6 ĐIỀU CẦN BUÔNG BỎ KHI BƯỚC VÀO NĂM MỚI THEO ÁNH SÁNG ĐỨC TIN CÔNG GIÁO
Trong niềm tin Công giáo, năm mới 2026 là dịp hồng ân mà Thiên Chúa Quan Phòng ban tặng, mời gọi chúng ta nhìn lại hành trình đức tin của mình và chuẩn bị tâm hồn cho một khởi đầu mới mẻ. Không chỉ là thời điểm đặt ra các mục tiêu trần thế, năm mới còn là lúc chúng ta xét mình sâu sắc, nhận ra những gánh nặng đang cản trở chúng ta sống trọn vẹn trong Chúa Giêsu Kitô. Như Thánh Phaolô dạy: “Anh em hãy cởi bỏ con người cũ với những hành vi của nó xưa kia, và mặc lấy con người mới, là con người đã được sáng tạo theo hình ảnh Thiên Chúa để thực sự sống công chính và thánh thiện” (Ep 4,22-24). Việc buông bỏ những thói quen cũ không phải là một gánh nặng, mà là con đường dẫn đến sự tự do đích thực trong Chúa, giúp chúng ta sống theo thánh ý Ngài và trở nên giống Đức Kitô hơn. Chúng ta thường tự hỏi Chúa ở đâu giữa những khó khăn của năm cũ, nhưng ít khi thừa nhận rằng chính chúng ta đang níu giữ những ràng buộc của thế gian, không chịu buông tay để tin tưởng vào kế hoạch yêu thương của Cha trên trời.
Dựa trên giáo huấn của Giáo Hội, đặc biệt qua Tông huấn “Evangelii Gaudium” (Niềm Vui Của Tin Mừng) của Đức Thánh Cha Phanxicô, nơi ngài nhấn mạnh việc loại bỏ những trở ngại nội tâm để loan báo Tin Mừng, chúng ta hãy cùng suy ngẫm về sáu điều cần buông bỏ khi bước vào năm mới. Những điều này không chỉ là lời khuyên cá nhân, mà là lời mời gọi hoán cải, được soi sáng bởi Lời Chúa trong Thánh Kinh và gương sống của các thánh nhân. Qua Bí tích Hòa Giải và Thánh Thể, Chúa ban ơn để chúng ta có sức mạnh thực hiện sự buông bỏ này, hầu sống đời sống Kitô hữu trọn vẹn hơn.
1. Sự Cay Đắng – Buông Bỏ Để Nhận Lãnh Lòng Thương Xót Của Chúa
Sự cay đắng thường len lỏi vào tâm hồn chúng ta như một thứ độc dược chậm rãi, khiến chúng ta ôm giữ những oán hận, giận dữ và bất mãn với tha nhân hoặc với chính cuộc đời. Trong đức tin Công giáo, sự cay đắng này là biểu hiện của tội lỗi, ngăn cản chúng ta sống đức ái – đức mến – mà Chúa Giêsu dạy: “Anh em hãy yêu thương nhau như Thầy đã yêu thương anh em” (Ga 13,34). Chúng ta thường giữ chặt sự cay đắng như một “vũ khí” để kiểm soát, nhưng thực ra, chính nó kiểm soát chúng ta, dẫn đến sự cô lập tinh thần và xa cách Chúa.
Thánh Kinh Công giáo dạy rõ ràng về hậu quả của sự cay đắng: “Có kẻ chết trong tâm hồn cay đắng, chưa từng nếm mùi hạnh phúc” (G 21,25). Lời này từ sách Gióp nhắc nhở chúng ta rằng sự cay đắng không mang lại lợi ích cho ai, mà chỉ làm khô héo linh hồn. Thánh Augustinô, vị Giáo phụ vĩ đại, từng trải qua sự cay đắng trong cuộc đời tội lỗi trước khi hoán cải, và ngài viết trong “Tự Thú”: “Lòng con khắc khoải cho đến khi nghỉ yên trong Chúa”. Ngài dạy rằng chỉ khi buông bỏ oán hận, chúng ta mới mở lòng đón nhận lòng thương xót Chúa.
