằm ở đôi tay buông lỏng để Chúa nắm lấy và dẫn đi. Lo lắng không giúp chúng ta kéo dài đời mình thêm dù chỉ một gang, ngược lại, nó rút ngắn những giây phút bình an mà Chúa ban tặng trong từng hơi thở.
Nhìn xuống mặt đất, hoa huệ ngoài đồng đang khoe sắc thắm dưới nắng xuân. Chúng không làm lụng, không kéo sợi, nhưng ngay cả vua Sa-lô-môn vinh hoa tột bậc cũng không mặc đẹp bằng. Vẻ đẹp của hoa huệ là vẻ đẹp tự nhiên, vẻ đẹp của sự vâng phục quy luật thiên nhiên mà Chúa đã đặt để. Trong năm mới này, Chúa mời gọi chúng ta mặc lấy vẻ đẹp của lòng tin. Đừng cố trang điểm cho cuộc đời bằng những lớp áo phù hoa của danh vọng hay sự giàu sang chóng qua, vì hoa cỏ nay còn mai đã quẳng vào lò. Thiên Chúa muốn mặc cho chúng ta lớp áo của ân sủng, của sự thánh thiện và lòng bao dung. Nếu Ngài đã chăm chút cho từng cánh hoa dại, Ngài lẽ nào lại quên lãng anh em, “ôi những kẻ kém lòng tin”? Lời trách nhẹ nhàng của Chúa Giê-su chính là một lời thức tỉnh để chúng ta tái định vị lại niềm tin của mình ngay từ ngày Mồng Một Tết này.
Sự lo lắng thường bắt nguồn từ việc chúng ta muốn làm chủ hoàn toàn vận mệnh của mình, muốn kiểm soát mọi biến cố xảy ra trong năm Bính Ngọ. Nhưng thực tế, chúng ta chỉ là những lữ khách trên trần gian. “Tất cả những thứ đó, dân ngoại vẫn tìm kiếm.” Người có đức tin khác với thế gian ở chỗ họ biết mình có một người Cha. Một người Cha “thừa biết” con mình cần gì trước khi chúng mở miệng cầu xin. Sự “thừa biết” của Thiên Chúa là một niềm an ủi vô biên. Ngài biết nỗi lo về cơm áo, Ngài thấu hiểu những áp lực của cuộc sống hiện đại. Tuy nhiên, Chúa đưa ra một thứ tự ưu tiên tuyệt đối: “Trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa và đức công chính của Người.” Đây là kim chỉ nam cho cả năm mới. Khi chúng ta đặt Thiên Chúa vào đúng vị trí trung tâm, mọi sự khác sẽ tự động rơi vào trật tự của nó. Nước Thiên Chúa không phải là một thực tại xa xôi, mà là sự hiện diện của tình yêu, công lý và bình an ngay trong gia đình, trong công việc và trong các mối tương quan của chúng ta.
Năm Bính Ngọ, năm của sức mạnh và tốc độ, nhưng nếu tốc độ ấy không hướng về đích điểm là Nước Trời, nó chỉ là một sự chạy trốn vô nghĩa. “Đừng lo lắng về ngày mai: ngày mai, cứ để ngày mai lo.” Lời dạy này chứa đựng một triết lý sống thâm túy về giây phút hiện tại. Thiên Chúa là Đấng của “Bây Giờ”. Ngài không ban ân huệ của năm sau vào ngày hôm nay, Ngài ban đủ ơn cho từng ngày. Mỗi ngày có cái khổ của ngày ấy, nhưng mỗi ngày cũng có đủ ân sủng để chúng ta vượt qua. Đừng mang gánh nặng của 365 ngày đặt lên vai trong ngày mồng một Tết. Hãy sống trọn vẹn từng khoảnh khắc với lòng biết ơn. Khi chúng ta sống phó thác, chúng ta sẽ thấy cuộc đời nhẹ tênh như vó ngựa lướt trên cỏ mềm, không bị ghì chặt bởi những xiềng xích của nỗi sợ hãi tiền tài.
Trong thánh lễ Tân Niên này, chúng ta hãy dâng lên Chúa tất cả những dự định, những ước mơ và cả những nỗi sợ thầm kín về một năm mới đầy biến động. Hãy xin Chúa ban cho chúng ta đôi mắt của đức tin để thấy Chúa trong từng biến cố, thấy bàn tay Chúa trong những lúc gian truân cũng như khi thịnh vượng. Hãy để năm Bính Ngọ này trở thành một hành trình tâm linh, nơi mỗi bước chân của chúng ta đều in dấu sự công chính của Thiên Chúa. Chúng ta cầu nguyện cho gia đình được hòa thuận, cho đất nước được bình an, và cho mỗi người biết mở lòng chia sẻ với những anh chị em túng thiếu, vì khi chúng ta tìm kiếm lợi ích cho tha nhân chính là lúc chúng ta đang tìm kiếm Nước Thiên Chúa.
Lạy Chúa là chủ thời gian và lịch sử, trong ngày đầu xuân Bính Ngọ này, chúng con xin đặt trọn vẹn cuộc đời mình vào tay Chúa. Xin cho chúng con lòng can đảm để không sợ hãi ngày mai, lòng kiên nhẫn để chấp nhận những thử thách, và lòng khiêm nhường để nhận ra rằng mọi sự chúng con có đều là hồng ân. Như con ngựa bền bỉ trên đường xa, xin cho chúng con cũng kiên trì trong đời sống đức tin, luôn ngẩng cao đầu hướng về quê hương vĩnh cửu, nơi không còn lo âu, không còn than khóc, nhưng chỉ còn niềm vui bất tận trong tình yêu Thiên Chúa. Ước gì lời Chúa hôm nay thấm đẫm vào tâm hồn chúng con, để suốt năm này, chúng con luôn sống tự tại, bình an và rạng rỡ như hoa huệ ngoài đồng dưới ánh nhìn yêu thương của Cha. Amen.
L,m. Anmai, CSsR
BÀI GIẢNG LỄ TÂN NIÊN NĂM BÍNH NGỌ: TỪ SỨC MẠNH CỦA CON GIÁP ĐẾN CHIỀU KÍCH CỦA NIỀM PHÓ THÁC
Trong hơi thở ấm áp của mùa xuân đang lan tỏa khắp đất trời, chúng ta cùng nhau hiện diện nơi đây, giữa giây phút linh thiêng của ngày Mồng Một Tết Bính Ngọ, để dâng lên Thiên Chúa lời tạ ơn chân thành nhất. Năm Bính Ngọ đã đến, mang theo hình ảnh con Ngựa – biểu tượng của sức mạnh bền bỉ, sự tự do và lòng trung thành. Thế nhưng, giữa nhịp sống hối hả như vó ngựa đường xa, lời Chúa hôm nay lại vang lên như một nốt lặng đầy uy quyền nhưng cũng cực kỳ êm dịu: “Đừng lo lắng”. Đây không chỉ là một lời khuyên tâm lý đơn thuần, mà là một lời mời gọi đi vào chiều sâu của đức tin, nơi mà mỗi bước chân của chúng ta trong năm mới này không còn đơn độc, nhưng được dẫn dắt bởi bàn tay quan phòng của Cha trên trời.
Sự lo lắng vốn dĩ là căn tính của con người trong một thế giới đầy biến động. Chúng ta lo cho mạng sống, lo cho cái ăn, cái mặc, lo cho tương lai mờ mịt phía trước. Con ngựa thường gợi nhắc chúng ta về sự di chuyển, về những hành trình dài và những cuộc đua tranh quyết liệt. Có lẽ trong tâm thế bước vào năm Bính Ngọ, nhiều người trong chúng ta cũng đang chuẩn bị “lên yên” với những toan tính, những dự án và cả những nỗi lo âu về việc làm sao để gặt hái được nhiều thành công hơn năm cũ. Tuy nhiên, Chúa Giê-su nhìn thấu tâm can ấy và Ngài đặt ra một câu hỏi lay động tận cùng hữu thể: “Mạng sống chẳng trọng hơn của ăn, và thân thể chẳng trọng hơn áo mặc sao?”. Ngài mời gọi chúng ta dừng lại để định nghĩa lại giá trị của cuộc sống, không phải bằng những gì chúng ta “có”, mà bằng chính “con người” chúng ta là ai trước mặt Thiên Chúa.
Hãy nhìn vào những tạo vật bé nhỏ mà Chúa dùng làm ví dụ: chim trời và hoa huệ. Con chim không gieo, không gặt; bông hoa không làm lụng, không kéo sợi. Chúng hiện hữu trong sự tự tại tuyệt đối dưới ánh nhìn của Đấng Tạo Hóa. Chúa không bảo chúng ta hãy lười biếng hay buông xuôi, nhưng Ngài bảo chúng ta hãy nhìn vào “giá trị tự thân”. Nếu Thiên Chúa đã chăm sóc những tạo vật chóng qua ấy một cách tỉ mỉ đến thế, thì con người – đỉnh cao của công trình sáng tạo – lại chẳng đáng giá hơn bội phần sao? Sự lo lắng quá mức thực chất là biểu hiện của một “kẻ kém lòng tin”, một người đang cố gắng tự mình gánh vác cả thế giới mà quên mất rằng mình có một người Cha trên trời “thừa biết” mọi nhu cầu của con cái.
Năm Bính Ngọ, con ngựa đại diện cho hành động, nhưng Tin Mừng hôm nay lại mời gọi một sự “tĩnh” trong “động”. Đó là sự tĩnh lặng của một tâm hồn đã đặt đúng ưu tiên: “Trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa và đức công chính của Người”. Khi chúng ta đặt Thiên Chúa làm trung tâm của mọi dự định, thì mọi thứ khác sẽ trở nên nhẹ nhàng hơn. Vó ngựa của chúng ta sẽ không còn là sự chạy trốn khỏi nỗi sợ hãi, mà là bước tiến mạnh mẽ trong ân sủng. Tìm kiếm Nước Thiên Chúa không phải là xa rời thực tại, mà là mặc lấy cái nhìn của Tin Mừng để làm việc, để yêu thương và để phục vụ. Khi ấy, “tất cả những thứ kia Người sẽ thêm cho” – một lời hứa chắc chắn từ Đấng không bao giờ thay đổi.
Chúng ta thường có xu hướng muốn kéo dài đời mình thêm “một gang”, muốn kiểm soát cả ngày mai khi ngày hôm nay còn chưa sống trọn vẹn. Chúa Giê-su nhắc nhở một chân lý giản đơn nhưng vô cùng thâm thúy: “Ngày mai, cứ để ngày mai lo”. Đây là liều thuốc chữa lành cho căn bệnh lo âu của thời đại. Năm Bính Ngọ, hãy để cho tâm hồn chúng ta có được sự phóng khoáng của những cánh đồng cỏ xanh mướt, nơi con ngựa có thể tự do tung tăng mà không phải vướng bận bởi những sợi dây thừng của sự lo toan ích kỷ. Sự lo lắng không làm cho vấn đề tốt hơn, nó chỉ làm mòn mỏi đức tin và làm héo úa niềm vui của ngày xuân.
Trong ngày đầu năm này, mỗi gia đình chúng ta thường cầu chúc cho nhau sự may mắn và thành đạt. Nhưng lời chúc cao quý nhất mà người Kitô hữu trao cho nhau chính là lời chúc về sự Bình An trong sự Quan Phòng. Sự bình an ấy không đến từ việc chúng ta có một tài khoản ngân hàng đầy ắp hay một sức khỏe không tì vết, nhưng đến từ việc xác tín rằng: “Cha anh em trên trời thừa biết anh em cần tất cả những thứ đó”. Một niềm tin trưởng thành là niềm tin dám chấp nhận cái “khổ” của ngày hôm nay mà không để nó lấn át niềm hy vọng vào Thiên Chúa. Mỗi ngày là một hồng ân, và mỗi thử thách là một cơ hội để rèn luyện lòng kiên định như sức bền của một chiến mã.
Nhìn lại lịch sử cứu độ, Thiên Chúa luôn đồng hành với dân Người qua mọi thăng trầm. Ngài không hứa một con đường bằng phẳng không chông gai, nhưng Ngài hứa sẽ ở cùng chúng ta. Năm Bính Ngọ với biểu tượng con ngựa gợi lên hình ảnh của sự trung tín. Thiên Chúa là Đấng trung tín nhất, Ngài không bao giờ bỏ rơi chúng ta giữa dòng đời xuôi ngược. Khi chúng ta lo lắng, chúng ta vô tình phủ nhận quyền năng và tình yêu của Ngài. Vì vậy, bài học lớn nhất của ngày Mồng Một Tết hôm nay là học cách “buông” – không phải buông bỏ trách nhiệm, mà là buông bỏ cái tôi tự mãn để Thiên Chúa dẫn dắt cuộc đời mình.
Thưa anh chị em, khi chúng ta bước ra khỏi ngôi thánh đường này để bắt đầu những ngày vui Tết, xin đừng để những lo toan về vật chất lấp đầy tâm trí. Hãy nhìn những cành mai vàng nở rộ, nhìn bầu trời xuân bao la để thấy rằng Thiên Chúa đang mặc cho trần gian lớp áo tuyệt đẹp. Nếu Ngài đã quan tâm đến sắc hoa, đến tiếng chim, thì chắc chắn Ngài đang ôm ấp mỗi người chúng ta trong lòng bàn tay Ngài. Hãy để năm Bính Ngọ này trở thành một năm của niềm tin rạng rỡ, nơi mà mỗi công việc chúng ta làm, mỗi lời chúng ta nói đều thấm đượm sự phó thác và lòng mến Chúa.
Lời Chúa kết thúc bằng một câu nói đầy thực tế: “Ngày nào có cái khổ của ngày ấy”. Chúa chấp nhận thực tại hữu hạn và khó khăn của kiếp người. Ngài không vẽ ra một viễn cảnh hão huyền. Nhưng chính trong cái thực tại đầy vất vả đó, Ngài ban cho chúng ta sức mạnh của Thánh Linh để vượt thắng. Năm mới, chúng ta không xin thoát khỏi mọi gian nan, nhưng xin cho mình có một trái tim quảng đại, một đức tin vững vàng để dù trong hoàn cảnh nào, chúng ta vẫn có thể hát ca mừng Chúa. Đừng để nỗi lo của ngày mai đánh cắp đi nụ cười của ngày hôm nay, vì ngày hôm nay chính là món quà – là “quà tặng” (present) mà Thiên Chúa dành riêng cho bạn.
Nguyện xin Chúa Xuân, Đấng là khởi đầu và là cùng đích của thời gian, chúc lành cho hành trình của chúng ta trong năm Bính Ngọ. Xin cho mỗi gia đình được ấm êm, mỗi tâm hồn được thư thái trong sự che chở của Chúa. Xin cho chúng ta biết dùng sức mạnh của “vó ngựa” để loan báo Tin Mừng, để chạy đến với những người nghèo khổ, và để tiến về quê trời với niềm hy vọng không hề lay chuyển. Chớ gì mỗi ngày trong năm mới này, chúng ta đều có thể thưa với Chúa rằng: “Lạy Chúa, con tin cậy vào Ngài, vì Ngài là tất cả của con”. Amen.
Lm. Anmai, CSsR
BÀI GIẢNG LỄ TÂN NIÊN XUÂN BÍNH NGỌ: TÍN THÁC VÀO SỰ QUAN PHÒNG GIỮA DÒNG CHẢY CỦA THỜI GIAN VÀ KHÁT VỌNG VƯƠN LÊN
Trong giờ phút linh thiêng khi đất trời giao hòa, khi những hơi thở đầu tiên của mùa xuân Bính Ngọ đang tràn ngập không gian, chúng ta quy tụ nơi đây, trong thánh đường ấm cúng này, để dâng lên Thiên Chúa lời tạ ơn và phó thác. Năm Bính Ngọ đã đến, hình ảnh con ngựa trong tâm thức văn hóa không chỉ gợi lên sức mạnh, sự bền bỉ mà còn là biểu tượng của sự chuyển dịch, của những hành trình vạn dặm và khát vọng chinh phục. Thế nhưng, giữa nhịp sống hối hả như vó ngựa truy phong của thời đại số, lời Chúa Giê-su vang lên trong Tin Mừng Mát-thêu hôm nay lại mời gọi chúng ta một thái độ sống dường như ngược dòng: “Đừng lo lắng”. Đây không phải là một lời khuyên hời hợt về tâm lý, mà là một mầu nhiệm đức tin sâu thẳm, một nền tảng tu đức mà nếu không có nó, mọi nỗ lực của con người trong năm mới này sẽ chỉ như những vòng xe chạy không mục đích trên con đường vô định.
Chúng ta bắt đầu một năm mới với biết bao dự định, và đi kèm với dự định luôn là nỗi lo. Con người là thụ tạo duy nhất biết lo lắng về tương lai, và chính nỗi lo ấy đôi khi trở thành xiềng xích trói buộc sự tự do của con cái Thiên Chúa. Chúa Giê-su, với cái nhìn thấu suốt tâm can, đã chỉ ra rằng căn nguyên của sự lo lắng chính là sự đảo lộn giá trị. Ngài hỏi: “Mạng sống chẳng trọng hơn của ăn, và thân thể chẳng trọng hơn áo mặc sao?”. Trong thực tế, chúng ta thường dành phần lớn thời gian và tâm huyết để lo cho cái “phụ thuộc” – tức là đồ ăn, thức mặc, địa vị, tiền tài – mà lại bỏ quên cái “chủ thể” chính là sự sống thiêng liêng và phẩm giá cao quý của mình. Chúng ta lo tích trữ của cải để bảo đảm cuộc sống, nhưng lại vô tình làm héo úa chính sự sống ấy bằng những đêm mất ngủ, bằng sự căng thẳng tột độ và sự khô héo trong các mối tương quan. Năm Bính Ngọ, với sức mạnh nội tại của nó, nhắc nhở chúng ta rằng nếu không có một định hướng đúng đắn, sức mạnh ấy chỉ dẫn đến sự kiệt sức. Lời Chúa hôm nay thiết lập lại trật tự: Hãy trân trọng mạng sống như một món quà vô giá từ Thiên Chúa, và mọi thứ khác sẽ trở về đúng vị trí là phương tiện phục vụ cho sự sống ấy.
Hãy chiêm ngắm bài học từ thiên nhiên mà Thầy Chí Thánh đã đưa ra: chim trời và hoa huệ. Đây là những ví dụ về sự phó thác tuyệt đối. Con chim không gieo, không gặt, không thu tích vào kho. Điều này không cổ võ cho sự lười biếng, bởi chim trời vẫn phải bay đi tìm mồi, hoa huệ vẫn phải vươn mình đón nắng. Nhưng điểm khác biệt nằm ở chỗ chúng không sống trong sự “lo âu độc hại” – thứ lo âu làm tê liệt niềm tin. Thiên Chúa không bảo chúng ta ngồi chờ sung rụng, nhưng Ngài bảo chúng ta hãy làm việc với tâm thế của một người con tin vào Cha mình. Anh em quý giá hơn chim trời biết bao! Nếu Thiên Chúa đã đầu tư cả sự sống của Con Một Ngài để cứu chuộc con người, thì lẽ nào Ngài lại tiếc rẻ những nhu cầu vật chất nhỏ mọn cho chúng ta? Sự lo lắng thái quá chính là một hình thức xúc phạm đến lòng tốt của Cha trên trời, vì nó ngầm định rằng Thiên Chúa đã quên lãng chúng ta, hoặc Ngài không đủ quyền năng để chăm sóc chúng ta.
Đi sâu hơn vào triết lý của sự lo lắng, Chúa Giê-su vạch trần sự bất lực của con người: “Hỏi có ai trong anh em có thể nhờ lo lắng mà kéo dài đời mình thêm được dù chỉ một gang không?”. Đây là một chân lý đau đớn nhưng giải thoát. Lo lắng không làm thay đổi được hoàn cảnh, nó chỉ làm thay đổi chính chúng ta theo chiều hướng tiêu cực. Nó không lấy đi nỗi buồn của ngày mai, nó chỉ lấy đi sức mạnh của ngày hôm nay. Trong năm Bính Ngọ này, có thể có những biến động kinh tế, những bất ổn chính trị hay những rủi ro về sức khỏe mà chúng ta không thể kiểm soát. Việc lo lắng về những điều nằm ngoài tầm tay chỉ làm cho chúng ta mất đi sự nhạy bén để nhận ra những cơ hội và những ân sủng mà Chúa đang ban tặng trong hiện tại. Tín thác là chấp nhận giới hạn của mình để nhường chỗ cho quyền năng của Thiên Chúa được thể hiện. Khi con người dừng lại sự tự mãn, đó là lúc Thiên Chúa bắt đầu hành động.
Vẻ đẹp của hoa huệ ngoài đồng là một minh chứng cho nghệ thuật của Thiên Chúa. Vua Sa-lô-môn, biểu tượng của sự giàu sang và khôn ngoan tột bậc trong Cựu Ước, dù có dát vàng dát bạc cũng không thể có được vẻ đẹp tự nhiên, thanh khiết và sống động như một bông hoa dại. Tại sao? Vì vẻ đẹp của Sa-lô-môn là vẻ đẹp của sự sở hữu và trang hoàng từ bên ngoài, còn vẻ đẹp của hoa huệ là vẻ đẹp của sự sống tuôn trào từ bên trong, do chính bàn tay sáng tạo của Thiên Chúa dệt nên. Chúa muốn chúng ta hiểu rằng, giá trị đích thực của một con người không nằm ở những lớp vỏ bọc hào nhoáng mà họ tự tạo ra cho mình, nhưng nằm ở vẻ rạng ngời của một linh hồn được Thiên Chúa cư ngụ. Trong năm mới này, thay vì quá mải mê chạy theo những tiêu chuẩn thành công rực rỡ của thế gian – vốn dĩ thường mong manh “nay còn mai quẳng vào lò” – chúng ta hãy chăm chút cho vẻ đẹp của đức hạnh, của lòng nhân ái và sự thánh thiện. Đó mới là bộ y phục vĩnh cửu không bao giờ lỗi thời.
Chúa Giê-su cũng chỉ ra sự khác biệt căn bản giữa người môn đệ và “dân ngoại”. Dân ngoại tìm kiếm những thứ vật chất vì họ coi đó là cùng đích, là cứu cánh, là thần tượng của họ. Đối với họ, không có gì ngoài thế giới hữu hình này. Nhưng đối với chúng ta, những người có đức tin, chúng ta biết rằng mình có một “Cha trên trời thừa biết anh em cần tất cả những thứ đó”. Chữ “thừa biết” ở đây mang một sức nặng an ủi ghê gớm. Thiên Chúa không đợi chúng ta liệt kê danh sách cầu xin Ngài mới hiểu, Ngài thấu suốt mọi nhu cầu của chúng ta trước khi chúng ta hình thành ý nghĩ. Vậy thì, bí quyết để có một năm Bính Ngọ bình an và thịnh vượng chính là: “Trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa và đức công chính của Người”. Nước Thiên Chúa là nơi Ngài hiển trị bằng tình thương. Đức công chính là lối sống phù hợp với thánh ý Ngài. Khi chúng ta đặt Thiên Chúa vào đúng vị trí ưu tiên số một, thì mọi trật tự khác trong đời sống sẽ tự động được sắp xếp ổn thỏa. “Còn tất cả những thứ kia, Người sẽ thêm cho” – đó là một lời hứa bảo chứng bởi chính Danh của Con Thiên Chúa.
Một khía cạnh thâm thúy khác của bài Tin Mừng là lời khuyên về “ngày mai”. “Ngày mai cứ để ngày mai lo. Ngày nào có cái khổ của ngày ấy”. Đây không phải là tư tưởng hưởng thụ “ngày nay có rượu ngày nay say”, mà là một kỷ luật tâm linh. Thiên Chúa ban ân sủng theo từng ngày, giống như man-na trong sa mạc ngày xưa, chỉ đủ ăn cho từng ngày một. Ngài muốn chúng ta sống trong sự lệ thuộc tin yêu vào Ngài mỗi giây, mỗi phút. Nếu chúng ta đem nỗi khổ của cả một năm, của cả cuộc đời đổ dồn vào ngày mùng một Tết này, chúng ta sẽ gục ngã ngay lập tức. Nhưng nếu chúng ta chỉ đón nhận cái khổ của hôm nay cùng với ân sủng của hôm nay, chúng ta sẽ thấy mình đủ sức để vượt qua. Năm Bính Ngọ, năm của những bước chạy dài, đòi hỏi chúng ta phải biết phân phối sức lực tâm linh. Đừng lãng phí năng lượng vào những bóng ma của tương lai hay những hối tiếc của quá khứ. Hãy sống trọn vẹn hiện tại với tất cả tình yêu và trách nhiệm.
Trong ngày Tân Niên, chúng ta cũng cần nhìn nhận rằng, sự lo lắng thường bắt nguồn từ lòng tham và sự ích kỷ. Chúng ta lo vì sợ mất mát những gì mình đang có, hoặc sợ không đạt được những gì mình muốn sở hữu. Chúa mời gọi chúng ta một sự giải thoát: hãy trở nên nghèo khó trong tâm hồn để có thể giàu có nơi Thiên Chúa. Khi chúng ta không còn quá bám víu vào vật chất, nỗi lo sẽ tự nhiên tan biến. Hình ảnh con ngựa Bính Ngọ phi nước đại trên thảo nguyên bao la gợi lên hình ảnh một tâm hồn phóng khoáng, không bị ràng buộc bởi những toan tính vụ lợi nhỏ nhen. Sự phóng khoáng ấy chỉ có được khi chúng ta biết rằng gia sản thực sự của mình chính là Thiên Chúa. Có Chúa là có tất cả. Mất mọi sự mà còn Chúa thì vẫn là giàu có; có mọi sự mà mất Chúa thì chỉ là một sự rỗng tuếch đáng thương.
Nhìn lại một năm đã qua, có lẽ mỗi chúng ta đều thấy bàn tay quan phòng của Chúa đã dẫn dắt mình qua những khúc quanh đầy nguy hiểm. Có những lúc chúng ta tưởng chừng bế tắc, nhưng Chúa đã mở lối. Có những lúc chúng ta thiếu thốn, nhưng Chúa đã tiếp trợ. Tại sao bước sang năm mới này chúng ta lại hoài nghi? Hãy để những kinh nghiệm về lòng nhân lành của Chúa trong quá khứ trở thành bệ phóng cho niềm tin trong tương lai. Bài giảng của Chúa Giê-su trên núi không chỉ dành cho những người nghèo khổ ở Galilê hai ngàn năm trước, mà là dành cho chính chúng ta – những con người của thời đại 4.0 đang đối diện với sự cô đơn giữa đám đông và sự bất an trong sự sung túc. Hãy để lời Ngài thấm sâu vào từng tế bào, từng nhịp đập của con tim, để mùa xuân này không chỉ là mùa xuân của cỏ cây, mà là mùa xuân của sự phục sinh tâm hồn.
Cuối cùng, sự bình an mà Chúa Giê-su hứa ban không phải là một cuộc sống phẳng lặng, không có sóng gió. “Ngày nào có cái khổ của ngày ấy” – Chúa thừa nhận rằng cuộc đời luôn có gian nan. Nhưng cái khổ đó không có quyền lực tiêu diệt chúng ta nếu chúng ta ở trong Nước Thiên Chúa. Năm Bính Ngọ có thể sẽ mang đến những “vó ngựa” dồn dập của thử thách, nhưng chúng ta có một Đấng Chăn Chiên Lành đang điều khiển mọi sự. Hãy học cách nhìn đời qua lăng kính của Tin Mừng: nhìn chim trời để thấy sự tự do, nhìn hoa huệ để thấy sự khi m hạ, nhìn thập giá để thấy tình yêu vô biên và nhìn vào trống rỗng của ngày mai bằng đôi mắt của niềm hy vọng. Khi chúng ta sống đức công chính, khi chúng ta biết chia sẻ cơm áo cho người nghèo, khi chúng ta biết yêu thương kẻ thù và tha thứ cho người xúc phạm mình, đó là lúc chúng ta đang tìm kiếm Nước Thiên Chúa. Và khi ấy, lời hứa “Người sẽ thêm cho” sẽ được thực hiện một cách lạ lùng nhất, vượt quá mọi sự mong đợi của chúng ta.
Lạy Thiên Chúa là Cha quan phòng, Ngài đã ban cho chúng con mùa xuân Bính Ngọ như một trang giấy trắng để viết nên những chương mới của cuộc đời. Xin cho chúng con không viết lên đó những dòng chữ của sự lo âu, sợ hãi, nhưng là những nét bút của niềm tin, hy vọng và bác ái. Xin cho vó ngựa của chúng con trong năm mới này luôn hướng về phía ánh sáng của Tin Mừng, luôn bền bỉ trong việc thiện và dũng cảm trong việc làm chứng cho sự thật. Ước gì mỗi ngày trôi qua, chúng con biết trút đổ mọi lo âu nơi chân Chúa, để đôi vai chúng con được nhẹ nhàng, để trái tim chúng con được thảnh thơi mà ca tụng Chúa. Nguyện chúc cho cộng đoàn chúng ta một năm mới an khang trong ơn nghĩa Chúa, mạnh khỏe trong thân xác và thánh thiện trong tâm hồn. Nguyện xin phúc lành của Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần tuôn đổ xuống trên mỗi gia đình chúng ta, từ nay và mãi mãi. Amen.
Lm. Anmai, CSsR
BÀI GIẢNG LỄ TÂN NIÊN – XUÂN BÍNH NGỌ: TÍN THÁC TRONG TỪNG BƯỚC CHẠY THỜI GIAN
Kính thưa cộng đoàn phụng vụ, trong giây phút linh thiêng của buổi sáng đầu năm Bính Ngọ, khi hơi thở của mùa xuân đang len lỏi qua từng kẽ lá và tâm hồn mỗi người Việt Nam chúng ta đang rạo rực một niềm hy vọng mới, Giáo hội dẫn chúng ta về với cội nguồn của mọi phúc lành: đó là Thiên Chúa. Năm Bính Ngọ, hình ảnh con ngựa gợi nhắc chúng ta về sự bền bỉ, về những hành trình vạn dặm và khát vọng chinh phục những đỉnh cao mới. Thế nhưng, giữa nhịp sống hối hả như vó ngựa đường xa ấy, Lời Chúa theo thánh Mát-thêu lại vang lên như một nốt lặng đầy quyền năng, mời gọi chúng ta dừng lại để chiêm ngắm và để thở bằng hơi thở của niềm tin: “Đừng lo lắng cho mạng sống: lấy gì mà ăn; cũng đừng lo lắng cho thân thể: lấy gì mà mặc.”
Lời mời gọi “đừng lo lắng” của Chúa Giê-su không phải là một lời ru ngủ về sự lười biếng hay thái độ vô trách nhiệm trước cuộc đời. Ngược lại, đó là một triết lý sống thượng đài, một sự giải phóng tâm linh cho những con người đang bị xiềng xích bởi nỗi sợ tương lai. Trong năm Bính Ngọ này, chúng ta hãy nhìn vào biểu tượng của con ngựa—một loài vật trung thành và dũng mãnh. Con ngựa không bao giờ lo lắng về dặm đường phía trước, nó chỉ tập trung vào mệnh lệnh của chủ và sải bước với tất cả sức mạnh của mình. Kitô hữu chúng ta cũng vậy, chúng ta được mời gọi trở thành những “tuấn mã” của Thiên Chúa trên cánh đồng truyền giáo, không phải bằng sự lo âu tất bật, nhưng bằng sự tín thác tuyệt đối vào Người Chủ Tối Cao là Cha trên trời.
Sâu thẳm trong tâm hồn con người luôn có một khoảng trống mà của cải thế gian không bao giờ lấp đầy được. Chúng ta thường lầm tưởng rằng càng tích trữ, càng lo toan thì cuộc sống sẽ càng an toàn. Nhưng Chúa Giê-su đã dùng hình ảnh “chim trời” để chất vấn sự khôn ngoan hạn hẹp của loài người. Con chim không gieo, không gặt, không thu tích vào kho, vậy mà nó vẫn hót vang giữa bầu trời xuân. Tại sao? Vì nó nằm trong lòng bàn tay quan phòng của Thiên Chúa. Cái thâm thúy của Tin Mừng nằm ở chỗ Chúa không bảo chúng ta “đừng làm việc”, nhưng Ngài bảo chúng ta “đừng lo lắng”. Lo lắng là một loại “vi-rút” gặm nhấm đức tin, nó biến Thiên Chúa thành một người xa lạ và biến bản thân chúng ta thành những kẻ mồ côi giữa trần gian giàu có này.
Bước sang năm mới Bính Ngọ, chúng ta đứng trước một ngưỡng cửa mới với bao dự định, kế hoạch. Có lẽ có người lo về kinh tế, có người lo về sức khỏe, có người lo về sự rạn nứt trong gia đình. Nhưng hãy nghe câu hỏi đầy tính thức tỉnh của Chúa: “Hỏi có ai trong anh em có thể nhờ lo lắng mà kéo dài đời mình thêm được dù chỉ một gang không?”. Câu hỏi này đánh động vào sự hữu hạn của kiếp người. Chúng ta có thể xây nhà cao cửa rộng, nhưng không thể mua được một giấc ngủ ngon. Chúng ta có thể sắm những bộ y phục lộng lẫy nhất cho ngày Tết, nhưng không thể mặc cho linh hồn mình sự bình an nếu thiếu vắng ơn Chúa. Sự lo lắng quá mức chỉ làm cho “gang tay” cuộc đời trở nên nặng nề và ngắn ngủi hơn trong sự ưu sầu.
Mồng Một Tết là ngày của sự khởi đầu, và khởi đầu đúng đắn nhất chính là xác lập lại thứ tự ưu tiên trong cuộc sống. Mạng sống trọng hơn của ăn, thân thể trọng hơn áo mặc. Và trên hết, Thiên Chúa trọng hơn tất cả những nhu cầu vật chất. Nếu trong năm Bính Ngọ này, chúng ta cứ mải miết chạy đua như những con ngựa bất kham để tìm cầu danh lợi mà quên mất tiếng gọi của lương tâm, quên mất việc chăm sóc đời sống nội tâm, thì chúng ta đang đánh mất đi căn tính là con cái Chúa. Hãy để niềm tin vào sự quan phòng của Cha trên trời làm kim chỉ nam cho mọi bước chân của chúng ta. Khi chúng ta biết đặt Thiên Chúa vào đúng vị trí của Ngài, mọi sự khác sẽ được sắp đặt ổn thỏa theo sự khôn ngoan của Ngài.
Năm Bính Ngọ cũng nhắc nhở chúng ta về đức tính “trung tín”. Một con ngựa tốt là con ngựa biết đường về và trung thành với chủ. Trong ngày Tân Niên, chúng ta hãy hứa với Chúa sẽ là những người con trung thành, không để những lo toan trần thế kéo ghì chúng ta xuống bùn đen của sự tuyệt vọng. Hãy nhìn ngắm vẻ đẹp của mùa xuân để thấy rằng: nếu hoa cỏ đồng nội nay còn mai mất mà Chúa còn cho mặc đẹp như thế, thì huống chi là mỗi người chúng ta – những tạo vật được dựng nên theo hình ảnh Chúa và được cứu chuộc bằng Máu Thánh Đức Kitô? Giá trị của chúng ta không nằm ở những gì chúng ta sở hữu, mà nằm ở chỗ chúng ta được Thiên Chúa yêu thương và gọi là “con”.
Chúng ta hãy cầu nguyện cho nhau trong ngày đầu năm này, để mỗi gia đình trở thành một vườn xuân của sự tin yêu. Đừng để những bữa cơm đầu năm nhuốm màu lo toan về nợ nần hay tiền bạc, nhưng hãy biến nó thành bàn tiệc của sự tạ ơn. Hãy trao cho nhau những lời chúc tốt đẹp không chỉ bằng môi miệng, nhưng bằng một tâm thế bình an xuất phát từ niềm tin vào Chúa Quan Phòng. Khi chúng ta trút bỏ được gánh nặng của sự lo âu, chúng ta sẽ thấy đôi chân mình nhẹ nhàng hơn, tâm hồn mình thanh thoát hơn để bước vào hành trình năm mới với tất cả nhiệt huyết và niềm vui.
Lạy Chúa là Chúa của mùa xuân và là Chủ của thời gian, trong ngày Mồng Một Tết Bính Ngọ này, chúng con xin dâng lên Chúa tất cả những dự định, những ước mơ và cả những nỗi ưu tư của chúng con. Xin cho chúng con học được bài học từ chim trời và hoa cỏ, để biết sống trọn vẹn từng giây phút hiện tại trong sự phó thác. Xin dạy chúng con hiểu rằng, mỗi bước chạy của chúng con trong năm mới này chỉ thực sự có ý nghĩa khi có Chúa cùng đồng hành. Ước chi ánh sáng của lời Chúa hôm nay sẽ soi dẫn chúng con suốt 365 ngày sắp tới, để chúng con luôn sống trong bình an, mạnh mẽ như tuấn mã và hiền lành như con cái Cha trên trời. Amen.
Lm. Anmai, CSsR
BÀI GIẢNG LỄ TÂN NIÊN – XUÂN BÍNH NGỌ: TỰ TẠI GIỮA TRẦN GIAN TRONG BÀN TAY QUAN PHÒNG CỦA CHÚA
Trong bầu khí linh thiêng của những giây phút đầu xuân Bính Ngọ, khi hơi thở của đất trời đang chuyển mình thay áo mới, chúng ta cùng nhau quy tụ nơi đây để dâng lên Thiên Chúa lời tạ ơn chân thành nhất. Tiếng pháo hoa đã dứt, nhưng tiếng lòng của mỗi Kitô hữu vẫn đang rộn ràng một niềm xác tín: “Mọi sự đều bởi Chúa”. Năm Bính Ngọ gõ cửa mang theo hình ảnh của sự mạnh mẽ, của những hành trình vạn dặm và khát vọng tự do. Thế nhưng, giữa sự vận động không ngừng của thời gian và những lo toan cơm áo gạo tiền đang bủa vây, Lời Chúa trong Tin Mừng Mát-thêu hôm nay vang lên như một nốt lặng đầy quyền năng, mời gọi chúng ta dừng lại để nhìn sâu vào bản chất của sự sống: “Đừng lo lắng cho mạng sống: lấy gì mà ăn; cũng đừng lo lắng cho thân thể: lấy gì mà mặc”. Đây không phải là lời khuyên về sự lười biếng hay buông xuôi, mà là một lời mời gọi bước vào một cảnh giới đức tin cao hơn, nơi con người không còn bị xiềng xích bởi nỗi sợ hãi tương lai, nhưng được tự do bay bổng như chim trời trong sự quan phòng của Cha trên trời.
Sự lo lắng vốn dĩ là căn bệnh kinh niên của kiếp người. Chúng ta lo cho ngày mai khi ngày hôm nay chưa dứt, lo cho cái ăn cái mặc khi tâm hồn đang dần khô héo vì thiếu vắng sự bình an. Chúa Giêsu, với cái nhìn thấu suốt tâm can, đã chỉ cho chúng ta thấy sự phi lý của nỗi lo âu. Ngài đưa ra một phép so sánh tuyệt mường: “Mạng sống chẳng trọng hơn của ăn, và thân thể chẳng trọng hơn áo mặc sao?”. Thực vậy, Thiên Chúa đã ban cho chúng ta món quà lớn lao nhất là sự sống, lẽ nào Ngài lại tiếc nuối những phương tiện phụ thuộc để duy trì sự sống đó? Năm Bính Ngọ, năm của những chú ngựa dấn thân trên đường đời, chúng ta dễ bị cuốn vào vòng xoáy của sự cạnh tranh, của việc tích trữ và khẳng định bản thân. Nhưng Chúa nhắc nhở rằng, giá trị của một con người không nằm ở những gì họ “có”, mà nằm ở việc họ “là” ai trước mặt Ngài. Chúng ta là con cái của Đấng Tạo Hóa, là những tạo vật ưu tuyển được dựng nên theo hình ảnh Ngài, vậy thì tại sao chúng ta lại sống như những kẻ mồ côi không nhà, luôn nơm nớp lo sợ về sự thiếu thốn?
Hãy nhìn vào hình ảnh chim trời mà Chúa Giêsu đã dùng làm ví dụ điển hình. Chúng không gieo, không gặt, không thu tích vào kho. Điều này nghe có vẻ đi ngược lại với quy luật kinh tế của thế gian, nơi mà sự tích trữ được coi là bảo chứng cho an toàn. Tuy nhiên, chim trời sống trọn vẹn từng khoảnh khắc với bản năng mà Thiên Chúa đặt để. Chúng không lo âu vì chúng tin vào sự hào phóng của mẹ thiên nhiên, hay đúng hơn là sự chăm sóc của Cha trên trời. Con người chúng ta, với trí tuệ và đôi tay, đôi khi lại tự giam mình trong những “nhà kho” của sự lo âu, để rồi quên mất rằng bầu trời của ân sủng rộng lớn hơn nhiều so với những toan tính hạn hẹp của mình. “Anh em lại chẳng quý giá hơn chúng sao?”. Câu hỏi của Chúa Giêsu xoáy sâu vào lòng tin của mỗi người. Nếu một con chim sẻ bé nhỏ còn không nằm ngoài sự quan tâm của Chúa, thì mỗi nhịp đập trái tim, mỗi sợi tóc trên đầu chúng ta lại chẳng được Ngài đếm sao?
Sự thâm thúy của lời dạy này còn nằm ở chỗ vạch trần sự bất lực của con người trước định mệnh. “Hỏi có ai trong anh em có thể nhờ lo lắng mà kéo dài đời mình thêm được dù chỉ một gang không?”. Đây là một sự thật phũ phàng nhưng đầy giải thoát. Lo lắng là một khoản chi phí vô ích của tâm hồn. Nó tiêu tốn năng lượng, làm mòn mỏi ý chí nhưng chẳng hề thay đổi được chiều dài của cuộc đời hay bản chất của biến cố. Trong năm Bính Ngọ này, chúng ta được mời gọi để sống như những “tuấn mã” tự do trên thảo nguyên ân sủng. Một con ngựa chỉ thực sự mạnh mẽ khi nó tập trung vào bước chạy hiện tại, chứ không phải khi nó mệt nhoài vì lo sợ đoạn đường phía sau hay chướng ngại vật chưa tới. Sự lo lắng không lấy đi nỗi buồn của ngày mai, nó chỉ lấy đi sức mạnh của ngày hôm nay. Khi chúng ta quá lo cho tương lai, chúng ta đang đánh mất đi món quà duy nhất mà chúng ta thực sự sở hữu: đó là Giây Phút Hiện Tại, là cái “Bây giờ” mà Thiên Chúa đang hiện diện.
Bước sang năm mới, chúng ta thường cầu chúc cho nhau sự may mắn, thành đạt và sung túc. Đó là những ước vọng chính đáng. Tuy nhiên, bài Tin Mừng hôm nay đặt ra một nền tảng mới cho mọi lời chúc lành. Sự sung túc thực sự không phải là có đầy kho lẫm, mà là có một tâm hồn tràn đầy niềm tín thác. Khi chúng ta đặt Thiên Chúa làm tâm điểm, mọi lo toan về vật chất sẽ tự động tìm về đúng vị trí phụ thuộc của nó. Chúa không bảo chúng ta đừng làm việc, Ngài bảo chúng ta “đừng lo lắng”. Làm việc là cộng tác với ơn Chúa để làm đẹp cuộc đời, còn lo lắng là biểu hiện của một đức tin non kém, là sự cố gắng tự mình gánh vác cả thế giới trên đôi vai gầy guộc mà quên mất rằng có một đôi tay quyền năng đang nâng đỡ tất cả. Năm Bính Ngọ, hãy để đức tin của chúng ta mang sức mạnh của “mã đáo thành công”, nhưng là thành công trong việc chinh phục chính nỗi sợ hãi của bản thân để chạm đến sự bình an đích thực.