Trong Tông huấn “Christus Vivit” (Chúa Kitô Đang Sống), Đức Thánh Cha Phanxicô khuyên người trẻ – và tất cả chúng ta – hãy buông bỏ sự cay đắng để sống niềm vui Tin Mừng: “Đừng để lòng cay đắng làm hỏng cuộc đời bạn, hãy để Chúa chữa lành”. Để thực hiện, hãy bắt đầu bằng việc xét mình hàng ngày, thú nhận trong Bí tích Hòa Giải, và cầu xin Chúa ban ơn tha thứ. Khi buông bỏ sự cay đắng, chúng ta không chỉ tự do hơn mà còn trở thành chứng nhân của lòng thương xót Chúa, trao ban cho tha nhân như chúng ta đã nhận từ Ngài. Năm 2026 này, hãy để Chúa Giêsu, Đấng đã tha thứ cho những kẻ đóng đinh Ngài trên Thập Giá, biến đổi tâm hồn chúng ta từ cay đắng thành bình an.
2. Nỗi Sợ Hãi – Buông Bỏ Để Tin Vào Tình Yêu Hoàn Hảo Của Chúa
Nỗi sợ hãi là một trong những kẻ thù lớn nhất của đức tin, thường thay đổi hình thức theo từng giai đoạn cuộc sống: sợ mất mát, sợ thất bại, sợ tổn thương người thân, hoặc thậm chí sợ chính bản thân. Trong Giáo Hội Công giáo, nỗi sợ hãi này xuất phát từ sự thiếu tin cậy vào Chúa, giống như Êva trong Vườn Địa Đàng đã nghi ngờ lòng tốt lành của Thiên Chúa dưới ảnh hưởng của Satan (St 3,1-6). Chúng ta dễ bị nỗi sợ chi phối, khiến chúng ta co cụm thay vì bước đi trong đức tin.
Lời Chúa trong Thánh Kinh Công giáo mang lại giải pháp: “Trong tình yêu không có sự sợ hãi; nhưng tình yêu hoàn hảo loại trừ sợ hãi” (1 Ga 4,18). Thánh Gioan Tông đồ dạy rằng tình yêu của Chúa Kitô là chìa khóa để loại bỏ sợ hãi, vì Ngài che chở chúng ta và những người chúng ta yêu mến. Thánh Têrêsa Avila, vị thánh tiến sĩ Giáo Hội, từng chiến đấu với nỗi sợ hãi trong đời sống tu trì, và bà viết trong “Lâu Đài Nội Tâm”: “Hãy để không gì làm bạn xao xuyến, không gì làm bạn sợ hãi; tất cả sẽ qua đi, chỉ Thiên Chúa là vĩnh cửu”. Bà khuyên chúng ta đặt mọi nỗi sợ dưới chân Chúa qua cầu nguyện liên lỉ.
Đức Thánh Cha Phanxicô, trong Tông huấn “Fratelli Tutti” (Tất Cả Là Anh Em), nhấn mạnh rằng nỗi sợ hãi dẫn đến ích kỷ và chia rẽ, nhưng tình huynh đệ Kitô giáo giúp chúng ta vượt qua bằng cách tin vào sự quan phòng của Chúa. Trong năm mới, hãy thực hành bằng cách đọc Lời Chúa hàng ngày, tham dự Thánh Lễ, và cầu xin Chúa Thánh Thần ban sức mạnh. Khi buông bỏ nỗi sợ, chúng ta sẽ sống tự do hơn, tin rằng “dù điều gì xảy ra, sự tốt lành của Ngài vẫn chiến thắng” (Rm 8,28), và trở thành chứng tá hy vọng cho thế gian.
3. Ích Kỷ – Buông Bỏ Để Sống Đức Ái Kitô Giáo
Ích kỷ là thói quen đặt bản thân lên trên hết, thường lộ ra qua những phản ứng đời thường như cáu gắt, bực bội hoặc im lặng đầy thái độ khi mọi sự không như ý. Trong đức tin Công giáo, ích kỷ là tội chống lại đức ái, vì Chúa Giêsu dạy: “Không có tình thương nào cao cả hơn tình thương của người hy sinh mạng sống mình cho bạn hữu” (Ga 15,13). Chúng ta phải chết đi cho cái tôi mỗi ngày để sống cho Chúa và tha nhân.