Lời Chúa hôm nay còn là một lời mời gọi hoán cải về lối sống. Trong một xã hội tiêu thụ, nơi mà giá trị con người thường bị đánh đồng với nhãn hiệu quần áo hay chất lượng bữa ăn, thì sứ điệp “thân thể trọng hơn áo mặc” trở nên vô cùng cấp thiết. Chúng ta đang chăm sóc vẻ bề ngoài hay đang nuôi dưỡng sự sống thần linh bên trong? Chúng ta đang chạy đua để “thu tích vào kho” những giá trị tạm bợ hay đang tích trữ những kho báu thiêng liêng trên trời? Xuân Bính Ngọ là dịp để chúng ta thanh tẩy cái nhìn, để thấy rằng mỗi ngày sống là một phép lạ, mỗi bữa ăn là một hồng ân và mỗi người anh em là một quà tặng. Khi lòng chúng ta nhẹ nhàng, không còn bị đè nặng bởi “cái tôi” đầy lo âu, chúng ta mới có thể thực sự vui xuân, thực sự cảm nhận được hơi ấm của tình Chúa và tình người.
Lạy Chúa là Chúa của mùa xuân và là Cha của sự quan phòng, trong ngày mồng Một Tết này, chúng con dâng lên Chúa tất cả những dự định, những ước mơ và cả những nỗi lo âu thầm kín của năm Bính Ngọ. Xin ban cho chúng con một đức tin kiên vững để nhìn thấy bàn tay Chúa trong mọi biến cố. Xin cho chúng con biết học nơi chim trời bài ca tin yêu, biết học nơi cỏ nội hoa đồng sự phó thác dịu dàng. Ước gì cuộc đời mỗi chúng con trong năm mới này trở thành một bài ca tạ ơn, không phải vì chúng con có tất cả mọi thứ, nhưng vì chúng con biết mình luôn có Chúa là tất cả. Xin cho đôi chân chúng con vững chãi như ngựa chiến trên đường đời, nhưng tâm hồn lại hiền hòa và thanh thản như cánh chim giữa bầu trời của Ngài. Amen.
Lm. Anmai, CSsR
ĐỪNG LO LẮNG – HÃY PHÓ THÁC, MỘT NĂM MỚI TRONG TAY THIÊN CHÚA
Giờ phút đầu năm mới, khi đất trời như lắng lại sau những chuyển động tất bật của ngày cuối năm, lòng người cũng chùng xuống giữa bao suy tư. Mồng Một Tết Nguyên Đán, Thánh lễ Tân Niên không chỉ là một nghi thức đạo đức quen thuộc, mà là khoảnh khắc rất người, rất thiêng, khi con người đứng trước ngưỡng cửa của thời gian, ngoái nhìn năm cũ đã qua và dè dặt bước vào năm mới đang mở ra. Trong bầu khí ấy, Lời Chúa hôm nay vang lên thật lạ, thật khác với những điều chúng ta thường nghĩ, thường nói, thường lo trong ngày đầu năm: “Đừng lo lắng…”.
Tin Mừng theo thánh Mát-thêu mà Hội Thánh cho chúng ta nghe trong ngày đầu năm không phải là một lời hứa hẹn phát tài, không phải là một bảo đảm thành công, càng không phải là một bản kế hoạch cho tương lai. Đó là lời của Đức Giê-su, nói với các môn đệ, nhưng cũng nói với từng người chúng ta hôm nay, giữa một thế giới đầy bất an, giữa một xã hội mà nỗi lo dường như đã trở thành hơi thở thường ngày: lo cơm áo, lo công việc, lo sức khỏe, lo tương lai con cái, lo ngày mai không biết sẽ ra sao.
Tết đến, người ta chúc nhau đủ điều tốt đẹp. Nhưng đằng sau những lời chúc ấy, trong sâu thẳm, không ít người mang theo nỗi lo nặng trĩu. Có người bước vào năm mới với một khoản nợ chưa trả xong. Có người vừa trải qua một năm bệnh tật, mất mát. Có người lo vì tuổi già đang đến gần, sức khỏe hao mòn. Có người lo vì con cái chưa ổn định, gia đình chưa yên. Có người lo vì thế giới đầy biến động, kinh tế bấp bênh, lòng người bất an. Và cũng có người lo vì chính đức tin của mình đang chao đảo trước bao thử thách.
Giữa tất cả những nỗi lo ấy, Đức Giê-su không trách móc, không phủ nhận, cũng không tỏ ra ngây thơ trước thực tế đời sống. Người không nói rằng con người không cần ăn, không cần mặc, không cần lo cho tương lai. Người chỉ đặt lại trật tự của lòng người. Người hỏi một câu rất căn bản: “Mạng sống chẳng trọng hơn của ăn, và thân thể chẳng trọng hơn áo mặc sao?”. Câu hỏi ấy như một nhát cắt nhẹ nhưng sâu, chạm đến căn cốt của đời sống con người. Bao nhiêu năm qua, chúng ta có khi đã đảo ngược trật tự ấy, lấy của ăn làm trung tâm, lấy áo mặc làm thước đo, lấy vật chất làm bảo đảm cho sự an toàn, rồi đánh đổi sự bình an nội tâm, đánh đổi các mối tương quan, thậm chí đánh đổi cả lương tâm và đức tin.
Ngày đầu năm, Lời Chúa mời gọi chúng ta dừng lại để nhìn lại cách mình đã sống. Chúng ta đã lo nhiều đến mức nào? Và những nỗi lo ấy đã đem lại điều gì? Đức Giê-su đặt một câu hỏi rất thực tế: “Có ai trong anh em có thể nhờ lo lắng mà kéo dài đời mình thêm được dù chỉ một gang không?”. Câu hỏi ấy không nhằm chế giễu con người, mà để giúp chúng ta nhận ra giới hạn của mình. Chúng ta có thể làm việc, có thể tính toán, có thể dự phòng, nhưng có những điều vượt quá tầm tay chúng ta. Sự sống không hoàn toàn nằm trong quyền kiểm soát của con người. Thời gian không thể bị kéo dài chỉ bằng lo âu. Và tương lai không thể được bảo đảm chỉ bằng những kế hoạch thật chặt chẽ.
Hình ảnh chim trời và hoa huệ ngoài đồng mà Đức Giê-su đưa ra không phải là lời khuyên sống buông xuôi, càng không phải là lời cổ vũ cho sự lười biếng hay vô trách nhiệm. Chim trời vẫn bay đi tìm mồi. Hoa huệ vẫn âm thầm lớn lên giữa nắng mưa. Nhưng điều làm nên sự khác biệt là chúng không mang nỗi lo ám ảnh, không bị dằn vặt bởi ngày mai. Chúng sống trọn vẹn cho hôm nay, trong sự nâng đỡ của Thiên Chúa. Qua những hình ảnh rất bình dị ấy, Đức Giê-su mặc khải cho chúng ta một sự thật sâu xa: Thiên Chúa là Cha, và Người quan tâm đến từng chi tiết nhỏ bé trong đời sống tạo thành.
Ngày Tết, chúng ta thường chăm chút cho nhà cửa, cho bàn thờ, cho áo quần, cho mâm cỗ. Tất cả đều cần thiết và đáng trân trọng. Nhưng Lời Chúa nhắc chúng ta nhớ rằng vẻ đẹp thật sự của đời sống không chỉ nằm ở những gì bên ngoài. “Ngay cả vua Sa-lô-môn, dù vinh hoa tột bậc, cũng không mặc đẹp bằng một bông hoa ấy.” Vẻ đẹp của hoa huệ không đến từ sự phô trương, mà từ việc nó được đặt đúng chỗ, đúng trong trật tự mà Thiên Chúa muốn. Con người cũng vậy. Khi sống đúng vị trí của mình trước mặt Thiên Chúa, đời sống tự khắc sẽ mang một vẻ đẹp bình an, dù hoàn cảnh có thể còn nhiều thiếu thốn.
Một trong những căn bệnh âm thầm của con người hôm nay là nỗi lo làm mòn đức tin. Đức Giê-su thẳng thắn gọi tên điều đó: “Ôi những kẻ kém lòng tin!”. Kém lòng tin không phải là không tin Thiên Chúa hiện hữu, mà là không dám phó thác đời mình cho Người. Chúng ta tin Chúa trong nhà thờ, nhưng lại khó tin Người trong những lo toan rất đời thường. Chúng ta tin Chúa là Cha, nhưng lại sống như những đứa con mồ côi, tự gồng gánh tất cả, tự chịu đựng tất cả, tự quyết định tất cả, rồi mệt mỏi, rồi cay đắng, rồi trách móc chính cuộc đời.
Ngày đầu năm, Lời Chúa mời gọi chúng ta trở về với cốt lõi của đức tin: tin rằng Cha trên trời biết rõ chúng ta cần gì. Tin rằng chúng ta không phải là những kẻ bị bỏ rơi giữa dòng đời. Tin rằng Thiên Chúa không vô cảm trước những giọt nước mắt, những đêm mất ngủ, những nỗi sợ thầm kín của con người. Nhưng đồng thời, Tin Mừng cũng đặt ra một ưu tiên rất rõ ràng: “Trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa và đức công chính của Người”.
Câu nói ấy có thể làm chúng ta bối rối, nhất là trong bối cảnh đầu năm, khi ai cũng nghĩ đến kế hoạch làm ăn, học hành, xây dựng tương lai. Nhưng “trước hết” không có nghĩa là “chỉ có”. Đức Giê-su không bảo chúng ta bỏ hết mọi sự đời này. Người chỉ nhắc chúng ta đừng đảo lộn thứ tự. Khi Nước Thiên Chúa không còn là ưu tiên, mọi thứ khác dù có đạt được cũng khó đem lại bình an. Khi đức công chính bị hy sinh vì lợi nhuận, vì danh vọng, vì an toàn cá nhân, thì sự đủ đầy bên ngoài rất dễ che giấu một sự trống rỗng bên trong.
Tết là thời điểm của sum họp, nhưng cũng là lúc nhiều vết thương gia đình lộ ra rõ hơn. Có những bàn tiệc đông đủ mà lòng người xa cách. Có những nụ cười gượng gạo che giấu những mâu thuẫn chưa được chữa lành. Có những lời chúc đầu năm vang lên trong khi những tổn thương cũ vẫn còn đó. Lời Chúa hôm nay, nếu được lắng nghe thật sâu, mời gọi chúng ta tìm kiếm Nước Thiên Chúa ngay trong chính những mối tương quan ấy: biết tha thứ, biết nhẫn nại, biết đặt tình người lên trên hơn thua, biết chọn sự hiệp nhất thay vì cố chấp.
“Ngày nào có cái khổ của ngày ấy.” Câu nói cuối cùng của đoạn Tin Mừng không phải là lời bi quan, mà là một sự giải phóng. Đức Giê-su không hứa rằng ngày mai sẽ không có khổ đau. Người chỉ dạy chúng ta đừng sống trước nỗi khổ của ngày mai khi hôm nay còn chưa sống xong. Bao nhiêu người đã tự làm khổ mình vì những điều chưa xảy ra, vì những kịch bản do chính trí tưởng tượng vẽ ra. Ngày đầu năm, Lời Chúa mời gọi chúng ta học lại cách sống từng ngày, từng bước, trong ánh sáng của niềm tin và sự phó thác.
Bước sang năm Bính Ngọ, mỗi người mang theo những dự định, những ước mơ, và cả những nỗi sợ. Thánh lễ Tân Niên không xóa đi những thực tại ấy, nhưng đặt tất cả vào trong tay Thiên Chúa. Khi chúng ta dâng lên Người một năm mới, chúng ta không dâng một bản hợp đồng đảm bảo thành công, mà dâng chính cuộc đời mong manh của mình, với niềm tin rằng Người là Cha. Và khi tin như thế, chúng ta có thể bước đi nhẹ hơn, sống sâu hơn, và yêu thương nhiều hơn, dù con đường phía trước còn nhiều điều chưa rõ.
Ước gì Lời Chúa hôm nay không chỉ vang lên trong nhà thờ rồi trôi qua theo tiếng pháo, tiếng nhạc ngày Tết, nhưng trở thành kim chỉ nam cho cả năm sống. Đừng lo lắng, không phải vì đời không có gì đáng lo, mà vì có một Thiên Chúa đáng để tin cậy. Đừng lo lắng, không phải vì mọi sự sẽ dễ dàng, mà vì chúng ta không bước đi một mình. Và khi biết tìm kiếm Nước Thiên Chúa trước hết, chúng ta sẽ khám phá ra rằng những điều cần thiết khác, dù đến chậm hay đến theo cách không ngờ, vẫn là hồng ân được thêm cho, trong thời gian của Thiên Chúa, chứ không phải trong nỗi lo của con người.
Lm. Anmai, CSsR
TỰ DO TRONG SỰ QUAN PHÒNG: VÓ NGỰA ĐỨC TIN GIỮA MIỀN AN NHIÊN CỦA CHÚA
Trong sự giao hòa thiêng liêng của đất trời vào buổi minh trị đầu năm Bính Ngọ, chúng ta họp nhau đây không chỉ để thực hiện một nghi thức tôn giáo thường niên, mà là để cùng nhau đứng trước ngưỡng cửa của thời gian, nhìn lại hành trình đã qua và can đảm đặt bước chân đầu tiên vào một hành trình mới. Hình ảnh con ngựa – biểu tượng của năm nay – gợi nhắc về sự dấn thân, về những dặm dài viễn xứ và khát vọng chinh phục. Thế nhưng, giữa tiếng vó ngựa dồn dập của một kỷ nguyên đầy biến động và toan tính, Lời Chúa theo thánh Mát-thêu vang lên như một luồng gió mát lành, mời gọi chúng ta dừng lại để thở, để chiêm ngưỡng và để tái định vị bản thể của mình trong lòng bàn tay Thiên Chúa.
Nỗi lo lắng, thưa anh chị em, chính là “căn bệnh thời đại” mà Đức Giê-su đã chẩn đoán chính xác từ hơn hai ngàn năm trước. Ngài nói: “Đừng lo lắng cho mạng sống: lấy gì mà ăn; cũng đừng lo lắng cho thân thể: lấy gì mà mặc”. Tại sao Chúa lại nhấn mạnh điều này ngay trong ngày đầu năm, khi mà theo thói quen thế trần, chúng ta thường cầu chúc nhau sự sung túc và dư dật? Bởi vì Chúa hiểu rằng, khi con người bị cầm tù trong nỗi lo cơm áo, họ sẽ dần đánh mất khả năng nhận ra những giá trị siêu việt. Nỗi lo lắng không chỉ là sự bất an về vật chất, mà sâu xa hơn, nó là một cuộc khủng hoảng về niềm tin. Khi lo lắng thái quá, chúng ta đang ngầm khẳng định rằng mình đơn độc giữa thế gian này, rằng Thiên Chúa đã ngủ quên hoặc không hề quan tâm đến những cơ cực của phận người.
Hãy nhìn vào bản chất của sự lo lắng. Nó là một trạng thái tâm lý hướng về tương lai nhưng lại làm tê liệt hiện tại. Chúa hỏi một câu đầy tính triết lý: “Có ai trong anh em có thể nhờ lo lắng mà kéo dài đời mình thêm được dù chỉ một gang không?”. Sự lo lắng không có quyền năng sáng tạo; nó chỉ có quyền năng hủy hoại. Nó không mang lại thêm một ổ bánh, nhưng nó có thể lấy đi giấc ngủ và sự bình an trong tâm hồn. Trong năm Bính Ngọ này, khi hình tượng con ngựa tượng trưng cho hỏa tính, cho sự năng nổ, chúng ta rất dễ rơi vào cái bẫy của việc “chạy đua”. Chúng ta chạy đua với thời gian, chạy đua với đồng nghiệp, chạy đua với những tiêu chuẩn huyễn hoặc của xã hội. Và trong cuộc đua ấy, nỗi lo bị tụt hậu trở thành một chiếc roi da quất vào lưng ta mỗi ngày. Nhưng Chúa Giê-su bảo chúng ta hãy nhìn vào “chim trời” và “hoa huệ”.
Chim trời không gieo, không gặt, không thu tích vào kho. Đây không phải là lời cổ vũ cho sự lười biếng, bởi chim trời vẫn phải bay đi kiếm mồi mỗi ngày. Nhưng sự khác biệt nằm ở chỗ chúng không có sự “thu tích” đầy lo âu. Chúng sống trong sự phó thác tuyệt đối vào quy luật của tạo hóa. Con người chúng ta lại khác, chúng ta thu tích không chỉ để dùng, mà để lấp đầy hố sâu thăm thẳm của nỗi sợ hãi về sự thiếu hụt trong tương lai. Chúng ta quên mất rằng, mạng sống mà chúng ta đang ra sức bảo vệ bằng của cải thực chất là một hồng ân được ban tặng chứ không phải một thành quả do ta tự tạo ra. Nếu Chúa đã ban cho ta sự sống – một điều vĩ đại nhất – lẽ nào Ngài lại từ chối ban cho ta những thứ phụ thuộc như của ăn và áo mặc?
Đào sâu hơn vào hình ảnh hoa huệ ngoài đồng, Chúa Giê-su đưa ra một so sánh gây kinh ngạc: “Ngay cả vua Sa-lô-môn, dù vinh hoa tột bậc, cũng không mặc đẹp bằng một bông hoa ấy”. Vinh hoa của con người là vinh hoa “mặc vào”, là thứ trang sức bên ngoài, có thể mục nát và lỗi thời. Còn vẻ đẹp của hoa huệ là vẻ đẹp “tự thân”, là sự rạng ngời từ bên trong nhờ sự chăm sóc trực tiếp của Thiên Chúa. Khi chúng ta quá lo lắng về vẻ bề ngoài, về danh dự và địa vị xã hội (là cái “áo mặc” mà Chúa nói đến), chúng ta đang cố gắng tự thêu dệt cho mình một tấm áo vinh quang giả tạo. Chúa mời gọi chúng ta hãy trở về với bản chất thật của mình: là những đứa con được yêu thương. Một đứa trẻ không lo lắng về việc mặc gì, vì nó biết cha mẹ nó sẽ lo liệu. Một tâm hồn có đức tin là một tâm hồn giữ được sự hồn nhiên của trẻ thơ trước mặt Thiên Chúa.
“Tất cả những thứ đó, dân ngoại vẫn tìm kiếm”. Chúa định nghĩa “dân ngoại” không chỉ dựa trên tôn giáo, mà dựa trên cách thức họ vận hành cuộc đời. Một người có đạo nhưng suốt ngày bị nhấn chìm trong lo âu và toan tính ích kỷ thì thực chất vẫn đang sống như một người ngoại giáo. Bởi vì họ tin vào sức riêng của mình hơn là tin vào sự quan phòng. Năm Bính Ngọ, hành Hỏa tượng trưng cho sự thanh luyện. Lời Chúa hôm nay chính là ngọn lửa thanh luyện tâm hồn chúng ta khỏi những tạp niệm của thế gian. Thiên Chúa “thừa biết” anh em cần tất cả những thứ đó. Chữ “thừa biết” này chứa đựng một niềm an ủi bao la. Thiên Chúa không ở xa lạ trên tầng mây, Ngài ở ngay trong hơi thở, trong từng thớ thịt và hiểu rõ sự thiếu thốn của chúng ta hơn cả chính chúng ta.
Vậy, đâu là giải pháp cho con người giữa một thế giới đầy bất trắc? “Trước hết hãy tìm kiếm Nước Thiên Chúa và đức công chính của Người”. Đây là một cuộc cách mạng về giá trị. Tìm kiếm Nước Thiên Chúa nghĩa là đặt vương quyền của tình yêu lên trên vương quyền của tiền bạc. Tìm kiếm đức công chính là sống đúng với phẩm giá làm người, là thực thi lòng thương xót và sự công bằng. Khi chúng ta tập trung vào việc làm cho thế giới này tốt đẹp hơn theo ý muốn của Chúa, thì tự nhiên những nhu cầu cá nhân sẽ được Ngài “thêm cho”. Đây là một nghịch lý của đức tin: càng giữ chặt cho mình, ta càng thấy thiếu; càng buông bỏ để tìm kiếm điều cao cả, ta lại càng thấy đủ đầy.
Hình ảnh con ngựa trong văn hóa Đông phương thường gắn liền với sự bền bỉ. Trong đời sống tâm linh, sự bền bỉ đó phải được thể hiện qua việc kiên trì sống trong hiện tại. “Ngày mai, cứ để ngày mai lo. Ngày nào có cái khổ của ngày ấy”. Chúa Giê-su rất thực tế. Ngài không vẽ ra một viễn cảnh màu hồng rằng cuộc đời sẽ không còn khó khăn. Khổ đau là một phần của thân phận làm người. Nhưng điều Chúa muốn ngăn chặn là việc chúng ta “vay mượn” nỗi khổ của ngày mai để làm khổ chính mình trong ngày hôm nay. Mỗi ngày Chúa ban đủ ơn để chúng ta vượt qua thử thách của ngày đó. Khi chúng ta lo cho ngày mai, chúng ta đang cố gắng gánh một sức nặng mà Chúa chưa ban ơn để gánh. Điều đó chỉ dẫn đến sự kiệt sức và ngã quỵ.
Bước vào năm mới Bính Ngọ, chúng ta hãy học cách điều khiển “con ngựa” của tâm hồn mình. Đừng để nó lồng lộn trong những đồng cỏ của sự tham lam hay vực thẳm của sự lo âu. Hãy để Chúa là người cầm cương. Khi có Chúa cầm cương, vó ngựa cuộc đời chúng ta sẽ lướt đi nhẹ nhàng trên mọi địa hình, dù là thung lũng tối tăm hay đỉnh núi gồ ghề. Hãy học cách “ngắm” hoa huệ và “xem” chim trời – đó là những bài học về sự chiêm niệm giữa lòng thế giới. Chiêm niệm không phải là nhắm mắt lại để trốn tránh thực tại, mà là mở mắt thật to để thấy bàn tay Thiên Chúa đang dệt nên tấm thảm cuộc đời mình qua từng biến cố nhỏ nhất.
Trong Thánh lễ Tân Niên này, chúng ta hãy dâng lên Chúa tất cả những dự định, những kế hoạch và cả những nỗi sợ hãi đang lén lút trú ngụ trong lòng. Hãy thưa với Chúa: “Lạy Chúa, con xin chọn Chúa là ưu tiên duy nhất của con trong năm Bính Ngọ này. Con xin học cách sống công chính, học cách yêu thương và học cách mỉm cười trước những biến động của ngày mai, vì con biết Cha con ở trên trời luôn thức thức để canh giữ giấc ngủ cho con”.
Lời nhắn nhủ của Chúa Giê-su “hỡi những kẻ kém lòng tin” không phải là một lời quở trách nặng nề, mà là một tiếng thở dài đầy xót thương của một người thầy dành cho những học trò cứ mãi loay hoay trong mê lộ của chính mình. Hãy để năm mới này là một năm của đức tin trưởng thành. Một đức tin không cần những phép lạ vĩ đại để tồn tại, mà là một đức tin nhận ra phép lạ trong mỗi bữa cơm hằng ngày, trong mỗi bộ quần áo ấm, và trong chính hơi thở nhẹ nhàng mà ta đang hít thở đây.
Năm Bính Ngọ sẽ là một năm rực rỡ nếu chúng ta biết cháy hết mình cho tình yêu Chúa (lửa của Bính) và bền bỉ trong sự phục vụ anh em (sức mạnh của Ngựa). Đừng để gánh nặng của ngày mai làm chùn bước chân của hôm nay. Hãy cứ đi, hãy cứ tin, và hãy cứ yêu. Bởi vì cuối cùng, điều còn lại duy nhất không phải là những gì chúng ta đã tích trữ được trong kho lẫm, mà là bao nhiêu lần chúng ta đã dám phó thác để cho Thiên Chúa dẫn dắt đời mình.
Nguyện xin Chúa chúc lành cho mỗi gia đình, mỗi công việc và mỗi dự định của anh chị em. Xin cho bình an của Chúa, thứ bình an vượt lên trên mọi sự hiểu biết, luôn gìn giữ tâm hồn và trí tuệ anh chị em trong suốt năm mới này. Và khi nhìn thấy một bông hoa nở hay nghe tiếng chim hót bên cửa sổ, anh chị em hãy mỉm cười và nhớ rằng: Cha chúng ta vẫn đang ở đó, vẫn đang nuôi dưỡng và mặc đẹp cho cả thế gian, và nhất là cho mỗi chúng ta – những người con quý giá hơn mọi chim trời hoa cỏ.
Lm. Anmai, CSsR
TẾT NGUYÊN ĐÁN – NĂM BÍNH NGỌ
Mồng Một : Thánh lễ Tân Niên – Mẫu 2
Ca nhập lễ
Tiết đông nay đã qua rồi,
mưa phùn lạnh lẽo ngừng rơi bên thềm.
Ngàn hoa rực rỡ vươn lên,
toả hương ngào ngạt khắp miền đồng quê.
Mùa vui hát lại trở về,
tiếng chim gáy đã vẳng nghe thôn làng.
Bài đọc 1
Này Ta sáng tạo trời mới đất mới.
Bài trích sách ngôn sứ I-sai-a.
17 Đức Chúa phán như sau :
“Này đây Ta sáng tạo trời mới đất mới,
không còn ai nhớ đến thuở ban đầu
và nhắc lại trong tâm trí nữa.
18Nhưng thiên hạ sẽ vui mừng và luôn mãi hỷ hoan
vì những gì chính Ta sáng tạo.
Phải, này đây Ta sẽ tạo Giê-ru-sa-lem nên nguồn hoan hỷ
và dân ở đó thành nỗi vui mừng.
19Vì Giê-ru-sa-lem, Ta sẽ hoan hỷ, vì dân Ta, Ta sẽ nhảy mừng.
Nơi đây, sẽ không còn nghe thấy tiếng than khóc kêu la.
20Nơi đây, sẽ không còn trẻ sơ sinh chết yểu
và người già tuổi thọ không tròn ;
vì trăm tuổi mà chết là chết trẻ,
và chưa tròn trăm tuổi mà chết là bị nguyền rủa.
21Người ta sẽ xây nhà và được ở,
sẽ trồng nho và được ăn trái.”
Đáp ca
Đ.Lạy Chúa, con xin tán dương Ngài,
vì đã thương cứu vớt.
2Lạy Chúa, con xin tán dương Ngài,
vì đã thương cứu vớt,
không để quân thù đắc chí nhạo cười con.
Đ.Lạy Chúa, con xin tán dương Ngài,
vì đã thương cứu vớt.
5Hỡi những kẻ tín trung,
hãy đàn ca mừng Chúa,
cảm tạ thánh danh Người.6Người nổi giận, giận trong giây lát,
nhưng yêu thương, thương suốt cả đời.
Lệ có rơi khi màn đêm buông xuống,
hừng đông về đã vọng tiếng hò reo.
Đ.Lạy Chúa, con xin tán dương Ngài,
vì đã thương cứu vớt.
11Lạy Chúa, xin lắng nghe và xót thương con,
lạy Chúa, xin phù trì nâng đỡ.12Khúc ai ca, Chúa đổi thành vũ điệu,
cởi áo sô, mặc cho con lễ phục huy hoàng.
Đ.Lạy Chúa, con xin tán dương Ngài,
vì đã thương cứu vớt.
13Vì thế, tâm hồn con ca ngợi Chúa,
và không hề nín lặng.
Lạy Chúa là Thiên Chúa con thờ,
xin tạ ơn Ngài mãi mãi ngàn thu.
Đ.Lạy Chúa, con xin tán dương Ngài,
vì đã thương cứu vớt.
Bài đọc 2
Tôi thấy trời mới đất mới, vì trời cũ đất cũ đã biến mất.
Bài trích sách Khải huyền của thánh Gio-an tông đồ.
1 Tôi là Gio-an, tôi thấy trời mới đất mới, vì trời cũ đất cũ đã biến mất, và biển cũng không còn nữa. 2 Và tôi thấy Thành Thánh là Giê-ru-sa-lem mới, từ trời, từ nơi Thiên Chúa mà xuống, sẵn sàng như tân nương trang điểm để đón tân lang. 3 Rồi tôi nghe từ phía ngai có tiếng hô to : “Đây là nhà tạm Thiên Chúa ở cùng nhân loại, Người sẽ cư ngụ cùng với họ. Họ sẽ là dân của Người, còn chính Người sẽ là Thiên-Chúa-ở-cùng-họ. 4 Thiên Chúa sẽ lau sạch nước mắt họ. Sẽ không còn sự chết ; cũng chẳng còn tang tóc, kêu than và đau khổ nữa, vì những điều cũ đã biến mất.”
5 Đấng ngự trên ngai phán : “Này đây Ta đổi mới mọi sự.” Người lại phán : “Ngươi hãy viết : Đây là những lời đáng tin cậy và chân thật.” 6 Người còn phán với tôi : “Xong cả rồi ! Ta là An-pha và Ô-mê-ga, là Khởi Nguyên và Tận Cùng. Chính Ta sẽ ban cho ai khát được uống nơi nguồn nước trường sinh, mà không phải trả tiền.
Tung hô Tin Mừng
Ha-lê-lui-a. Ha-lê-lui-a. Ai giữ lời Đức Ki-tô dạy, thì nơi kẻ ấy, tình yêu Thiên Chúa đã thực sự nên hoàn hảo. Ha-lê-lui-a.
Tin Mừng
Anh em hãy nên hoàn thiện như Cha anh em trên trời.
✠Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mát-thêu.
43 Khi ấy, Đức Giê-su nói với các môn đệ rằng : “Anh em đã nghe Luật dạy rằng : Hãy yêu đồng loại và hãy ghét kẻ thù. 44 Còn Thầy, Thầy bảo anh em : hãy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em. 45 Như vậy, anh em mới được trở nên con cái của Cha anh em, Đấng ngự trên trời, vì Người cho mặt trời của Người mọc lên soi sáng kẻ xấu cũng như người tốt, và cho mưa xuống trên người công chính cũng như kẻ bất chính. 46 Vì nếu anh em yêu thương kẻ yêu thương mình, thì anh em nào có công chi ? Ngay cả những người thu thuế cũng chẳng làm như thế sao ? 47 Nếu anh em chỉ chào hỏi anh em mình thôi, thì anh em có làm gì lạ thường đâu ? Ngay cả người ngoại cũng chẳng làm như thế sao ? 48 Vậy anh em hãy nên hoàn thiện, như Cha anh em trên trời là Đấng hoàn thiện.
Ca hiệp lễ
Chúa nói : “Thầy ở cùng anh em
mọi ngày cho đến tận thế.”
TẾT NGUYÊN ĐÁN – NĂM BÍNH NGỌ MỒNG MỘT: THÁNH LỄ TÂN NIÊN
Hôm nay, trong không khí hân hoan của ngày mồng Một Tết Nguyên Đán năm Bính Ngọ, chúng ta quy tụ nơi đây để dâng Thánh Lễ Tân Niên, tạ ơn Thiên Chúa vì một năm cũ đã qua với muôn vàn ơn lành, và xin Ngài ban phúc lành cho năm mới. Tiếng pháo giao thừa đã tắt, nhưng tiếng chuông nhà thờ vẫn vang vọng lời mời gọi: hãy bước vào năm mới với tâm tình tạ ơn và hy vọng. Tết đến không chỉ là dịp sum họp gia đình, ăn uống vui chơi, mà còn là cơ hội để chúng ta nhìn lại đời sống đức tin, để Lời Chúa soi sáng con đường phía trước.
Tin Mừng hôm nay, trích từ bài giảng trên núi của Chúa Giêsu, đưa chúng ta vào một lời dạy đòi hỏi cao vời vợi: “Anh em đã nghe Luật dạy rằng: Hãy yêu đồng loại và hãy ghét kẻ thù. Còn Thầy, Thầy bảo anh em: hãy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em.” Đây là đỉnh cao của đạo đức Kitô giáo, là lời mời gọi nên hoàn thiện như Cha trên trời. Trong ngày đầu năm mới, khi lòng người đang tràn đầy niềm vui đoàn tụ, Chúa lại đặt trước mặt chúng ta một thử thách: yêu thương không có giới hạn, ngay cả với những ai làm ta đau khổ.
Trước hết, chúng ta hãy nhìn vào bối cảnh lời dạy này. Trong Cựu Ước, Luật Môsê dạy “yêu đồng loại như chính mình” (Lv 19,18), nhưng cũng có những lời khuyên “ghét kẻ thù” – dù không phải là lệnh truyền trực tiếp, mà là thái độ phổ biến trong xã hội thời ấy. Người Do Thái thường hiểu “đồng loại” là người đồng tộc, đồng đạo, còn “kẻ thù” là dân ngoại, kẻ chống đối. Yêu thương dừng lại ở vòng tròn thân quen, còn bên ngoài là sự thù địch hoặc thờ ơ. Chúa Giêsu phá vỡ giới hạn ấy. Ngài không phủ nhận luật cũ, mà nâng nó lên một tầm cao mới: tình yêu phải phổ quát, không loại trừ ai.
“Hãy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em.” Yêu ở đây không phải là cảm xúc lãng mạn hay thích thú, mà là agape – tình yêu vị tha, quảng đại, giống như Thiên Chúa yêu thương. Chúa giải thích rõ: “Như vậy, anh em mới được trở nên con cái của Cha anh em, Đấng ngự trên trời, vì Người cho mặt trời của Người mọc lên soi sáng kẻ xấu cũng như người tốt, và cho mưa xuống trên người công chính cũng như kẻ bất chính.” Thiên Chúa không phân biệt. Mặt trời mọc cho cả kẻ ác lẫn người lành; mưa rơi xuống ruộng đồng của người công chính và kẻ bất lương. Tình yêu của Chúa là vô điều kiện, không tính toán, không đòi hỏi đáp trả. Đó chính là mẫu mực cho chúng ta.
Trong năm mới Bính Ngọ, khi con giáp Ngọ tượng trưng cho sức mạnh, sự nhanh nhẹn và tiến bước, chúng ta được mời gọi sống tình yêu ấy một cách cụ thể. Cuộc sống thường ngày đầy những “kẻ thù” theo nghĩa rộng: người đồng nghiệp ganh ghét ta, người thân từng làm ta tổn thương, hàng xóm hay nói xấu, thậm chí những xung đột trong gia đình kéo dài từ năm cũ sang năm mới. Chúng ta dễ dàng chúc tụng nhau “sức khỏe dồi dào, làm ăn phát đạt”, nhưng Chúa hỏi: “Nếu anh em yêu thương kẻ yêu thương mình, thì anh em nào có công chi? Ngay cả những người thu thuế cũng chẳng làm như thế sao?” Người thu thuế thời ấy bị coi là tội lỗi, nhưng họ vẫn yêu thương “người nhà”, vẫn chào hỏi bạn bè. Tình yêu ấy chỉ là tự nhiên, không phải siêu nhiên.
Chúa đòi hỏi hơn thế: “Nếu anh em chỉ chào hỏi anh em mình thôi, thì anh em có làm gì lạ thường đâu? Ngay cả người ngoại cũng chẳng làm như thế sao?” Lời chào hỏi Tết – “Chúc mừng năm mới”, “Ăn Tết vui vẻ” – nếu chỉ dành cho người thân, bạn bè, thì chưa đủ. Hãy chào hỏi cả những ai từng làm ta buồn lòng. Hãy cầu nguyện cho họ. Đó mới là dấu chỉ chúng ta là con cái Thiên Chúa.
Hãy tưởng tượng một gia đình Việt Nam trong ngày Tết. Bàn thờ tổ tiên dâng hương, mâm cỗ sum vầy, con cháu quây quần. Nhưng nếu trong lòng còn hận thù với ai đó – một người anh em họ từng tranh chấp đất đai, một người bạn cũ từng phản bội – thì niềm vui Tết sẽ bị che mờ. Chúa mời gọi: hãy tha thứ, hãy cầu nguyện. Năm mới là dịp để “xóa nợ” oán hờn, để tình yêu chiến thắng hận thù. Như mặt trời mọc mỗi sáng không phân biệt, chúng ta hãy để lòng nhân ái lan tỏa đến mọi người.
Sâu xa hơn, lời dạy này mời gọi chúng ta nhìn vào chính mình. Ai trong chúng ta chưa từng là “kẻ thù” của ai đó? Ai chưa từng làm tổn thương người khác bằng lời nói, hành động? Thiên Chúa vẫn cho mưa thuận gió hòa trên cuộc đời ta, vẫn ban ơn lành dù ta bất xứng. Vậy thì, chúng ta có quyền giữ lòng thù hận sao? Năm Bính Ngọ – năm của con Ngọ hiếu động, mạnh mẽ – hãy để sức mạnh ấy là sức mạnh của tình yêu, không phải của oán giận.
Chúa kết thúc: “Vậy anh em hãy nên hoàn thiện, như Cha anh em trên trời là Đấng hoàn thiện.” Hoàn thiện không phải là không mắc lỗi, mà là sống tình yêu đến mức trọn vẹn, giống Cha trên trời. Đó là con đường nên thánh. Trong năm mới, chúng ta không chỉ cầu mong bình an vật chất – tiền tài, sức khỏe, công việc – mà trước hết là bình an nội tâm, bình an từ việc sống Lời Chúa. Hãy bắt đầu từ những việc nhỏ: một lời chúc tha thứ gửi đến người từng làm ta đau, một kinh Kính Mừng cầu cho kẻ thù ghét mình, một cử chỉ bao dung trong gia đình.
Kính thưa anh chị em,
Tết Nguyên Đán là mùa xuân của đất trời, nhưng mùa xuân đích thực là mùa xuân ơn thánh trong tâm hồn. Khi chúng ta yêu kẻ thù, chúng ta trở nên giống Cha trên trời, và Nước Trời đã bắt đầu hiện diện giữa chúng ta. Năm Bính Ngọ này, xin Chúa cho mỗi người chúng ta trở thành những chứng nhân của tình yêu vô biên ấy. Hãy để năm mới không chỉ là năm của sự thịnh vượng, mà còn là năm của lòng thương xót, năm của sự tha thứ và hòa giải.
Xin Chúa, Đấng cho mặt trời mọc trên kẻ lành người dữ, ban bình an thật sự cho gia đình chúng ta, cho quê hương Việt Nam, và cho toàn thế giới. Xin Mẹ Maria, Đấng luôn cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi Con Mẹ trên đồi Can-vê, phù hộ chúng con sống Lời Chúa hôm nay và mãi mãi.
Chúc anh chị em một năm Bính Ngọ tràn đầy ơn Chúa, sức khỏe dồi dào, gia đạo bình an, và trên hết là trái tim biết yêu thương như Chúa dạy.
Lm. Anmai, CSsR
TẾT NGUYÊN ĐÁN – NĂM BÍNH NGỌ MỒNG MỘT: THÁNH LỄ TÂN NIÊN
Hôm nay, trong không khí hân hoan của ngày mồng Một Tết Nguyên Đán năm Bính Ngọ, chúng ta quy tụ nơi đây để dâng Thánh Lễ Tân Niên, tạ ơn Thiên Chúa vì một năm cũ đã qua với muôn vàn ơn lành, và xin Ngài ban phúc lành cho năm mới. Tiếng pháo giao thừa đã tắt, nhưng tiếng chuông nhà thờ vẫn vang vọng lời mời gọi: hãy bước vào năm mới với tâm tình tạ ơn và hy vọng. Tết đến không chỉ là dịp sum họp gia đình, ăn uống vui chơi, mà còn là cơ hội để chúng ta nhìn lại đời sống đức tin, để Lời Chúa soi sáng con đường phía trước.
Tin Mừng hôm nay, trích từ bài giảng trên núi của Chúa Giêsu, đưa chúng ta vào một lời dạy đòi hỏi cao vời vợi: “Anh em đã nghe Luật dạy rằng: Hãy yêu đồng loại và hãy ghét kẻ thù. Còn Thầy, Thầy bảo anh em: hãy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em.” Đây là đỉnh cao của đạo đức Kitô giáo, là lời mời gọi nên hoàn thiện như Cha trên trời. Trong ngày đầu năm mới, khi lòng người đang tràn đầy niềm vui đoàn tụ, Chúa lại đặt trước mặt chúng ta một thử thách: yêu thương không có giới hạn, ngay cả với những ai làm ta đau khổ.
Trước hết, chúng ta hãy nhìn vào bối cảnh lời dạy này. Trong Cựu Ước, Luật Môsê dạy “yêu đồng loại như chính mình” (Lv 19,18), nhưng cũng có những lời khuyên “ghét kẻ thù” – dù không phải là lệnh truyền trực tiếp, mà là thái độ phổ biến trong xã hội thời ấy. Người Do Thái thường hiểu “đồng loại” là người đồng tộc, đồng đạo, còn “kẻ thù” là dân ngoại, kẻ chống đối. Yêu thương dừng lại ở vòng tròn thân quen, còn bên ngoài là sự thù địch hoặc thờ ơ. Chúa Giêsu phá vỡ giới hạn ấy. Ngài không phủ nhận luật cũ, mà nâng nó lên một tầm cao mới: tình yêu phải phổ quát, không loại trừ ai.
“Hãy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em.” Yêu ở đây không phải là cảm xúc lãng mạn hay thích thú, mà là agape – tình yêu vị tha, quảng đại, giống như Thiên Chúa yêu thương. Chúa giải thích rõ: “Như vậy, anh em mới được trở nên con cái của Cha anh em, Đấng ngự trên trời, vì Người cho mặt trời của Người mọc lên soi sáng kẻ xấu cũng như người tốt, và cho mưa xuống trên người công chính cũng như kẻ bất chính.” Thiên Chúa không phân biệt. Mặt trời mọc cho cả kẻ ác lẫn người lành; mưa rơi xuống ruộng đồng của người công chính và kẻ bất lương. Tình yêu của Chúa là vô điều kiện, không tính toán, không đòi hỏi đáp trả. Đó chính là mẫu mực cho chúng ta.
Trong năm mới Bính Ngọ, khi con giáp Ngọ tượng trưng cho sức mạnh, sự nhanh nhẹn và tiến bước, chúng ta được mời gọi sống tình yêu ấy một cách cụ thể. Cuộc sống thường ngày đầy những “kẻ thù” theo nghĩa rộng: người đồng nghiệp ganh ghét ta, người thân từng làm ta tổn thương, hàng xóm hay nói xấu, thậm chí những xung đột trong gia đình kéo dài từ năm cũ sang năm mới. Chúng ta dễ dàng chúc tụng nhau “sức khỏe dồi dào, làm ăn phát đạt”, nhưng Chúa hỏi: “Nếu anh em yêu thương kẻ yêu thương mình, thì anh em nào có công chi? Ngay cả những người thu thuế cũng chẳng làm như thế sao?” Người thu thuế thời ấy bị coi là tội lỗi, nhưng họ vẫn yêu thương “người nhà”, vẫn chào hỏi bạn bè. Tình yêu ấy chỉ là tự nhiên, không phải siêu nhiên.
Chúa đòi hỏi hơn thế: “Nếu anh em chỉ chào hỏi anh em mình thôi, thì anh em có làm gì lạ thường đâu? Ngay cả người ngoại cũng chẳng làm như thế sao?” Lời chào hỏi Tết – “Chúc mừng năm mới”, “Ăn Tết vui vẻ” – nếu chỉ dành cho người thân, bạn bè, thì chưa đủ. Hãy chào hỏi cả những ai từng làm ta buồn lòng. Hãy cầu nguyện cho họ. Đó mới là dấu chỉ chúng ta là con cái Thiên Chúa.
Hãy tưởng tượng một gia đình Việt Nam trong ngày Tết. Bàn thờ tổ tiên dâng hương, mâm cỗ sum vầy, con cháu quây quần. Nhưng nếu trong lòng còn hận thù với ai đó – một người anh em họ từng tranh chấp đất đai, một người bạn cũ từng phản bội – thì niềm vui Tết sẽ bị che mờ. Chúa mời gọi: hãy tha thứ, hãy cầu nguyện. Năm mới là dịp để “xóa nợ” oán hờn, để tình yêu chiến thắng hận thù. Như mặt trời mọc mỗi sáng không phân biệt, chúng ta hãy để lòng nhân ái lan tỏa đến mọi người.