Thánh Phaolô cảnh báo: “Đừng ai tìm lợi ích cho riêng mình, nhưng mỗi người hãy tìm lợi ích cho người khác” (1 Cr 10,24). Thánh Phanxicô Assisi, vị thánh của sự nghèo khó và bác ái, đã buông bỏ ích kỷ bằng cách phục vụ người nghèo, và ngài cầu nguyện: “Lạy Chúa, xin làm con nên khí cụ bình an của Chúa”. Trong giáo huấn Công giáo, Tông huấn “Evangelii Gaudium” của Đức Phanxicô kêu gọi buông bỏ ích kỷ để loan báo Tin Mừng, vì ích kỷ làm nguội lạnh lòng mến.
Để thay đổi, hãy quan sát phản ứng của mình, dừng lại để cầu nguyện, và thực hành bác ái qua việc phục vụ gia đình, cộng đoàn. Năm 2026, buông bỏ ích kỷ sẽ giúp chúng ta trở nên giống Chúa Giêsu hơn, sống đời sống Kitô hữu đích thực.
4. Những Giả Định – Buông Bỏ Để Tìm Kiếm Sự Thật Trong Chúa
Những giả định vội vàng thường dẫn đến hiểu lầm, tranh cãi và đổ vỡ mối quan hệ, vì chúng ta tự dựng chuyện trong đầu mà không tìm kiếm sự thật. Trong Công giáo, điều này chống lại đức tin, vì Chúa là Sự Thật (Ga 14,6), và Thánh Kinh cảnh báo: “Dân Ta bị diệt vong vì thiếu kiến thức” (Hs 4,6).
Thánh Tôma Aquinô dạy rằng sự thật giải phóng chúng ta, và chúng ta phải lắng nghe thay vì suy đoán. Đức Phanxicô trong “Fratelli Tutti” nhấn mạnh đối thoại để vượt qua giả định. Hãy buông bỏ bằng cách hỏi và lắng nghe, qua cầu nguyện xin Chúa soi sáng. Điều này sẽ mang lại bình an và hiệp nhất.
5. Sự Độc Hại – Buông Bỏ Để Giữ Gìn Tấm Lòng Thánh Thiện
Sự độc hại có thể từ thói quen cá nhân hoặc mối quan hệ lạm dụng, bào mòn niềm vui và đức tin. Công giáo dạy giữ gìn tâm hồn: “Anh em hãy canh giữ tâm hồn anh em hơn hết, vì suối sự sống do đó mà ra” (Cn 4,23).
Thánh Inhaxiô Loyola qua Linh Thao khuyên nhận diện độc hại và đặt ranh giới. Đức Phanxicô trong “Christus Vivit” kêu gọi xây dựng mối quan hệ lành mạnh. Buông bỏ bằng cách xét mình, tha thứ và phục vụ, để sống thánh thiện.
6. Những Kỳ Vọng Không Thực Tế – Buông Bỏ Để Yên Nghỉ Trong Tình Yêu Chúa
Chúng ta thường kỳ vọng hoàn hảo, nhưng Công giáo dạy chúng ta yếu đuối và cần ơn Chúa. Thánh Phaolô nói: “Ơn Ta đủ cho con” (2 Cr 12,9).
Thánh Têrêsa Lisieux dạy tin cậy Chúa như trẻ thơ. Đức Phanxicô trong “Evangelii Gaudium” khuyên chấp nhận vấp ngã để Chúa nâng dậy. Buông bỏ kỳ vọng để yên nghỉ trong tình yêu Chúa.
Kết Luận: Chúc Mừng Năm Mới Trong Ân Sủng Chúa
Thưa anh chị em, năm 2026 là năm đổi mới trong Chúa. Hãy buông bỏ sáu điều này để sống tự do. “Nhờ lòng thương xót của CHÚA mà chúng ta không bị tiêu diệt, vì lòng nhân từ của Ngài không hề chấm dứt. Mỗi buổi sáng, lòng thương xót ấy lại mới mẻ, lòng thành tín của Ngài lớn lao biết bao!” (Kr 3,22-23). Amen.