Sâu xa hơn, lời dạy này mời gọi chúng ta nhìn vào chính mình. Ai trong chúng ta chưa từng là “kẻ thù” của ai đó? Ai chưa từng làm tổn thương người khác bằng lời nói, hành động? Thiên Chúa vẫn cho mưa thuận gió hòa trên cuộc đời ta, vẫn ban ơn lành dù ta bất xứng. Vậy thì, chúng ta có quyền giữ lòng thù hận sao? Năm Bính Ngọ – năm của con Ngọ hiếu động, mạnh mẽ – hãy để sức mạnh ấy là sức mạnh của tình yêu, không phải của oán giận.
Chúa kết thúc: “Vậy anh em hãy nên hoàn thiện, như Cha anh em trên trời là Đấng hoàn thiện.” Hoàn thiện không phải là không mắc lỗi, mà là sống tình yêu đến mức trọn vẹn, giống Cha trên trời. Đó là con đường nên thánh. Trong năm mới, chúng ta không chỉ cầu mong bình an vật chất – tiền tài, sức khỏe, công việc – mà trước hết là bình an nội tâm, bình an từ việc sống Lời Chúa. Hãy bắt đầu từ những việc nhỏ: một lời chúc tha thứ gửi đến người từng làm ta đau, một kinh Kính Mừng cầu cho kẻ thù ghét mình, một cử chỉ bao dung trong gia đình.
Tết Nguyên Đán là mùa xuân của đất trời, nhưng mùa xuân đích thực là mùa xuân ơn thánh trong tâm hồn. Khi chúng ta yêu kẻ thù, chúng ta trở nên giống Cha trên trời, và Nước Trời đã bắt đầu hiện diện giữa chúng ta. Năm Bính Ngọ này, xin Chúa cho mỗi người chúng ta trở thành những chứng nhân của tình yêu vô biên ấy. Hãy để năm mới không chỉ là năm của sự thịnh vượng, mà còn là năm của lòng thương xót, năm của sự tha thứ và hòa giải.
Xin Chúa, Đấng cho mặt trời mọc trên kẻ lành người dữ, ban bình an thật sự cho gia đình chúng ta, cho quê hương Việt Nam, và cho toàn thế giới. Xin Mẹ Maria, Đấng luôn cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi Con Mẹ trên đồi Can-vê, phù hộ chúng con sống Lời Chúa hôm nay và mãi mãi.
Chúc anh chị em một năm Bính Ngọ tràn đầy ơn Chúa, sức khỏe dồi dào, gia đạo bình an, và trên hết là trái tim biết yêu thương như Chúa dạy.
Lm. Anmai, CSsR
GIẢNG LỄ TÂN NIÊN – NĂM BÍNH NGỌ: TRỞ NÊN HOÀN THIỆN TRONG SUỐI NGUỒN YÊU THƯƠNG
Trong bầu khí linh thiêng của những giây phút đầu xuân Bính Ngọ, khi đất trời đang chuyển mình trong vũ khúc của thời gian, chúng ta cùng nhau tụ họp nơi thánh đường này để dâng lên Thiên Chúa lời tạ ơn chân thành nhất. Năm Bính Ngọ – năm của con ngựa, biểu tượng của sự bền bỉ, trung thành và sức mạnh tiến về phía trước – mời gọi mỗi người Kitô hữu chúng ta cũng hãy “phi nước đại” trên con đường nhân đức, để tìm về nguồn cội của tình yêu và sự hoàn thiện mà Tin Mừng hôm nay đã vạch ra.
Lời Chúa trong ngày đầu năm không phải là một lời chúc tụng suông đầy hoa mỹ, cũng không phải là những hứa hẹn về sự thịnh vượng vật chất chóng qua. Trái lại, Chúa Giêsu đưa chúng ta đi thẳng vào tâm điểm của đời sống đức tin: “Hãy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em”. Giữa lúc chúng ta đang trao cho nhau những lời chúc tốt đẹp nhất, những phong bao lì đỏ thắm và những nụ cười rạng rỡ, thì đòi hỏi này của Chúa dường như là một “gáo nước lạnh” dội vào sự hân hoan tự nhiên của con người. Tuy nhiên, nếu suy xét thấu đáo, đây chính là chìa khóa để mở cánh cửa hạnh phúc đích thực cho một năm mới tràn đầy ân sủng.
Yêu thương đồng loại, yêu thương người thân, bạn hữu là điều quá đỗi bình thường, là bản năng sinh tồn của tình cảm nhân loại. Chúa Giêsu nói rõ: “Ngay cả những người thu thuế, người ngoại cũng làm như thế”. Nếu chúng ta chỉ dừng lại ở việc yêu người yêu mình, thì Kitô giáo chẳng có gì khác biệt so với những triết lý nhân sinh thuần túy. Nhưng mùa xuân của Kitô giáo là một mùa xuân của sự siêu việt. Nó đòi hỏi chúng ta phải bước ra khỏi cái tôi ích kỷ, bước qua những hàng rào của sự hận thù và định kiến để chạm đến đỉnh cao của lòng bác ái. Yêu kẻ thù không phải là một cảm xúc tự nhiên, mà là một quyết định của ý chí, một hồng ân của Chúa Thánh Thần tuôn đổ vào lòng chúng ta.
Nhìn vào năm Bính Ngọ, hình ảnh con ngựa mạnh mẽ gợi nhắc chúng ta về sự quyết liệt. Trong đời sống tâm linh, sự quyết liệt ấy phải được thể hiện qua việc tha thứ. Tết là dịp để hòa giải. Có những vết thương lòng đã kéo dài qua nhiều năm tháng, có những sự rạn nứt trong gia đình, hàng xóm mà chúng ta chưa đủ can đảm để hàn gắn. Lời Chúa hôm nay thôi thúc chúng ta hãy để cho sự bao dung của Thiên Chúa dẫn dắt. Như mặt trời mọc lên soi sáng kẻ xấu cũng như người tốt, tình yêu của người môn đệ Chúa không được phép phân biệt đối xử. Một trái tim còn chứa chấp hận thù là một trái tim chưa có mùa xuân, dù cho bên ngoài hoa mai hoa đào có rực rỡ đến thế nào đi chăng nữa.
Sự hoàn thiện mà Chúa Giêsu mời gọi: “Anh em hãy nên hoàn thiện, như Cha anh em trên trời là Đấng hoàn thiện” chính là cái đích cuối cùng của cuộc lữ hành trần thế. Chúng ta thường lầm tưởng hoàn thiện là không sai lỗi, là hoàn hảo về mọi mặt. Nhưng theo nhãn quan Tin Mừng, hoàn thiện chính là “yêu thương không giới hạn”. Thiên Chúa là Đấng hoàn thiện vì Người là Tình Yêu. Người cho mưa xuống trên người công chính lẫn kẻ bất chính. Sự công bằng của Thiên Chúa không phải là sự công bằng sòng phẳng theo kiểu “mắt đền mắt, răng đền răng”, mà là sự công bằng của lòng thương xót.
Năm Bính Ngọ này, chúng ta được mời gọi để trở nên những “sứ giả của hòa bình”. Trong một thế giới đang đầy rẫy những xung đột, từ những cuộc chiến tranh lạnh lẽo giữa các quốc gia đến những cuộc chiến ngầm trong lòng xã hội, lời dạy của Chúa về việc cầu nguyện cho kẻ ngược đãi mình trở nên cần thiết hơn bao giờ hết. Khi chúng ta cầu nguyện cho người làm hại mình, chúng ta không chỉ hóa giải hận thù trong lòng họ, mà quan trọng hơn, chúng ta giải phóng chính mình khỏi ngục tù của sự cay đắng. Đó chính là sự tự do đích thực mà Chúa Kitô muốn ban tặng cho chúng ta trong mùa xuân mới này.
Hãy chiêm ngắm Thiên Chúa là Cha. Người không nhìn vào lỗi lầm để trừng phạt, nhưng nhìn vào khả năng hoán cải để nâng dậy. Ngày đầu năm, chúng ta thường cầu xin Chúa ban cho một năm “vạn sự như ý”. Nhưng có lẽ lời cầu nguyện đúng đắn nhất phải là: “Lạy Chúa, xin cho con được ‘như ý Chúa'”. Mà ý Chúa chính là muốn chúng ta lớn lên trong tình yêu, biết trao ban mà không tính toán, biết hy sinh mà không đòi đền đáp. Đó là một lối sống “lạ thường” mà chỉ những ai thực sự tin vào Tin Mừng mới có thể thực hiện được.
Năm con ngựa, chúng ta cũng cần suy ngẫm về sự kiên trì. Để yêu kẻ thù, để hoàn thiện như Cha trên trời, đó không phải là việc làm của một ngày một bữa, mà là nỗ lực của từng giây phút trong suốt 365 ngày sắp tới. Mỗi khi chúng ta gặp khó khăn, mỗi khi bị xúc phạm, hãy nhớ đến hình ảnh mặt trời và cơn mưa của Thiên Chúa. Thiên nhiên không bao giờ kén chọn đối tượng để phục vụ, thì tâm hồn chúng ta cũng phải mở rộng đến vô biên. Sự thánh thiện không nằm ở những điều cao siêu, mà nằm ở cách chúng ta chào hỏi người láng giềng khó tính, cách chúng ta mỉm cười với người đã từng nói xấu mình.
Chúng ta cũng không thể quên rằng, sức mạnh để yêu thương không đến từ chính chúng ta. Nếu không có ơn Chúa, chúng ta mãi mãi chỉ là những con người yếu đuối, dễ bị tổn thương và dễ nảy sinh lòng oán hận. Vì vậy, Thánh lễ Tân Niên này là nguồn năng lượng cần thiết để chúng ta khởi đầu hành trình. Khi rước Chúa vào lòng, chúng ta rước lấy chính Tình Yêu vĩnh cửu. Hãy để Chúa biến đổi trái tim chai đá của chúng ta thành trái tim thịt mềm mại, biết rung động trước nỗi đau của tha nhân và biết bao dung trước lỗi lầm của anh em.
Trong văn hóa phương Đông, năm Bính Ngọ thuộc hành Hỏa, tượng trưng cho lửa. Ước mong ngọn lửa của lòng mến Chúa yêu người sẽ rực cháy trong tâm hồn mỗi người chúng ta. Ngọn lửa ấy sẽ thiêu rụi những rác rưởi của ích kỷ, tị hiềm và sưởi ấm những tâm hồn đang giá lạnh vì cô đơn. Một năm mới sẽ thực sự đổi mới khi chúng ta có một cái nhìn mới: cái nhìn của đức tin để thấy Chúa trong mọi người, kể cả nơi những người khó ưa nhất.
Thưa anh chị em, đừng sợ trở nên hoàn thiện. Thế gian có thể coi việc yêu kẻ thù là nhu nhược, là dại khờ. Nhưng trước mặt Thiên Chúa, đó là sức mạnh của những người con cái sự sáng. Hãy để năm Bính Ngọ này là một năm của những bước nhảy vọt trong đời sống tâm linh. Hãy để mỗi ngày qua đi là một bước tiến gần hơn đến dung mạo của Cha trên trời. Xin Chúa chúc lành cho những dự định tốt đẹp, cho gia đình, cho công ăn việc làm và đặc biệt cho tâm hồn của mỗi chúng ta.
Cuối cùng, trong niềm vui xuân mới, chúng ta hãy phó thác tất cả cho lòng thương xót Chúa. Chúc cho mỗi người trở thành một “bài giảng sống động” về tình yêu vô biên của Thiên Chúa giữa lòng đời. Chúc cho hòa bình không chỉ là lời nói trên môi, mà là thực tại sống động trong mỗi gia đình và cộng đoàn chúng ta. Nguyện xin Chúa Xuân ban tràn đầy hồng ân và giúp chúng ta kiên vững trong ơn gọi làm con Chúa, để dù cuộc đời có thăng trầm, chúng ta vẫn luôn phản chiếu ánh sáng của sự hoàn thiện và yêu thương.
Lm. Anmai, CSsR
GIẢNG LỄ TÂN NIÊN – XUÂN BÍNH NGỌ: TRỞ NÊN HOÀN THIỆN TRONG CÁI NHÌN CỦA CHA
Trong không gian linh thiêng của những giờ phút đầu năm Bính Ngọ, khi hơi thở của mùa xuân đang len lỏi qua từng kẽ lá, khi lòng người đang rạo rực niềm vui sum họp, chúng ta quần tụ nơi đây để dâng lên Thiên Chúa lời tạ ơn chân thành nhất. Năm Bính Ngọ – năm của hình tượng con ngựa, biểu trưng cho sự bền bỉ, tốc độ và khát vọng chinh phục những hành trình mới. Thế nhưng, giữa cái náo nhiệt của đất trời chuyển mình, Giáo hội lại đặt vào tay chúng ta một bản văn Tin Mừng đầy thách đố của Thánh Mát-thêu. Đó không phải là một lời chúc tụng suông về sự thịnh vượng hay may mắn theo thói thường, mà là một lời mời gọi bước vào một hành trình tâm linh “lạ thường”: hành trình của yêu thương không biên giới, hành trình trở nên hoàn thiện như Cha trên trời.
Sáng hôm nay, khi chúng ta đứng trước ngưỡng cửa của một năm mới, Chúa Giê-su không nhắc chúng ta về những dự tính làm giàu hay những thành công rực rỡ bên ngoài. Ngài dẫn chúng ta trở về với cốt lõi của căn tính Kitô hữu: “Hãy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em.” Lời giáo huấn này dường như đi ngược lại với bản năng tự nhiên của con người. Theo lẽ thường, xuân là dịp để chúc tụng những người thân thương, để thắt chặt tình thân hữu. Nhưng Chúa lại bảo chúng ta phải nới rộng vòng tay ấy ra đến tận những người đã làm tổn thương mình. Đây chính là cái “lạ thường” mà Chúa muốn chúng ta thực thi trong năm mới này. Yêu người yêu mình là lẽ tất nhiên, là bản năng của mọi loài, kể cả những người không cùng niềm tin. Nhưng yêu kẻ thù mới là dấu chỉ của người môn đệ thực thụ, là bước nhảy vọt của đức tin để chạm đến sự thánh thiện của Thiên Chúa.
Mùa xuân là mùa của nắng ấm và mưa sương. Chúa Giê-su dùng chính hình ảnh của thiên nhiên để minh họa cho tình yêu của Chúa Cha: “Người cho mặt trời của Người mọc lên soi sáng kẻ xấu cũng như người tốt, và cho mưa xuống trên người công chính cũng như kẻ bất chính.” Thiên Chúa không phân biệt đối xử, Ngài không ban ân huệ dựa trên xứng đáng của con người nhưng dựa trên lòng nhân lãng phí của Ngài. Năm Bính Ngọ này, chúng ta được mời gọi để mang lấy “cái nhìn của Thiên Chúa”. Một cái nhìn không bị vẩn đục bởi những định kiến, không bị giới hạn bởi những oán thù cũ. Như mặt trời sưởi ấm mọi vạn vật mà không đòi hỏi đền đáp, tình yêu của chúng ta trong năm mới này cũng phải là một tình yêu cho đi vô điều kiện, một tình yêu biết bao dung cho những khiếm khuyết của anh chị em xung quanh.
Khi chúng ta nhìn vào hình tượng con ngựa của năm Bính Ngọ, ta thấy hình ảnh của một sự dấn thân quyết liệt. Con đường mà Chúa Giê-su chỉ ra cũng đòi hỏi một sự dấn thân như thế. Để “nên hoàn thiện như Cha trên trời”, chúng ta cần phải vượt thắng cái “tôi” ích kỷ vốn luôn muốn tìm sự an toàn và những mối quan hệ có lợi. Sự hoàn thiện ở đây không phải là một sự hoàn hảo về kỹ năng hay đạo đức cứng nhắc, mà là sự hoàn thiện trong lòng thương xót. Đó là khả năng mở lòng ra với những người khác biệt, những người làm khó ta, hay thậm chí là những người phản bội ta. Trong những ngày đầu xuân này, thay vì chỉ trao nhau những phong bao lì xì đỏ thắm, chúng ta hãy trao cho nhau sự tha thứ chân thành. Đó mới chính là món quà xuân quý giá nhất, mang đậm phong vị Tin Mừng nhất.
Chúa Giê-su đặt ra một câu hỏi chất vấn mỗi người chúng ta: “Nếu anh em chỉ chào hỏi anh em mình thôi, thì anh em có làm gì lạ thường đâu?” Sự “lạ thường” chính là đặc sản của Tin Mừng. Một Kitô hữu sống bình thường như mọi người thì chưa đủ. Năm mới Bính Ngọ phải là năm của những nỗ lực “lạ thường”. Lạ thường trong cách nhường nhịn một lời nói cay nghiệt, lạ thường trong cách mỉm cười với người đã từng nói xấu mình, lạ thường trong việc quảng đại chia sẻ thời gian và tiền bạc cho những kẻ chẳng thể trả ơn. Khi chúng ta thực thi những điều lạ thường đó, chúng ta mới thực sự cho thế giới thấy khuôn mặt của Thiên Chúa, Đấng là tình yêu nguyên tuyền.
Lời mời gọi “hãy nên hoàn thiện” có vẻ như quá tầm với của một kiếp người mỏng giòn. Tuy nhiên, Chúa không bảo chúng ta tự mình làm điều đó bằng sức riêng. Ngài mời gọi chúng ta “trở nên con cái của Cha anh em”. Khi chúng ta nhận ra mình là con cái của cùng một Cha, thì người bên cạnh – dù là bạn hay thù – cũng đều là anh chị em trong cùng một gia đình. Trong năm mới này, sự kết hiệp mật thiết với Chúa qua lời cầu nguyện và các bí tích sẽ là nguồn năng lượng để chúng ta “chạy” trên con đường nhân ái. Như con ngựa bền bỉ dặm trường, người Kitô hữu cũng phải bền bỉ trong việc chọn lựa yêu thương mỗi ngày, ngay cả khi tình yêu đó làm chúng ta đau đớn hay chịu thiệt thòi.
Nhìn lại một năm đã qua, có lẽ trong lòng mỗi người vẫn còn những vết sẹo của những va chạm, những đổ vỡ trong quan hệ. Xuân Bính Ngọ về, Chúa muốn chúng ta hãy để cho “mặt trời của Ngài” sưởi ấm và làm lành những vết thương ấy. Đừng để bóng tối của oán giận làm lu mờ ánh sáng của mùa xuân ân phúc. Hãy cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi mình, không phải vì họ xứng đáng, mà vì linh hồn chúng ta cần được giải phóng khỏi gông xiềng của hận thù. Lời cầu nguyện cho kẻ thù là một hành vi thờ phượng cao quý nhất, vì nó lột tả trọn vẹn sự tự hủy của tình yêu Kitô giáo, một tình yêu không tìm tư lợi nhưng chỉ tìm lợi ích cho người khác.
Chúng ta đang sống trong một thế giới đầy rẫy những chia rẽ và loại trừ. Sứ điệp của Tin Mừng hôm nay như một luồng gió mát lành thổi vào thực tại khô cằn đó. Nếu mỗi Kitô hữu trong năm Bính Ngọ này quyết tâm sống lời Chúa dạy, thì mùa xuân sẽ không chỉ dừng lại ở ba ngày Tết, mà sẽ kéo dài suốt cả năm. Sự thánh thiện không nằm ở những điều cao siêu, nhưng nằm ở cách chúng ta đối xử với nhau trong những tương quan đời thường nhất. “Chào hỏi người ngoại” hay “yêu kẻ thù” chính là cách chúng ta phá đổ những bức tường ngăn cách để xây dựng những nhịp cầu. Con ngựa Bính Ngọ sẽ mang chúng ta đi xa hơn trên hành trình nhân nghĩa, nếu chúng ta biết mang theo hành trang là lòng trắc ẩn và sự bao dung của Chúa.
Hãy tưởng tượng một mùa xuân mà ở đó không còn sự xét đoán, không còn những lời chỉ trích âm thầm đằng sau lưng nhau. Một mùa xuân mà mọi người đều nỗ lực “nên hoàn thiện” bằng cách chấp nhận những giới hạn của nhau. Đó chính là thiên đàng tại thế mà Chúa Giê-su hứa hẹn cho những ai dám sống triệt để tinh thần của Bài Giảng Trên Núi. Đừng sợ mình bị thiệt thòi khi yêu thương quá nhiều. Thiên Chúa không bao giờ chịu thua lòng quảng đại của con người. Ngài sẽ bù đắp cho chúng ta bằng sự bình an nội tâm sâu thẳm, một thứ bình an mà thế gian không thể ban tặng và cũng không thể tước mất.
Trong giờ phút linh thiêng này, chúng ta hãy cùng dâng lên Cha lời nguyện ước cho năm mới. Xin cho mỗi gia đình, mỗi cộng đoàn chúng ta thực sự trở thành một “mái ấm của lòng thương xót”. Xin cho những người cha, người mẹ biết yêu thương con cái bằng tình yêu kiên nhẫn của Chúa; xin cho con cái biết kính trọng cha mẹ với lòng hiếu thảo của người môn đệ. Và đặc biệt, xin cho chúng ta có đủ can đảm để bước ra khỏi vùng an toàn của mình, để đến với những người đang bị bỏ rơi, những người mà xã hội coi là “kẻ thù” hay “người lạ”, để trao cho họ một cái nhìn cảm thông, một lời chào nồng hậu.
Năm Bính Ngọ, năm của sự chuyển động mạnh mẽ. Ước mong sao sự chuyển động đó không chỉ là sự thay đổi về kinh tế hay địa vị, mà là một cuộc hoán cải sâu sắc trong tâm hồn. Hoán cải để từ bỏ con đường của “mắt đền mắt, răng đền răng” mà bước sang con đường của “lấy thiện thắng ác”. Mỗi bước chân chúng ta đi trong năm mới này, xin hãy để nó in dấu của tình yêu phục vụ. Khi chúng ta yêu thương không tính toán, chúng ta đang phản chiếu chính vinh quang của Thiên Chúa trên khuôn mặt trần gian này.
Lời Chúa hôm nay kết thúc bằng một mệnh lệnh đầy hy vọng: “Vậy anh em hãy nên hoàn thiện, như Cha anh em trên trời là Đấng hoàn thiện.” Đây không phải là một gánh nặng, mà là một hồng phúc. Chúa tin tưởng chúng ta, Chúa biết chúng ta có khả năng yêu thương như Ngài vì Ngài đã ban Thánh Thần của Ngài vào lòng chúng ta. Vì thế, đừng nản lòng trước những thất bại của quá khứ. Một năm mới là một khởi đầu mới, một cơ hội mới để tập yêu như Chúa đã yêu. Hãy bắt đầu từ những việc nhỏ bé nhất: một lời hỏi thăm chân tình, một cử chỉ giúp đỡ âm thầm, một lời cầu nguyện ngắn cho người làm ta phật ý.
Nguyện chúc cho toàn thể cộng đoàn dân Chúa một năm mới Bính Ngọ tràn đầy ân sủng. Chúc cho mỗi người chúng ta luôn giữ được ngọn lửa của tình yêu “lạ thường” trong tim, để dù đi đâu, làm gì, chúng ta cũng luôn xứng danh là con cái của Cha trên trời. Xin Mẹ Maria và Thánh Cả Giuse, những mẫu gương hoàn hảo về sự vâng phục và yêu thương, gìn giữ và nâng đỡ chúng ta trên hành trình tìm kiếm sự hoàn thiện trong năm mới này. Amen.
Lm. Anmai, CSsR
HÃY NÊN HOÀN THIỆN NHƯ CHA – KHỞI ĐẦU NĂM MỚI TRONG TÌNH YÊU KHÔNG BIÊN GIỚI
Trong bầu khí linh thiêng của ngày Mồng Một Tết Nguyên Đán – Thánh lễ Tân Niên, khi đất trời như lắng lại sau một vòng quay cũ, khi con người dừng chân trước ngưỡng cửa của thời gian để ngoái nhìn năm đã qua và rụt rè bước vào năm mới, Lời Chúa hôm nay vang lên vừa quen vừa lạ. Quen, vì đó là lời mời gọi đã theo chúng ta suốt hành trình đức tin. Lạ, vì mỗi lần nghe lại, lời ấy vẫn làm ta chao đảo, vẫn đòi ta phải lựa chọn, phải hoán cải, phải bước ra khỏi những an toàn cũ kỹ của lòng mình: “Hãy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em… Vậy anh em hãy nên hoàn thiện, như Cha anh em trên trời là Đấng hoàn thiện.”
Tết, trong cảm thức Á Đông, không chỉ là sự đổi thay của lịch thời gian, mà là một biến cố của lòng người. Người ta dọn dẹp nhà cửa, trả nợ ân tình, mong khép lại những điều cũ kỹ, những buồn phiền, những đổ vỡ, để mở ra một khởi đầu mới. Nhưng bao nhiêu năm trôi qua, có mấy mùa xuân thực sự mới trong tâm hồn chúng ta? Có những căn nhà được quét dọn rất sạch, nhưng lòng người vẫn ngổn ngang oán giận. Có những mâm cỗ thật đầy, nhưng trái tim lại cạn kiệt yêu thương. Có những lời chúc thật hay, nhưng bên trong là những ánh nhìn chưa nguôi cay đắng. Chính ở đó, Tin Mừng hôm nay bước vào, không phải để trang trí thêm cho ngày Tết, mà để lật tung những gì ta vẫn giấu kín trong lòng, để đặt câu hỏi căn bản cho năm mới: chúng ta sẽ sống bằng thứ tình yêu nào?
Đức Giê-su không khởi đi từ những điều xa xôi. Người chạm thẳng vào điều rất thật của đời sống: phản xạ tự nhiên của con người là yêu người yêu mình và ghét kẻ làm mình tổn thương. Luật cũ cho phép điều đó. Xã hội coi đó là bình thường. Lý trí cũng thấy hợp lý. Nhưng Đức Giê-su không đến để củng cố cái “bình thường” ấy. Người đến để mở ra một con đường khác, con đường của những người muốn sống như con cái của Cha trên trời. Yêu kẻ thù không phải là một cảm xúc dễ chịu, càng không phải là sự yếu đuối hay cam chịu. Đó là một chọn lựa nội tâm sâu xa, một hành vi tự do, một quyết định đặt mình vào logic của Thiên Chúa chứ không còn ở trong vòng xoáy trả đũa của con người.
Bước sang năm mới, ai trong chúng ta cũng mang theo những vết xước. Có những tổn thương đến từ gia đình, nơi lẽ ra phải là chốn bình an nhất. Có những vết đau đến từ cộng đoàn, từ Giáo Hội, từ những người ta từng tin tưởng. Có những oán ức âm thầm, không bộc lộ thành lời, nhưng ngày này qua ngày khác gặm nhấm tâm hồn, làm cho ta mệt mỏi, khép kín, và dần dần đánh mất niềm vui sống. Chúng ta có thể cầu xin Chúa cho một năm mới mạnh khỏe, làm ăn thuận lợi, gia đình êm ấm, nhưng nếu không dám đối diện với những mối quan hệ gãy đổ, nếu không dám bước vào con đường tha thứ mà Tin Mừng mời gọi, thì năm mới ấy vẫn chỉ là sự lặp lại của năm cũ, với những nỗi buồn được bọc lại bằng lớp giấy mới.
Đức Giê-su nói: “Hãy cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em.” Người biết rằng có những lúc ta không thể yêu bằng cảm xúc, nhưng ta vẫn có thể yêu bằng lời cầu nguyện. Khi ta quỳ xuống trước mặt Chúa và gọi tên người làm ta đau, điều đó không làm cho vết thương biến mất ngay, nhưng nó bắt đầu thay đổi hướng chảy của nỗi đau. Thay vì chảy ra thành hận thù, nó được đưa lên trước mặt Thiên Chúa, nơi mọi vết thương đều có thể được chữa lành. Cầu nguyện cho kẻ thù không làm họ lập tức trở nên tốt hơn, nhưng nó làm cho trái tim ta không còn bị giam cầm trong bóng tối của oán giận.
Tết là thời khắc người Việt đặc biệt coi trọng việc hòa giải. Người ta kiêng cãi vã, tránh nói lời xui rủi, cố gắng giữ bầu khí êm ấm. Nhưng Tin Mừng mời gọi chúng ta đi xa hơn những kiêng kỵ mang tính hình thức. Đức Giê-su không chỉ muốn ta “không làm điều xấu”, mà muốn ta “làm điều lạ thường”. Không chỉ là không ghét, mà là yêu. Không chỉ là im lặng, mà là cầu nguyện. Không chỉ là chịu đựng, mà là chủ động bước ra để sống khác đi. Đó là điều làm cho người Ki-tô hữu trở nên dấu chỉ giữa đời, nhất là trong một xã hội đang quen với việc phân chia, loại trừ và trả đũa.
“Hãy nên hoàn thiện, như Cha anh em trên trời là Đấng hoàn thiện.” Sự hoàn thiện mà Đức Giê-su nói đến không phải là không bao giờ sai lỗi, không phải là một đời sống trơn tru, thành công, không tì vết. Sự hoàn thiện ấy mang gương mặt của Thiên Chúa, Đấng cho mặt trời mọc lên trên kẻ xấu cũng như người tốt, cho mưa xuống trên người công chính cũng như kẻ bất chính. Đó là sự hoàn thiện của một trái tim không đóng khung tình yêu theo tiêu chuẩn xứng đáng, nhưng yêu vì chính bản chất của mình là yêu.
Khi bước vào năm mới, chúng ta thường đặt ra nhiều mục tiêu: học thêm điều này, làm được việc kia, sửa đổi thói quen nọ. Nhưng có lẽ, mục tiêu căn bản nhất mà Tin Mừng hôm nay đặt ra là: tập yêu như Chúa yêu. Yêu không phải vì người kia tốt, mà vì ta muốn sống như con cái của Cha. Yêu không phải để được đáp lại, mà để trái tim mình được tự do. Yêu không phải để chứng tỏ điều gì, mà để cho tình yêu của Thiên Chúa có chỗ chảy qua đời mình vào thế giới này.
Trong năm mới, sẽ vẫn có những va chạm, hiểu lầm, thất vọng. Sẽ vẫn có những lúc ta thấy mình bất lực trước sự dữ, mệt mỏi trước sự vô ơn, chán nản trước sự lạnh lùng của con người. Nhưng chính trong những hoàn cảnh ấy, lời mời gọi của Đức Giê-su lại vang lên như kim chỉ nam: hãy chọn con đường khác. Con đường ấy không dễ, nhưng đó là con đường dẫn đến sự sống. Không phải sự sống chỉ sau khi chết, mà là sự sống ngay giữa đời này, sự sống của một tâm hồn không còn bị giam cầm bởi hận thù, không còn bị điều khiển bởi phản xạ trả đũa, nhưng được tự do để yêu.
Thánh lễ Tân Niên không chỉ là lúc ta dâng lên Chúa những ước nguyện cho tương lai, mà còn là lúc ta dâng lên Chúa chính trái tim mình, với tất cả những gì còn dang dở, tổn thương và chưa được yêu thương đúng cách. Xin cho năm mới này trở thành một hành trình hoán cải thật sự, nơi mỗi ngày trôi qua là một bước nhỏ nhưng thật trên con đường yêu thương không biên giới. Xin cho chúng ta dám bắt đầu từ những điều rất cụ thể: một lời xin lỗi chưa nói, một cuộc gọi hòa giải còn ngại ngần, một lời cầu nguyện cho người ta chưa thể chấp nhận. Chính từ những điều nhỏ bé ấy, mùa xuân của Thiên Chúa sẽ nở hoa trong đời ta.
Và khi năm tháng trôi đi, khi nhìn lại hành trình của mình, điều quan trọng không phải là ta đã đạt được bao nhiêu thành công, mà là ta đã học được yêu thương đến mức nào. Bởi lẽ, chỉ có tình yêu mới ở lại. Chỉ có tình yêu mới làm cho thời gian trở nên có ý nghĩa. Chỉ có tình yêu mới làm cho mỗi mùa xuân trên đời này trở thành dấu chỉ của Nước Trời đang âm thầm lớn lên giữa nhân gian.
Lm. Anmai, CSsR
GIẢNG LỄ TÂN NIÊN NĂM BÍNH NGỌ: YÊU THƯƠNG LÀ CON ĐƯỜNG NÊN HOÀN THIỆN
Trong bầu khí linh thiêng của những giây phút đầu xuân Bính Ngọ, khi đất trời đang chuyển mình trong vũ khúc của mùa xuân, chúng ta quy tụ nơi đây để dâng lên Thiên Chúa lời tạ ơn chân thành. Năm Bính Ngọ đã gõ cửa từng gia đình, mang theo hình ảnh con ngựa – biểu tượng của sự bền bỉ, trung thành và dấn thân không mệt mỏi. Nhưng trong chiều kích đức tin, mùa xuân không chỉ là sự thay đổi của thời gian vật lý, mà là lời mời gọi canh tân tâm hồn. Tin Mừng Mát-thêu hôm nay đưa chúng ta đến một đỉnh cao mới, một “ngọn núi” của hiến chương nước trời, nơi Chúa Giê-su không chỉ dạy chúng ta sống tốt, mà là sống “hoàn thiện” như Cha trên trời.
Sáng mồng Một Tết, chúng ta thường chúc nhau những điều tốt đẹp nhất: vạn sự như ý, an khang thịnh vượng. Đó là những ước vọng chính đáng của con người. Tuy nhiên, Chúa Giê-su lại mở ra một chân trời xa hơn cả những lời chúc tụng xã giao. Ngài nói về một tình yêu “lạ thường”. Thế giới dạy chúng ta rằng “bánh ít đi, bánh quy lại”, yêu người yêu mình và ghét kẻ thù. Đó là sự sòng phẳng mang tính nhân loại, một thứ công bằng của lý trí. Nhưng đối với người Kitô hữu, mùa xuân của Thiên Chúa bắt đầu khi chúng ta bước ra khỏi vòng vây của sự sòng phẳng đó để bước vào đại dương của lòng thương xót.
Năm Bính Ngọ, hình ảnh con ngựa gợi nhắc về sự phi nước đại hướng về phía trước. Cuộc đời Kitô hữu cũng là một cuộc chạy đua, không phải để hơn thua với đời, mà là cuộc đua hướng tới sự trọn lành. “Anh em hãy nên hoàn thiện, như Cha anh em trên trời là Đấng hoàn thiện”. Đây không phải là một áp lực, mà là một đặc ân. Chúng ta được mời gọi mang trong mình “DNA” của Thiên Chúa. Thiên Chúa của chúng ta không phải là một vị thần xa lạ, Ngài là Cha, Đấng cho mặt trời mọc lên soi sáng kẻ xấu cũng như người tốt, cho mưa xuống trên người công chính cũng như kẻ bất chính. Tình yêu của Thiên Chúa là một tình yêu không phân biệt, không loại trừ, một tình yêu quảng đại đến mức khó hiểu đối với trí tuệ hạn hẹp của con người.
Bước vào năm mới, chúng ta hãy tự hỏi: Liệu chúng ta có đang đóng khung tình yêu của mình trong những nhóm nhỏ, những người hợp tính, hay những ai mang lại lợi ích cho mình? Chúa Giê-su nhắc nhở rằng nếu chỉ yêu người yêu mình, chúng ta có công chi? Những người không tin cũng làm được điều đó. Sự khác biệt của môn đệ Chúa Giê-su nằm ở chỗ biết cầu nguyện cho kẻ ngược đãi mình và yêu thương kẻ thù. Điều này thật khó, thậm chí là điên rồ theo cái nhìn của thế gian. Nhưng chính cái “điên rồ” đó lại là chìa khóa mở cửa thiên đàng ngay tại trần thế. Khi chúng ta tha thứ, khi chúng ta yêu thương người không đáng yêu, đó là lúc mùa xuân vĩnh cửu của Thiên Chúa đang nở hoa trong lòng chúng ta.
Hãy nhìn vào thiên nhiên trong những ngày xuân này. Cây cối không chọn lọc ai được hưởng hương sắc của nó. Bông hoa mai vàng rực rỡ bên thềm nhà tỏa hương cho cả chủ nhân lẫn khách qua đường, cho cả người hiền đức lẫn kẻ tội lỗi. Đó chính là hình bóng của lòng nhân từ Chúa. Trong năm Bính Ngọ, chúng ta được mời gọi sống như những “chiến mã” của Tin Mừng, mang tình yêu đi khắp mọi nẻo đường đời, phá đổ những bức tường ngăn cách của hận thù, ghen ghét và định kiến. Đừng để những tị hiềm của năm cũ kéo ghì bước chân chúng ta lại. Hãy để sức sống của Chúa Phục Sinh làm mới mọi mối tương quan.
Sự hoàn thiện mà Chúa nói đến không phải là sự không tì vết theo kiểu cầu toàn của con người, mà là sự tròn đầy của lòng mến. Một trái tim hoàn thiện là một trái tim biết mở ra, biết bao dung và biết hy sinh. Trong gia đình, mùa xuân là dịp để con cái thảo hiếu, vợ chồng chung thủy, anh em hòa thuận. Nhưng sự hoàn thiện đòi hỏi nhiều hơn thế: đó là sự nhẫn nại khi người thân sai lỗi, là lời xin lỗi chân thành khi mình vấp ngã, và là cánh tay nâng đỡ khi người khác yếu lòng. Năm Bính Ngọ, hãy để sự bền bỉ của con ngựa giúp chúng ta kiên trì trong đời sống cầu nguyện và thực thi bác ái.
Thưa anh chị em, thế giới hôm nay đang thiếu vắng tình yêu đích thực. Người ta nhân danh công lý để trả thù, nhân danh tự do để xúc phạm nhau. Bài Tin Mừng hôm nay như một liều thuốc chữa lành cho xã hội đang rạn nứt. Khi chúng ta chào hỏi cả những người không thích mình, khi chúng ta làm ơn cho những kẻ đã từng làm hại mình, chúng ta đang trở nên ánh sáng cho trần gian. Đó chính là cách tốt nhất để truyền giáo, để giới thiệu một Thiên Chúa là Tình Yêu cho mọi người. Đừng đợi đến khi người khác thay đổi mới yêu thương họ, hãy yêu thương họ để họ có sức mạnh mà thay đổi.
Trong thánh lễ Tân Niên này, chúng ta hãy dâng lên Chúa tất cả những dự định, những lo âu và cả những yếu đuối của mình. Xin Chúa chúc lành cho năm Bính Ngọ của mỗi chúng ta. Xin cho mỗi ngày trong năm mới này là một bước tiến trên lộ trình nên thánh. Ước gì mỗi chúng ta trở thành một “mặt trời nhỏ”, phản chiếu ánh sáng mặt trời của Thiên Chúa, đem hơi ấm đến cho những mảnh đời băng giá. Ước gì chúng ta trở thành những “giọt mưa xuân”, xoa dịu những tâm hồn khô cằn vì hận thù và đau khổ.
Cuối cùng, hãy nhớ rằng chúng ta không đi con đường hoàn thiện này một mình. Có Chúa cùng đi, có anh chị em cùng đồng hành. Như con ngựa luôn cần một người nài giỏi để đi đúng hướng, chúng ta cần Thánh Thần Chúa dẫn dắt để không lạc lối trong rừng thẳm của cái tôi ích kỷ. Chúc cho năm Bính Ngọ là năm của sự bứt phá trong đức tin, năm của sự bền bỉ trong đức cậy và năm của sự thăng hoa trong đức mến. Nguyện xin Chúa Xuân chúc lành và gìn giữ tất cả chúng ta trong tình yêu dịu ngọt của Ngài bây giờ và mãi mãi.
Lm. Anmai, CSsR
GIẢNG LỄ TÂN NIÊN – XUÂN BÍNH NGỌ: YÊU THƯƠNG LÀ MÙA XUÂN VĨNH CỬU CỦA THIÊN CHÚA
Trong bầu khí linh thiêng của những giây phút đầu năm mới Bính Ngọ, khi đất trời đang chuyển mình trong bản giao hưởng của mùa xuân, chúng ta quy tụ nơi đây để dâng lên Thiên Chúa lời tạ ơn chân thành. Năm Bính Ngọ với biểu tượng con Ngựa – hình ảnh của sự dấn thân, nhanh nhẹn và kiên trì – mời gọi mỗi người Kitô hữu chúng ta không chỉ dừng lại ở những lời chúc tụng môi miếng, nhưng là thực hiện một cuộc hành trình nội tâm sâu sắc, một cuộc “phi nước đại” hướng về nẻo đường trọn thiện mà Tin Mừng hôm nay mời gọi. Sáng hôm nay, giữa hương trầm nghi ngút và sắc hoa rực rỡ, lời Chúa vang lên như một luồng gió mới, thổi bay những định kiến cũ kỹ, những hận thù nhỏ nhen để mở ra một chân trời của tình yêu vô biên.
Mùa xuân là mùa của sự sống nảy mầm, là mùa của sự hòa giải giữa con người với thiên nhiên và giữa con người với nhau. Thế nhưng, Chúa Giêsu trong bài Tin Mừng Mát-thêu lại đưa ra một thách đố vượt quá tầm hiểu biết thông thường của nhân loại: “Hãy yêu kẻ thù và cầu nguyện cho những kẻ ngược đãi anh em.” Lời giáo huấn này dường như đi ngược lại với quy luật của bản năng, ngược lại với lẽ thường tình của thế gian vốn dĩ “có qua có lại”, “ân đền oán trả”. Giữa lúc chúng ta đang cầu chúc cho nhau sự an khang và thịnh vượng, Chúa lại nhắc chúng ta về một sự thịnh vượng trong tâm hồn, đó là khả năng nới rộng trái tim để chứa đựng cả những người không yêu thương mình. Đây chính là “mùa xuân tâm linh” mà chúng ta cần phải vun trồng trong năm mới này.
Chúng ta thường nghĩ rằng mùa xuân chỉ trọn vẹn khi có nụ cười, có sự sum họp và những lời chúc tụng ngọt ngào. Nhưng Chúa Giêsu định nghĩa sự trọn vẹn bằng một khái niệm khác: sự hoàn thiện của tình yêu. Yêu người yêu mình là một phản xạ tự nhiên, ngay cả những người tội lỗi hay những người ngoại cũng làm được. Đó là một tình yêu mang tính trao đổi, một thứ “kinh tế tình cảm” sòng phẳng. Nhưng người Kitô hữu được gọi để đi xa hơn thế. Trong năm Bính Ngọ này, chúng ta được mời gọi sống một tình yêu “lạ thường”. Cái “lạ thường” ấy không nằm ở những việc làm phi thường bên ngoài, mà nằm ở một trái tim biết rung nhịp trước nỗi đau của kẻ thù, biết cầu nguyện cho kẻ làm hại mình. Đó chính là bản sắc của con cái Thiên Chúa, Đấng cho mặt trời mọc lên soi sáng kẻ xấu cũng như người tốt.
Nhìn vào hình ảnh mặt trời và cơn mưa mà Chúa Giêsu dùng để minh họa, chúng ta thấy một Thiên Chúa hào phóng đến lạ lùng. Mặt trời không bao giờ từ chối chiếu sáng trên một cánh đồng chỉ vì chủ của nó là kẻ gian ác, và mưa không bao giờ tránh né những mái nhà của kẻ bất chính. Thiên Chúa là tình yêu nguyên tuyền, và tình yêu ấy không có điều kiện. Bước sang năm mới, chúng ta thường cầu mong mưa thuận gió hòa, nhưng chúng ta có bao giờ tự hỏi trái tim mình có đang “mưa thuận gió hòa” với anh chị em chung quanh không? Hay chúng ta vẫn đang ngăn cách, vẫn đang xây những bức tường định kiến trong khi Chúa lại muốn chúng ta xây những nhịp cầu tha thứ?
Yêu kẻ thù không phải là một sự yếu đuối hay nhu nhược, mà là biểu hiện của một sức mạnh nội tâm phi thường. Nó đòi hỏi một sự hy sinh tự hạ, một cuộc đóng đinh cái tôi ích kỷ vào thập giá mỗi ngày. Năm Bính Ngọ, năm của con Ngựa, nhắc nhớ chúng ta về sự bền bỉ. Việc yêu thương kẻ ngược đãi mình không phải là chuyện một sớm một chiều, mà là một hành trình bền bỉ cả đời. Chúng ta cần sức mạnh của ơn Chúa để có thể mỉm cười với người đã nói xấu mình, để có thể giúp đỡ người đã từng phản bội mình. Khi làm được điều đó, chúng ta thực sự trở nên “hoàn thiện như Cha trên trời là Đấng hoàn thiện”. Đây không phải là một sự hoàn thiện về kỹ năng hay kiến thức, mà là sự hoàn thiện trong lòng thương xót.
Lời Chúa hôm nay cắt tỉa những cành khô héo của sự hận thù trong tâm hồn chúng ta để nhựa sống của ân sủng được lưu thông. Một mùa xuân đích thực không thể nở hoa trên mảnh đất của lòng đố kỵ. Nếu chúng ta bước vào năm mới với những vết thương chưa lành và những nút thắt chưa gỡ, thì dù có mặc áo mới, ăn tiệc linh đình, tâm hồn chúng ta vẫn đang ở trong mùa đông giá rét. Chúa Giêsu muốn chúng ta được tự do. Và sự tự do lớn nhất chính là tự do khỏi sự khống chế của hận thù. Khi chúng ta cầu nguyện cho kẻ ngược đãi mình, chúng ta không còn là nạn nhân của họ nữa, mà chúng ta trở thành những người làm chủ vận mệnh tâm linh của chính mình, bước đi trong ánh sáng của con cái sự sáng.
Sự “lạ thường” mà Chúa Giêsu đòi hỏi chính là dấu chỉ để thế gian nhận biết chúng ta là môn đệ Ngài. Trong một thế giới đầy dẫy những xung đột, chia rẽ và hận thù, người Kitô hữu phải là những “đại sứ của hòa bình”. Năm mới Bính Ngọ, chúng ta hãy xin Chúa cho mỗi gia đình, mỗi cộng đoàn chúng ta trở thành những ốc đảo của tình yêu. Đừng để những xích mích nhỏ nhặt của năm cũ kéo dài sang năm mới. Hãy để những lời chúc “Chúc mừng năm mới” thực sự mang ý nghĩa của một sự đổi mới hoàn toàn trong cách nhìn, cách nghĩ và cách yêu. Hãy nhìn người anh em bên cạnh không phải qua lăng kính của những lỗi lầm quá khứ, nhưng qua ánh mắt nhân từ của Thiên Chúa.
Chúa Giêsu không chỉ dạy chúng ta bằng lời nói, Ngài đã thực hiện điều đó trên Thập giá khi thốt lên: “Lạy Cha, xin tha cho họ, vì họ không biết việc họ làm.” Đó chính là đỉnh cao của sự hoàn thiện mà Ngài muốn chúng ta hướng tới. Trong ngày đầu năm này, khi nhìn lên Thánh giá, chúng ta thấy một mùa xuân vĩnh cửu đang khai mở. Tình yêu tự hiến của Chúa chính là nguồn nhựa sống làm cho cuộc đời chúng ta xanh tươi. Đừng sợ hãi khi phải yêu thương, đừng ngần ngại khi phải tha thứ. Bởi vì khi chúng ta yêu, chúng ta đang chạm vào bản tính của Thiên Chúa. Khi chúng ta tha thứ, chúng ta đang cho phép mùa xuân của Ngài ngự trị trong lòng mình.
Lạy Chúa là Chúa Xuân vĩnh cửu, trong ngày Mồng Một Tết Bính Ngọ này, chúng con dâng lên Chúa tất cả những ước vọng, những dự định và cả những yếu đuối của chúng con. Xin cho chúng con một trái tim mới, một tinh thần mới để chúng con không chỉ biết yêu thương những người thân thuộc, nhưng còn biết mở lòng ra với những người khó ưa, khó chấp nhận nhất trong cuộc đời. Xin cho ánh sáng của Chúa soi thấu mọi ngõ ngách tối tăm trong tâm hồn chúng con, để năm mới này, chúng con thực sự trở nên những chứng nhân của tình yêu vô biên, những người con hoàn thiện của Cha trên trời. Nguyện xin phúc lành của Chúa tuôn đổ trên chúng con, để mỗi ngày trong năm Bính Ngọ này đều là một ngày xuân của ân sủng và bình an.
Kết thúc bài chia sẻ này, chúng ta hãy thinh lặng một chút để tự hỏi: Tôi cần phải tha thứ cho ai trong năm mới này? Tôi cần phải cầu nguyện cho ai đang làm khổ tôi? Hãy để lời đáp trả của chúng ta là một hành động cụ thể, một lời chào chân thành, một ý nghĩ tốt lành dành cho họ. Đó chính là món quà đầu năm ý nghĩa nhất mà chúng ta dâng lên Thiên Chúa. Chúc tất cả anh chị em một năm mới tràn đầy hy vọng, mạnh mẽ như ngựa chiến trong đức tin, và dịu hiền như mưa xuân trong đức ái. Amen.
Lm. Anmai, CSsR
TẾT NGUYÊN ĐÁN – NĂM BÍNH NGỌ
Mồng Một : Thánh lễ Tân Niên – Mẫu 3
Ca nhập lễ
Tiết đông nay đã qua rồi,
mưa phùn lạnh lẽo ngừng rơi bên thềm.
Ngàn hoa rực rỡ vươn lên,
toả hương ngào ngạt khắp miền đồng quê.
Mùa vui hát lại trở về,
tiếng chim gáy đã vẳng nghe thôn làng.
Bài đọc 1
Sói sẽ ở với chiên con, beo nằm bên dê nhỏ.
Bài trích sách ngôn sứ I-sai-a.
1Từ gốc tổ Gie-sê, sẽ đâm ra một nhánh nhỏ,
từ cội rễ ấy, sẽ mọc lên một mầm non.
2Thần khí Đức Chúa sẽ ngự trên vị này :
thần khí khôn ngoan và minh mẫn,
thần khí mưu lược và dũng mãnh,
thần khí hiểu biết và kính sợ Đức Chúa.
3Lòng kính sợ Đức Chúa làm cho Người hứng thú,
Người sẽ không xét xử theo dáng vẻ bên ngoài,
cũng không phán quyết theo lời kẻ khác nói,
4nhưng xét xử công minh cho người thấp cổ bé miệng,
và phán quyết vô tư bênh kẻ nghèo trong xứ sở.
Lời Người nói là cây roi đánh vào xứ sở,
hơi miệng thở ra giết chết kẻ gian tà.
5Đai thắt ngang lưng là đức công chính,
giải buộc bên sườn là đức tín thành.
6Bấy giờ sói sẽ ở với chiên con, beo nằm bên dê nhỏ.
Bò tơ và sư tử non được nuôi chung với nhau,
một cậu bé sẽ chăn dắt chúng.
7Bò cái kết thân cùng gấu cái,
con của chúng nằm chung một chỗ,
sư tử cũng ăn rơm như bò.
8Bé thơ còn đang bú giỡn chơi bên hang rắn lục,
trẻ thơ vừa cai sữa thọc tay vào ổ rắn hổ mang.
9Sẽ không còn ai tác hại và tàn phá
trên khắp núi thánh của Ta,
vì sự hiểu biết Đức Chúa sẽ tràn ngập đất này,
cũng như nước lấp đầy lòng biển.
Đáp ca
Đ.Triều đại Người, đua nở hoa công lý,
và thái bình thịnh trị đến muôn đời.
3Núi đem lại cảnh hoà bình trăm họ,
đồi rước về nền công lý vạn dân.
Đ.Triều đại Người, đua nở hoa công lý,
và thái bình thịnh trị đến muôn đời.
7Triều đại Người, đua nở hoa công lý
và thái bình thịnh trị
tới ngày nao tuế nguyệt chẳng còn.8Người làm bá chủ từ biển này qua biển nọ,
từ Sông Cả đến tận cùng trái đất.
Đ.Triều đại Người, đua nở hoa công lý,
và thái bình thịnh trị đến muôn đời.
12Người giải thoát bần dân kêu khổ
và kẻ khốn cùng không chỗ tựa nương,13chạnh lòng thương ai bé nhỏ khó nghèo.
Mạng sống dân nghèo, Người ra tay tế độ.
Đ.Triều đại Người, đua nở hoa công lý,
và thái bình thịnh trị đến muôn đời.
17Danh thơm Người sẽ trường tồn vạn kỷ,
nức tiếng gần xa dưới ánh mặt trời.
Ước gì mọi sắc tộc trần gian, nhờ Người được chúc lành,
và muôn dân thiên hạ ngợi khen Người có phúc.
Đ.Triều đại Người, đua nở hoa công lý,
và thái bình thịnh trị đến muôn đời.
Bài đọc 2
Ước gì ơn bình an của Đức Ki-tô điều khiển tâm hồn anh em.
Bài trích thư của thánh Phao-lô tông đồ gửi tín hữu Cô-lô-xê.
12 Thưa anh em, anh em là những người được Thiên Chúa tuyển lựa, hiến thánh và yêu thương. Vì thế, anh em hãy có lòng thương cảm, nhân hậu, khiêm nhu, hiền hoà và nhẫn nại. 13 Hãy chịu đựng và tha thứ cho nhau, nếu trong anh em người này có điều gì phải trách móc người kia. Chúa đã tha thứ cho anh em, thì anh em cũng vậy, anh em phải tha thứ cho nhau. 14 Trên hết mọi đức tính, anh em phải có lòng bác ái : đó là mối dây liên kết tuyệt hảo. 15 Ước gì ơn bình an của Đức Ki-tô điều khiển tâm hồn anh em, vì trong một thân thể duy nhất, anh em đã được kêu gọi đến hưởng ơn bình an đó. Bởi vậy, anh em hãy hết dạ tri ân.
16 Ước chi lời Đức Ki-tô ngự giữa anh em thật dồi dào phong phú. Anh em hãy dạy dỗ khuyên bảo nhau với tất cả sự khôn ngoan. Để tỏ lòng biết ơn, anh em hãy đem cả tâm hồn mà hát dâng Thiên Chúa những bài thánh vịnh, thánh thi và thánh ca, do Thần Khí linh hứng. 17 Anh em có làm gì, nói gì, thì hãy làm hãy nói nhân danh Chúa Giê-su, và nhờ Người mà cảm tạ Thiên Chúa Cha.
Tung hô Tin Mừng
Ha-lê-lui-a. Ha-lê-lui-a. Chúa nói : Ai yêu mến Thầy, thì sẽ giữ lời Thầy. Cha Thầy sẽ yêu mến người ấy. Cha Thầy và Thầy sẽ đến với Người ấy. Ha-lê-lui-a.
Tin Mừng
Thầy ban cho anh em phúc bình an của chính Thầy.
✠Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gio-an.
23 Khi ấy, Đức Giê-su nói với các môn đệ rằng : “Ai yêu mến Thầy, thì sẽ giữ lời Thầy. Cha Thầy sẽ yêu mến người ấy. Cha Thầy và Thầy sẽ đến và ở lại với người ấy. 24 Ai không yêu mến Thầy, thì không giữ lời Thầy. Và lời anh em nghe đây không phải là của Thầy, nhưng là của Chúa Cha, Đấng đã sai Thầy. 25 Các điều đó, Thầy đã nói với anh em, đang khi còn ở với anh em. 26 Nhưng Đấng Bảo Trợ là Thánh Thần Chúa Cha sẽ sai đến nhân danh Thầy, Đấng đó sẽ dạy anh em mọi điều và sẽ làm cho anh em nhớ lại mọi điều Thầy đã nói với anh em. 27 Thầy để lại bình an cho anh em, Thầy ban cho anh em bình an của Thầy. Thầy ban cho anh em không như thế gian ban tặng. Lòng anh em đừng xao xuyến cũng đừng sợ hãi.”
Ca hiệp lễ
Chúa nói : “Thầy ở cùng anh em
mọi ngày cho đến tận thế.”
BÌNH AN Ở LẠI – YÊU MẾN VÀ GIỮ LỜI TRONG NGÀY TÂN NIÊN
Trong bầu khí linh thiêng của ngày Mồng Một Tết Nguyên Đán – ngày khởi đầu của một năm mới, lòng người Việt chúng ta tự nhiên chùng xuống, lắng lại và mở ra cho những suy tư rất sâu. Một năm cũ đã khép lại với bao điều vui buồn, được mất, thành công lẫn đổ vỡ. Một năm mới mở ra trước mắt, như một trang giấy trắng, khiến con người vừa hy vọng, vừa lo âu, vừa khát khao bình an, vừa sợ hãi trước những điều chưa biết. Chính trong khoảnh khắc rất “người” ấy, Tin Mừng hôm nay vang lên như một lời chúc Tết thiêng liêng, một lời bảo đảm từ chính miệng Đức Giê-su Ki-tô: “Thầy để lại bình an cho anh em, Thầy ban cho anh em bình an của Thầy. Lòng anh em đừng xao xuyến cũng đừng sợ hãi.”
Ngày đầu năm, người ta thường chúc nhau bình an, sức khỏe, may mắn, làm ăn phát đạt. Nhưng bình an mà Chúa Giêsu nói tới không phải là thứ bình an mong manh của tiền bạc dư dật, của nhà cao cửa rộng, của con đường đời bằng phẳng. Đó là bình an gắn liền với tình yêu, một tình yêu được chứng tỏ không phải bằng cảm xúc thoáng qua, mà bằng việc “giữ lời”. “Ai yêu mến Thầy thì sẽ giữ lời Thầy.” Câu nói ấy nghe rất quen, nhưng nếu đem đặt vào bối cảnh ngày Tết, nó trở nên thách đố lạ lùng. Yêu mến Chúa trong ngày đầu năm không chỉ là đến nhà thờ đông đủ, thắp một nén hương lòng, dâng một lời cầu nguyện sốt sắng, mà là bước vào cả năm mới với quyết tâm sống theo lời Chúa giữa những va đập rất đời thường của cơm áo, tiền bạc, danh dự, và các mối tương quan.
Tết là lúc gia đình sum họp, nhưng cũng là lúc nhiều vết thương cũ dễ bị khơi lại. Có những mối quan hệ đã rạn nứt cả năm, nay gặp nhau trong mâm cơm đầu năm mà lòng vẫn còn đầy cay đắng. Tin Mừng hôm nay nhắc chúng ta rằng: nếu thật sự yêu mến Chúa, ta sẽ giữ lời Chúa ngay trong chính những tương quan ấy. Giữ lời Chúa là chọn tha thứ thay vì nuôi hận thù, chọn nhẫn nhịn thay vì hơn thua, chọn sự thật và lòng nhân hậu thay vì những lời nói làm tổn thương nhau. Bình an của Chúa không ở đâu xa, nó bắt đầu từ căn bếp nhỏ, từ bàn ăn ngày Tết, từ cách ta nhìn nhau bằng ánh mắt bao dung hơn.
Chúa Giêsu còn nói một điều rất táo bạo: “Cha Thầy và Thầy sẽ đến và ở lại với người ấy.” Tết đối với người Việt là thời gian mời gọi ông bà tổ tiên về sum họp với con cháu, là thời khắc thiêng liêng của “ở lại”. Tin Mừng hôm nay mở ra một chiều kích sâu hơn: nếu ta yêu mến và giữ lời Chúa, chính Thiên Chúa sẽ ở lại trong lòng ta. Nhà cửa có thể đơn sơ, mâm cỗ có thể đạm bạc, nhưng nếu có sự hiện diện của Thiên Chúa, thì đó là một mái ấm thật sự. Bao nhiêu gia đình giàu có mà vẫn bất an, bao nhiêu bàn tiệc ê hề mà lòng người vẫn trống rỗng, bởi vì thiếu sự “ở lại” ấy.
Bước sang năm mới, người ta thường lo sợ: sợ bệnh tật, sợ thất bại, sợ mất mát, sợ tương lai bất định. Chúa Giêsu không phủ nhận những nỗi sợ đó, nhưng Người trao cho chúng ta một Đấng đồng hành: Đấng Bảo Trợ là Thánh Thần. Thánh Thần không đến để lấy đi mọi khó khăn, nhưng để “dạy anh em mọi điều và làm cho anh em nhớ lại mọi điều Thầy đã nói”. Trong suốt năm mới, có thể ta sẽ quên Chúa rất nhiều lần, quên lời Người giữa cơn nóng giận, giữa cám dỗ của lợi lộc, giữa áp lực mưu sinh. Nhưng Thánh Thần vẫn âm thầm nhắc nhớ, âm thầm kéo ta trở lại, nếu ta biết lắng nghe.
Tết là thời điểm người ta hay đi coi bói, xin xăm, tìm vận hạn cho cả năm. Nhưng Tin Mừng hôm nay mời gọi ta đặt nền tảng năm mới không trên những dự đoán mơ hồ, mà trên một mối tương quan sống động với Thiên Chúa. Giữ lời Chúa không phải là gánh nặng luân lý, mà là con đường dẫn tới bình an đích thực. Bình an ấy không phụ thuộc vào việc năm nay ta lời hay lỗ, thành công hay thất bại, mà phụ thuộc vào việc ta có để cho Chúa ở lại trong lòng mình hay không.
Trong ánh sáng Tin Mừng theo thánh Gio-an Tông đồ, chúng ta nhận ra rằng bình an Chúa ban luôn gắn với tình yêu và sự hiện diện. Một năm mới có thể đầy biến động, nhưng nếu mỗi ngày ta bắt đầu bằng việc giữ lời Chúa trong những điều rất nhỏ, thì từng bước, từng ngày, bình an ấy sẽ lớn lên trong ta. Và khi bình an ở lại trong lòng, ta trở thành người mang bình an đến cho gia đình, cho cộng đoàn, cho xã hội.
Ước gì trong ngày Tân Niên này, mỗi người chúng ta không chỉ xin Chúa ban cho mình một năm mới an lành theo nghĩa thế gian, mà dám xin ơn yêu mến Chúa thật sự, để có thể giữ lời Người giữa những thách đố rất cụ thể của đời sống. Ước gì mỗi gia đình biết mở cửa lòng để Thiên Chúa đến và ở lại, để ngôi nhà ấy không chỉ vang tiếng cười ngày Tết, mà còn chan chứa bình an suốt cả năm dài phía trước.
Lm. Anmai, CSsR
GIẢNG LỄ TÂN NIÊN – NĂM BÍNH NGỌ: NGÔI NHÀ CỦA TÌNH YÊU VÀ BẢN TÌNH CA BÌNH AN
Trong tiết trời se lạnh của buổi giao thời, khi hương trầm quyện tỏa cùng hơi thở nồng nàn của mùa xuân Bính Ngọ, chúng ta họp nhau đây để dâng lên Thiên Chúa lời tạ ơn chân thành nhất. Năm Bính Ngọ đã đến, hình ảnh con ngựa trong văn hóa Việt Nam vốn tượng trưng cho sự bền bỉ, trung thành và dấn thân mạnh mẽ. Thế nhưng, giữa nhịp sống hối hả như vó ngựa đường xa, lời Chúa trong ngày Mồng Một Tết lại mời gọi chúng ta dừng lại, không phải để nghỉ ngơi thụ động, mà để lắng nghe một lời hứa sâu thẳm: “Ai yêu mến Thầy, thì sẽ giữ lời Thầy. Cha Thầy sẽ yêu mến người ấy. Cha Thầy và Thầy sẽ đến và ở lại với người ấy.” Đây chính là sứ điệp quan trọng nhất cho hành trình 365 ngày sắp tới: Bí quyết để hạnh phúc không nằm ở những gì chúng ta sở hữu bên ngoài, mà ở Đấng đang cư ngụ bên trong tâm hồn chúng ta.
Mùa xuân là mùa của sự sum họp, của những bước chân tìm về mái ấm gia đình. Nhưng có một cuộc sum họp cao quý hơn cả, đó là cuộc hội ngộ giữa Đấng Tạo Hóa và thụ tạo. Chúa Giêsu không hứa cho chúng ta một con đường trải đầy hoa hồng hay một năm mới không có sóng gió. Ngài hứa điều lớn lao hơn: “Cha Thầy và Thầy sẽ đến và ở lại với người ấy.” Thật kỳ diệu thay, thân xác yếu hèn và hữu hạn của con người lại trở thành cung điện cho Thiên Chúa Ba Ngôi. Năm Bính Ngọ này, nếu chúng ta chọn yêu mến và giữ lời Ngài, mỗi bước chân ta đi, mỗi công việc ta làm đều mang dấu ấn của sự hiện diện linh thánh. Tình yêu không chỉ là một cảm xúc bồng bềnh, mà là một sự “giữ lời” – một thái độ sống trung kiên, bền bỉ như bản tính của con ngựa quý, luôn hướng về phía trước với đức tin sắt đá vào lời hứa của Thầy Chí Thánh.
Chúng ta thường chúc nhau “Vạn sự như ý” trong ngày đầu năm, nhưng Tin Mừng hôm nay lại hướng chúng ta đến một lời chúc cao cả hơn: “Bình an của Thầy”. Chúa Giêsu khẳng định: “Thầy ban cho anh em không như thế gian ban tặng.” Bình an của thế gian thường dựa trên sự vắng bóng của xung đột, sự dư dật về tiền bạc hay sự thuận lợi của hoàn cảnh. Đó là thứ bình an mong manh, dễ vỡ như cánh hoa đào trước gió. Còn bình an của Chúa là một nội lực thiêng liêng, một sự tĩnh lặng sâu thẳm ngay giữa lòng bão tố. Trong năm Bính Ngọ, có thể có những lúc chúng ta phải đối diện với những thử thách nghiệt ngã, những thất bại không ngờ tới, nhưng nếu có Chúa ở lại trong tâm hồn, lòng chúng ta sẽ “không xao xuyến cũng đừng sợ hãi.” Sự bình an ấy chính là món quà quý giá nhất mà mỗi Kitô hữu cần mang theo trong hành trang năm mới để có thể yêu thương và tha thứ cho nhau.
Lời Chúa cũng nhắc nhở về vai trò của Đấng Bảo Trợ là Thánh Thần. Trong cuộc hành trình vạn dặm của năm Bính Ngọ, Thánh Thần sẽ là Đấng “dạy anh em mọi điều” và “làm cho anh em nhớ lại”. Đôi khi trong dòng đời xuôi ngược, chúng ta dễ quên đi căn tính là con cái Chúa, dễ quên đi những giá trị Tin Mừng để chạy theo những ảo vọng chóng qua. Chính Thánh Thần sẽ là chiếc la bàn tâm linh, giúp chúng ta nhớ lại lời Chúa khi đối diện với những lựa chọn lương tâm. Ngài sẽ ban cho chúng ta sức mạnh để sống yêu thương ngay cả khi bị ghét bỏ, giữ vững hy vọng ngay cả khi bóng tối bao trùm. Mùa xuân thực sự không đến từ sự thay đổi của thời tiết, mà đến từ sự đổi mới của con tim dưới tác động của Chúa Thánh Thần.
Yêu mến và giữ lời – đó là hai nhịp đập của một trái tim Kitô hữu chân chính. Ngày Mồng Một Tết, khi chúng ta thắp nén nhang trước bàn thờ tổ tiên và bàn thờ Chúa, hãy tự hỏi lòng mình: Tôi có thực sự yêu Chúa để dám để Ngài làm chủ cuộc đời mình trong năm mới này không? Giữ lời Chúa không phải là một gánh nặng pháp lý, mà là một cuộc tình tự. Khi yêu một ai đó, người ta thuộc nằm lòng từng lời nói, từng ước nguyện của người mình yêu. Cũng vậy, khi chúng ta yêu mến Chúa, việc sống theo Tin Mừng trở thành một niềm vui, một nhu cầu tự nhiên của linh hồn. Năm Bính Ngọ sẽ trở thành một năm hồng ân nếu mỗi người chúng ta biến cuộc đời mình thành một bài ca chúc tụng, nơi mà lời Chúa được hiện thực hóa qua bàn tay lao động, qua ánh mắt cảm thông và qua những bước chân phục vụ không mệt mỏi.
Lòng đừng xao xuyến, lòng đừng sợ hãi – lời nhắn nhủ của Chúa Giêsu vang vọng như một bản nhạc êm dịu xua tan mọi âu lo về tương lai. Chúng ta không biết năm Bính Ngọ sẽ mang đến điều gì, nhưng chúng ta biết Đấng nắm giữ tương lai đang ở cùng chúng ta. Hãy để Chúa Cha và Chúa Con đến và “ở lại” trong mỗi gia đình, trong mỗi cộng đoàn. Khi gia đình có Chúa, bữa cơm đạm bạc cũng trở nên ấm cúng, những bất đồng cũng dễ dàng được hóa giải bằng tình thương. Bình an của Ngài sẽ là chất keo gắn kết mọi thành viên, biến mỗi gia đình thành một “Giáo hội tại gia”, nơi mà tình yêu Thiên Chúa được phản chiếu rõ nét nhất.
Khởi đầu năm mới, chúng ta cùng cầu nguyện cho quê hương, cho giáo xứ và cho từng người thân yêu. Xin cho vó ngựa Bính Ngọ không đưa chúng ta đi xa rời chân lý, nhưng giúp chúng ta mau mắn chạy đến với những anh chị em nghèo khổ, những người đang cần một lời an ủi, một sự giúp đỡ. Xin cho mỗi chúng ta trở thành khí cụ bình an của Chúa, để đi đến đâu chúng ta cũng gieo vãi niềm vui và hy vọng. Nguyện chúc mọi người một năm mới tràn đầy ân sủng, một mùa xuân vĩnh cửu của tâm hồn khi được ở trong sự yêu thương của Thiên Chúa Ba Ngôi. Amen.
Lm. Anmai, CSsR
GIẢNG LỄ TÂN NIÊN – XUÂN BÍNH NGỌ: NƠI CƯ NGỤ CỦA TÌNH YÊU VÀ BÌNH AN THIÊN CHÚA
Trong bầu khí linh thiêng của những giây phút đầu xuân Bính Ngọ, khi đất trời đang chuyển mình trong dòng chảy mới của thời gian, chúng ta tụ họp nơi đây để dâng lên Thiên Chúa lời tạ ơn chân thành. Năm Bính Ngọ – năm của hình tượng con Ngựa, biểu tượng cho sức mạnh, sự bền bỉ và những hành trình vạn dặm. Thế nhưng, giữa những khát vọng dặm trường của kiếp người, Lời Chúa hôm nay lại mời gọi chúng ta dừng chân lại trong một không gian nội tâm sâu thẳm: không gian của sự “ở lại”. “Ai yêu mến Thầy, thì sẽ giữ lời Thầy. Cha Thầy sẽ yêu mến người ấy. Cha Thầy và Thầy sẽ đến và ở lại với người ấy.” Một lời hứa ngọt ngào và đầy quyền năng để khởi đầu một năm mới.
Chúng ta bước vào năm mới không phải với những lo âu về cơm áo gạo tiền hay những biến động của thế giới, mà bằng một xác tín tâm linh mạnh mẽ: Thiên Chúa muốn biến tâm hồn mỗi người chúng ta thành ngôi nhà của Người. Xuân về, người ta lo trang hoàng nhà cửa, sơn phết lại tường vách, nhưng Chúa Giêsu lại nhắc chúng ta về một cuộc “trang hoàng” khác, đó là lòng yêu mến. Tình yêu mến không phải là một cảm xúc hời hợt, mà là một hành động cụ thể qua việc “giữ lời Thầy”. Giữ lời Chúa trong ngày đầu năm Bính Ngọ này chính là giữ lấy kim chỉ nam cho mọi nẻo đường đời, để dù cuộc đời có dặm dài như vó ngựa, chúng ta vẫn không lạc hướng vì đã có Ngôi Lời cư ngụ ngay trong lòng mình.
Sự thâm thúy của Tin Mừng Gioan nằm ở chỗ mạc khải về sự hiệp thông Ba Ngôi. Khi ta yêu mến và giữ lời, không chỉ có Chúa Giêsu, mà cả Chúa Cha cũng đến. Một cuộc viếng thăm biến thành sự định cư vĩnh viễn. “Ở lại” – động từ này trong tiếng Hy Lạp mang ý nghĩa của một sự gắn kết không tách rời. Năm Bính Ngọ, chúng ta cầu chúc cho nhau sự hanh thông, thành đạt, nhưng điều quan trọng nhất chính là sự “hanh thông” trong mối quan hệ với Thiên Chúa. Nếu Thiên Chúa ở lại trong ta, thì mỗi bước đi của chúng ta trong năm mới này đều in dấu chân của Đấng Tình Yêu. Mọi gian nan, thử thách của năm mới sẽ không thể đánh bại một tâm hồn đã trở thành cung điện của Chúa Ba Ngôi.
Lời Chúa Cha mà Chúa Giêsu rao giảng chính là nền tảng của sự sống. Trong ngày mồng Một Tết, chúng ta thường nghe những lời chúc tụng tốt đẹp, nhưng có lời nào quyền năng bằng lời của Đấng dựng nên vũ trụ? Khi chúng ta giữ lời Người, chúng ta đang nắm giữ chìa khóa của sự khôn ngoan. Con ngựa Bính Ngọ có thể chạy nhanh, nhưng nếu không có sự khôn ngoan của Lời Chúa dẫn dắt, nó có thể lao xuống vực thẳm của tham vọng và ích kỷ. Giữ lời Chúa là giữ cho tâm hồn luôn tươi mới như mùa xuân, không bị héo úa bởi những toan tính đời thường, để mỗi lời ta nói ra trong năm mới đều mang âm hưởng của lòng nhân từ và chân lý.
Chúa Giêsu thấu hiểu sự giới hạn của con người, Người biết chúng ta dễ quên, dễ thay lòng đổi dạ trước những cám dỗ của dòng đời. Chính vì thế, Người hứa ban Đấng Bảo Trợ là Thánh Thần. Trong năm Bính Ngọ này, chúng ta hãy mở lòng đón nhận luồng gió mới của Thánh Thần. Ngài là Đấng dạy dỗ, Đấng nhắc nhớ. Có những lúc trong năm mới, chúng ta sẽ thấy mệt mỏi, thấy đức tin bị chao đảo bởi những nghịch cảnh, lúc đó Thánh Thần sẽ “làm cho anh em nhớ lại mọi điều Thầy đã nói”. Nhớ lại để vững tin, nhớ lại để yêu mến. Thánh Thần chính là nhựa sống của mùa xuân vĩnh cửu, tưới gội vào tâm hồn chúng ta để những nụ hoa nhân đức được nở rộ giữa mùa đời.
Một món quà đặc biệt khác mà Chúa Giêsu dành tặng cho chúng ta trong ngày tân niên này chính là Bình An. “Thầy để lại bình an cho anh em, Thầy ban cho anh em bình an của Thầy.” Bình an này khác hẳn với sự an lạc tạm bợ của thế gian. Thế gian ban tặng sự bình an dựa trên sự đầy đủ về vật chất, sự vắng bóng của xung đột. Nhưng bình an của Chúa là sự bình an ngay giữa bão tố, là sự tĩnh lặng của một tâm hồn biết mình được yêu thương. Năm Bính Ngọ có thể đem đến những biến động không ngờ, nhưng nếu có bình an của Chúa, “lòng anh em đừng xao xuyến cũng đừng sợ hãi”. Đó là sức mạnh nội tại để chúng ta đối diện với mọi thăng trầm của cuộc sống.
Bình an của Chúa Giêsu chính là sự hòa giải: hòa giải với Thiên Chúa, với tha nhân và với chính bản thân mình. Ngày đầu năm, chúng ta gạt bỏ những tị hiềm, những oán thù của năm cũ để mặc lấy con người mới. Con ngựa Bính Ngọ phải trút bỏ những gánh nặng của quá khứ để nhẹ nhàng tiến về phía trước. Sự bình an mà Chúa ban tặng không phải là một sự thụ động, mà là một lời mời gọi dấn thân. Chúng ta nhận lấy bình an để rồi trở thành những sứ giả hòa bình trong gia đình, trong cộng đoàn và ngoài xã hội. Một năm mới thực sự có ý nghĩa khi chúng ta biết gieo rắc sự bình an của Đức Kitô vào những mảnh đất khô cằn của hận thù và chia rẽ.
Khi Chúa nói “Lòng anh em đừng xao xuyến”, Người đang nhìn thấu những nỗi lo sợ sâu kín nhất của chúng ta. Sợ thất bại, sợ ốm đau, sợ mất mát… Nhưng trong tình yêu hoàn hảo, không có chỗ cho sợ hãi. Nếu chúng ta tin rằng Chúa Cha và Chúa Con đang ở lại trong mình, thì mọi nỗi sợ đều trở nên bé nhỏ. Mùa xuân là mùa của hy vọng, và hy vọng của Kitô hữu không đặt nơi vận may rủi của số phận, mà đặt nơi lòng tín thác vào Thiên Chúa quan phòng. Năm Bính Ngọ, chúng ta hãy chạy cuộc đua của mình với niềm vui, vì biết rằng đích đến của chúng ta chính là vòng tay yêu thương của Chúa Cha.
Sự thâm thúy của lời nhắn nhủ “Thầy ban cho anh em không như thế gian ban tặng” nhắc nhở chúng ta về giá trị cốt lõi của đời người. Thế gian hứa hẹn nhiều nhưng ban tặng chẳng bao nhiêu, và những gì nó ban tặng thường chóng qua như hoa cỏ đồng nội. Còn quà tặng của Chúa là sự sống đời đời, là sự hiện diện mật thiết của Ngài. Trong những ngày Tết này, khi nhìn ngắm vẻ đẹp rực rỡ của mai lan cúc trúc, chúng ta hãy nhớ rằng vẻ đẹp ấy chỉ là hình bóng nhạt nhòa của vẻ đẹp vĩnh hằng nơi Thiên Chúa. Hãy khao khát những điều cao cả hơn, hãy tìm kiếm những giá trị linh thiêng mà mối mọt không thể làm hư nát.
Lời Chúa hôm nay còn là một lời mời gọi hiệp hành. Khi Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần cùng hiện diện trong người tín hữu, chúng ta không bao giờ cô độc. Năm mới Bính Ngọ, chúng ta hãy cùng nhau xây dựng những cộng đoàn yêu mến Lời Chúa, nơi mà mỗi người đều là một nhịp cầu nối kết tình thương. Chúng ta không chỉ nhận bình an cho riêng mình, mà phải làm cho bình an ấy lan tỏa. Hãy để ngôi nhà của chúng ta, tâm hồn của chúng ta thực sự là nơi Thiên Chúa ưa thích cư ngụ qua cách chúng ta đối xử tử tế, bao dung và bác ái với nhau.
Kết thúc những lời chia sẻ này, chúng ta hãy cùng nhau dâng lời cầu xin thiết tha. Xin cho mỗi người chúng ta trong năm Bính Ngọ này biết yêu mến Chúa nhiều hơn qua việc lắng nghe và thực hành Lời Người. Xin Đấng Bảo Trợ luôn đồng hành để hướng dẫn chúng ta trên mọi nẻo đường đời. Và xin bình an của Chúa Giêsu Phục Sinh đổ đầy tâm hồn chúng ta, để chúng ta bước vào năm mới với niềm phấn khởi, không xao xuyến, không sợ hãi, nhưng rạng rỡ niềm vui của những người con được Thiên Chúa ở cùng. Nguyện chúc cho anh chị em một năm mới tràn đầy ân sủng, mạnh mẽ như vó ngựa Bính Ngọ và luôn bình an trong tình yêu của Chúa Ba Ngôi. Amen.
Lm. Anmai, CSsR
TẾT NGUYÊN ĐÁN – NĂM BÍNH NGỌ MỒNG MỘT: THÁNH LỄ TÂN NIÊN
Kính thưa cộng đoàn phụng vụ, Những cánh mai vàng đã nở rộ, những cành đào hồng thắm đã điểm tô, không khí xuân rạo rực tràn ngập khắp nơi. Hôm nay, mồng Một Tết Nguyên Đán, năm Bính Ngọ, chúng ta quy tụ nơi đây, trong ngôi nhà thờ thân thương, để cùng nhau dâng lên Thiên Chúa lời tạ ơn tri ân vì một năm cũ đã qua với bao ơn lành Ngài ban, và để khẩn xin bình an, phúc lành cho năm mới vừa chào đón. Tiếng pháo giao thừa đã tắt, nhưng tiếng lòng chúng ta vẫn còn vang vọng những lời chúc tụng: chúc sức khỏe, chúc bình an, chúc thịnh vượng, chúc an khang thịnh vượng. Và hôm nay, chính Chúa Giêsu, qua Tin Mừng thánh Gioan, ban cho chúng ta lời chúc đích thực, lời chúc sâu thẳm nhất: “Thầy để lại bình an cho anh em, Thầy ban cho anh em bình an của Thầy. Thầy ban cho anh em không như thế gian ban tặng. Lòng anh em đừng xao xuyến cũng đừng sợ hãi.”
Lời Chúa hôm nay được trích từ bài diễn từ từ biệt của Chúa Giêsu với các môn đệ, ngay trước cuộc thương khó. Đó là những lời cuối cùng, những tâm tình thiết tha nhất Ngài muốn gửi gắm cho những người Ngài yêu thương. Trong bối cảnh các môn đệ đang lo âu, bối rối vì biết Thầy sắp rời xa, Chúa Giêsu không hứa hẹn những điều phù phiếm, không ban tặng những món quà chóng qua của thế gian. Ngài ban bình an – một bình an khác hẳn, một bình an phát xuất từ chính bản thể của Thiên Chúa. Bình an ấy không phụ thuộc vào hoàn cảnh bên ngoài, không bị lung lay bởi sóng gió cuộc đời, không tan biến khi tiền tài, danh vọng, sức khỏe hay những điều tốt đẹp nhất của đời này rời bỏ chúng ta. Bình an ấy chính là sự hiện diện của Thiên Chúa Ba Ngôi trong tâm hồn người tín hữu.
Chúa Giêsu nói rõ điều kiện để nhận được bình an ấy: “Ai yêu mến Thầy, thì sẽ giữ lời Thầy. Cha Thầy sẽ yêu mến người ấy. Cha Thầy và Thầy sẽ đến và ở lại với người ấy.” Yêu mến và giữ lời – đó là hai chiều kích không thể tách rời của đời sống Kitô hữu. Yêu mến không chỉ là cảm xúc thoáng qua, không chỉ là những lời nói ngọt ngào trong lúc vui xuân, mà là một quyết định kiên định, là một lối sống cụ thể: giữ lời Chúa, sống theo Lời Chúa, để Lời Chúa trở thành kim chỉ nam cho mọi suy nghĩ, lời nói và hành động. Khi chúng ta giữ Lời Chúa, Thiên Chúa không chỉ ở bên cạnh mà “đến và ở lại” – nghĩa là Ngài cư ngụ, Ngài làm nhà, Ngài trở thành trung tâm của cuộc đời chúng ta. Đó chính là nguồn mạch của bình an đích thực.
Trong những ngày Tết, chúng ta thường mong cầu một năm mới “an cư lạc nghiệp”, “gia đạo bình an”, “sức khỏe dồi dào”, “công việc hanh thông”. Những lời chúc ấy đẹp đẽ và chân thành. Nhưng chúng ta biết, thế gian ban tặng bình an theo cách của nó: dựa vào sức mình, vào tiền bạc, vào địa vị, vào những mối quan hệ, vào những điều có thể nhìn thấy và nắm bắt. Thế nhưng, bình an ấy mong manh lắm. Một cơn bão bất ngờ, một căn bệnh hiểm nghèo, một biến cố kinh tế, một sự phản bội, hay chỉ đơn giản là sự vô thường của kiếp người, tất cả có thể làm tan vỡ bình an ấy trong chớp mắt. Còn bình an Chúa ban thì khác. Nó vững chắc vì đặt nền trên tình yêu vĩnh cửu của Thiên Chúa. Nó sâu thẳm vì bắt nguồn từ sự hiệp thông với Ba Ngôi Thiên Chúa. Nó vượt lên trên mọi nỗi sợ hãi vì Chúa đã chiến thắng thế gian.
Hãy nhìn lại năm cũ vừa qua. Có lẽ có những lúc chúng ta xao xuyến, lo âu: dịch bệnh, kinh tế khó khăn, gia đình lục đục, công việc bấp bênh, sức khỏe suy giảm, hay những nỗi đau riêng tư không ai hay biết. Có những đêm chúng ta trằn trọc, hỏi Chúa: “Lạy Chúa, sao con phải chịu đựng nhiều đến thế?” Nhưng chính trong những lúc ấy, nếu chúng ta biết chạy đến với Lời Chúa, biết giữ lời Ngài, thì bình an của Ngài vẫn âm thầm hiện diện. Có thể chúng ta không cảm nhận được ngay, nhưng chính sự kiên trì giữ đức tin, chính việc tha thứ, chính lòng bác ái, chính sự phó thác đã giữ cho tâm hồn chúng ta không bị cuốn trôi bởi tuyệt vọng. Đó là bình an của Chúa – bình an giữa bão tố, bình an ngay trong thập giá.
Hôm nay, bước sang năm Bính Ngọ, Chúa lại nhắc nhở chúng ta về Đấng Bảo Trợ – Thánh Thần Chúa Cha sẽ sai đến nhân danh Thầy. Thánh Thần sẽ dạy chúng ta mọi điều và làm cho chúng ta nhớ lại mọi điều Thầy đã nói. Trong năm mới này, chúng ta cần để Thánh Thần hướng dẫn. Hãy để Thánh Thần nhắc nhở chúng ta về lời Chúa mỗi ngày: đừng xao xuyến, đừng sợ hãi. Khi đối diện với những thử thách mới, khi lo lắng cho tương lai con cái, khi băn khoăn về sức khỏe tuổi già, khi đau khổ vì những bất công trong xã hội, hãy nhớ rằng: Chúa đã để lại bình an, và bình an ấy đang ở trong chúng ta nếu chúng ta giữ lời Ngài.
Tết Nguyên Đán là dịp để chúng ta sống tình thân gia đình, sum họp ông bà cha mẹ, anh chị em. Đó là nét đẹp văn hóa dân tộc mà người Công giáo chúng ta trân trọng và sống trọn vẹn. Nhưng đừng quên, gia đình đích thực là nơi Thiên Chúa ngự trị. Khi chúng ta yêu thương nhau bằng tình yêu Chúa dạy, khi chúng ta tha thứ cho nhau như Chúa đã tha thứ, khi chúng ta cầu nguyện chung với nhau, thì bình an của Chúa sẽ tràn ngập mái ấm gia đình. Mỗi lời chúc Tết hôm nay, chúng ta hãy chúc nhau bình an của Chúa – bình an không như thế gian ban tặng.
Anh chị em thân mến, Năm mới đã đến. Hãy mở lòng đón nhận bình an của Chúa Giêsu. Hãy cam kết giữ lời Ngài trong năm nay: siêng năng đọc và suy niệm Lời Chúa, siêng năng tham dự Thánh lễ, siêng năng sống Bí tích Hòa giải và Thánh Thể, siêng năng yêu thương và tha thứ. Hãy để Chúa Cha và Chúa Con đến và ở lại với chúng ta. Hãy để Thánh Thần hướng dẫn từng bước đi. Và khi ấy, dù năm mới có mang đến những gì – vui buồn, được mất, thành công hay thất bại – chúng ta vẫn bình an, vì Chúa ở cùng chúng ta.
Xin Chúa ban cho mỗi gia đình chúng ta một năm mới tràn đầy bình an đích thực. Xin Chúa ban cho quê hương Việt Nam chúng ta được thái bình thịnh vượng. Xin Chúa ban cho toàn thế giới được hòa bình và công lý. Và xin Chúa cho mỗi người chúng ta, từ nay cho đến muôn đời, được hưởng bình an vĩnh cửu trên Nước Trời.
Lm. Anmai, CSsR
